Michael Ende

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

Michael Andreas Helmuth Ende (12 Kasım 1929, Garmisch-Partenkirchen-Bavyera/Almanya - 28 Ağustos 1995, Filderstadt-Bonlanden-Stuttgart/Almanya)). Alman fantastik çocuk kitapları yazarıdır. Fantezi romanı Bitmeyecek Öykü ile dünya üzerindeki milyonlarca çocuğu büyüleyen Michael Ende'nin yazar olarak ilk büyük başarısı, çocuklar için yazdığı Cim Düğme ve Lokomotifçi Lukas (Jim Knopf und Lukas der Lokomotivfuehrer)’dir. Bu kitabın devamı niteliğinde Cim Düğme ve Vahşi On Üçler ve Momo adlı kitapları da bulunmaktadır. Çalışmaları 40'tan fazla dile çevrilmiş, 20 milyondan fazla satmış ve sinema, sahne oyunları, opera ve sesli kitap halinde adapte edilmiştir.

Yazın hayatına 1950’lerde kabare senaryoları yazarak başlayan Ende’nin en çok ses getiren kitabı 1979’da yayımlanan The Neverending Story’ydi (Bitmeyecek Öykü). Roman 30’dan fazla dile çevrildi ve uluslararası alanda çok satanlar listesine girdi. Ayrıca Momo adlı kitabı ise büyük ses getirdi. Kitabında zamandan bahseden yazar, bu romanın hikayesini birinden duyduğunu, duyduklarını hiç değiştirmeden bize aktardığından bahsetti.

Ende, 20. yüzyılın en popüler Alman yazarlarından biridir. Genelde çocuk kitaplarındaki büyük başarılarından söz edilse de yetişkinler için de kitaplar yazmıştır. Ende "Hikayelerimi içimdeki çocuk ve hepimiz için anlatıyorum" ve "benim kitaplarım 80 ve 8 yaş arasındaki tüm çocuklar içindir" demiştir.{Ende claimed, "It is for this child in me, and in all of us, that I tell my stories," and that "[my books are] for any child between 80 and 8 years" (qtd. Senick 95, 97).}

Fantezi dünyasını seçen, fakat gerçek dünyayla olan bağlarını da koparmayan öyküleriyle pek çok övgü ve ödül almasına karşın alçak gönüllülükten vazgeçmemiştir.

12 Kasım 1929’da, gerçeküstücü bir ressam Edgar Ende ve bir fizyoterapist Luise Bartholomä Ende 'nin tek çocukları olarak Almanya’da Garmisch-Partenkirchen’de dünyaya geldi.1935,Michael altı yaşındayken ailesiyle birlikte Münih'deki "artists' quarter of Schwabing " sokağına taşındılar. Büyüdüğü bu edebi ve sanatsal yönden zengin ortam daha sonra yazılarını etkiledi.

1936'yılında babasının işi "dejenere" ilan edildi ve nazi partisi tarafından yasaklandı. Bu yüzden babsı gizli çalışmak zorunda kaldı.İkinci dünya savaşının ağır dehşeti çocukluğunu etkiledi. İlk hava saldırısı Münih'de gerçekleştiği zaman o on iki yaşındaydı.

1945’te, on altı yaşındayken askere çağrılınca eğitimini sürdürdüğü Waldorf okulundan ayrıldı. Savaştan sonra 1948-1950 yılları arasında bir drama okuluna katıldı, aktörlük yaptı, skeçler ve kısa oyunlar yazdı, Münih Halk Tiyatrosu’nda yönetmenlik ve Bavyeralı bir yapım şirketi için film eleştirmenliği yaptı.

Michael Ende ve 1952 tarihinde bir yılbaşı partisinde tanıştığı Ingeborg Hoffman 1964 yılında Roma, İtalya' da evlendiler.1985 yılında Hoffman'ın ani ve beklenmedik ölümüyle ilişkileri sona erdi. Birbirlerinin hayatlarını başka yollarla etkilemişlerdi. Hoffman hümanist değerleri sürdürmek için kararlı bir örgüte, Hümanist Birliğine katılmak için Ende'yi teşvik etti. Birlikte insan hakları için çalıştılar. Ineborg Hoffman'ın birçok rehperi sayesinde Ende çeşitli gruplara tanıtıldı.

Hoffman'ın beklenmedik ölümünden sonra Ende İtalya, Casa Liocorno daki evlerini sattı ve Münih'e döndü.

1992 yılında, Ende mide kanseri teşhisi konuldu. Önümüzdeki iki yılda o vaious tedaviler uygulandı.Ancak 28 Ağustos 1995 tarihinde Filderstadt, Almanya'da hastalığa yenik düştü.

Michael Ende 64 yaşında, Stuttgart’ta mide kanseri sonucu yaşamını yitirdi.

Türkçeye çevrilmiş eserleri[değiştir | kaynağı değiştir]