Lizozom

Vikipedi, özgür ansiklopedi

Lizozom, sitoplazmada bulunan ve genellikle küçük, yuvarlak ve çapları 0,2-0,8 mikron arasında değişen yapılar. İlk kez, De Duve lizozomları tek kat zarla çevrelenmiş, içi homojen olmayan yoğun materyalle dolu oluşumlar olarak tanımlandı. Araştırmalarla bunların içinde asit pH'da etkili 10-12 çeşit hidrolitik enzimler bulunmuşur. Bunlar arasında asit fosfataz, asit ribonukleaz, asit lipaz, lizozom, kollagenaz v.b enzimler vardır. Lizozomlar, eritrositler dışındaki tüm memeli hücrelerinde görülürler. Gelişmiş bitki türlerinde bulunmazlar. Hücre içinde golgi aygıtına çok yakın bölgede granüller biçiminde belirir ve birim zarla kuşatılır, çünkü enzimleri golgi tarafından üretilir. Bunların endoplazmik retikulumu ya da golgi aygıtında meydana geldiği saptanmıştır. Herhangi bir nedenden dolayı lizozom zarı yırtılırsa içindeki sindirim enzimleri sitoplazmaya dağılır ve hücre sindirilir. Bu olaya otoliz ve lizozomun dokuyu sindirmesi olayına da histoliz denir.

Lizozom zarı hidrojen iyonlarını sitozolden lizozom lümenine pompalayarak,içerideki pH'nın pH 5'te tutulmasını sağlar

[değiştir] Görevleri

-Hücre içi sindirim Yapar , -Hareketsiz kasların erimesine neden olur, -Hücreye giren bakterileri,virüsleri yok eder, -Spermin baş ksmında bulunur, -Spermin yumurta hücresini delmesini sağlar, -Cesetlerde çürümeyi hızlandırır, -Kurbağa larvasının kuyruğunun yok olmasını sağar, -İnsanın embilyonik gelişimi sırasında parmak arasındaki perdelerin kaybolmasını sağlar. Bazı kanserleşmiş hücrelerin yok edilmesini sağlar.

Hücre organelleri
Akrozom | Çekirdek | Çekirdekçik | Endoplazmik retikulum | Endozom | Golgi aygıtı | Hücre duvarı | Hücre zarı | Kamçı | Kloroplast | Koful | Lizozom | Melanozom | Mitokondri | Miyofibril | Parentezom | Peroksizom | Plastit | Ribozom | Sentrozom | Sil | Sitoplazma