José María Aznar

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
José María Aznar
İspanya Başbakanı
Görev süresi
4 Mayıs 1996 – 17 Nisan 2004
Yerine geldiği Felipe González
Yerine gelen José Luis Rodríguez Zapatero
Kişi bilgileri
Doğum 25 Şubat 1953 (1953-02-25) (61 yaşında)
Madrid, İspanya
Partisi Halk Partisi
Eşi Ana Botella
Çocukları José María
Ana
Alonso
Bitirdiği okul Madrid Üniversitesi
İmzası

José María Aznar, (d. 25 Şubat 1953, Madrid, İspanya), İspanyol siyasetçi, 1996-2004 arasında İspanya başbakanı.

Dedesi ve babası Franco döneminde önemli devlet poziyonlarına gelmiş olan Aznar, Madrid'de Katolik orta sınıf bir ailenin çocuğu olarak dünyaya geldi. Madrid Üniversitesi'nde hukuk eğitimi aldıktan sonra vergi müfettişliği yaptı. Gençlik yıllarda Franco döneminin tek yasal partisi olan Falanj'ı destekleyen bir öğrenci birliğine üye olan Aznar, Franco'nun ölümü ve hemen akabinde demokrasiye geçilmesinden sonra, 1979'da Halkçı Birlik'e (Alianza Popular, AP) katıldı. Aynı yılın mart ayında La Rioja bölgesinde partinin genel sekreteri oldu. 1981'de AP'nin ulusal icra komitesine girdi, 1982'de partinin genel sekreter yardımcısı oldu.

1986 seçimlerinde AP'nin iktidardaki İspanyol Sosyalist İşçi Partisi'ne (PSOE) karşı yenilgiden sonra parti içinde başlayan kavgaların neticesi olarak kurucu başkan Manuel Fraga Iribarne istifa etti. Kendisini Fraga'nın ardılı olacak kapasitede görmeyen Aznar, parti liderliği için muhafazakar Miguel Herrero'yu destekledi. Ancak Herrero'nun Fraga'nın desteklediği Antonio Hernández Mancha'ya karşı kaybetmesi Aznar'ın da genel sekreter yardımcılığını kaybetmesine neden oldu.

1987'de Cortes'e seçildi. İki yıl sonra partinin adının Halk Partisi (Partido Popular, PP) olarak değiştirildiği oylamada ulusal icra komitesi tarafından partinin liderliğine seçildi. Aznar liderliğindeki Halk Partisi katıldığı 1993 seçimlerini kaybetmesine rağmen geçmiş seçimlere göre daha iyi bir performans sağladı. 19 Nisan 1995'te ETA'nın düzenlediği bir suikast girişiminden zırhlı aracı sayesinde hafif yaralı olarak kurtuldu, saldırıda 16 kişi daha yaralandı.

3 Mart 1996'da yapılan seçimleri kazanan Halk Partisi, 14 yıllık İspanyol Sosyalist İşçi Partisi iktidarına son verdi. Halk Partisi seçimleri kazanmasına rağmen hükümeti kurucak parlamento çoğunluğunu kazanamadı. Bunun üzerine Halk Partisi, başta Katalan milliyetçisi Uyum ve Birlik olmak üzere bölgesel milliyetçi partiler ile ittifaka giderek hükümet kurabildi. Aznar 4 Mayıs 1996'da göreve başladı.

Göreve başladığında selefi Felipe González'in karizmasının gölgesinde kalan Aznar, uyguladığı politikalarla 2000 yılındaki seçimlerde Halk Partisi'ne mutlak bir zafer kazandırdı. Avrupa Birliği ülkeleri arasında en yüksek kalkınma oranına ulaşılmasının yanı sıra Halkçı Parti'nin eski sağcı çizgisinden merkeze doğru bir mesafe kaydetmesi bu başarıda etkin oldu.

2004 ocağında aynı yılın mart ayında yapılacak genel seçimlerde Halkçı Parti'nin başbakanlık adayı Mariano Rajoy'u işaret etti.

2004 martında yapılacak seçimlerden önce favori olarak gösterilen Aznar ve Halkçı Parti, seçimlerden 3 gün önce 11 Mart 2004'te Madrid'deki 3 tren istasyonunda meydana gelen 4 ayrı patlamada 92 kişi ölmesi ve binin üzerinde yaralanmaya neden olan terör saldırısı sonrasında zor durumda kaldı. Saldırıdan hemen sonra, 11 Eylül Saldırıları'ndan sonra ABD'yle ortak bir siyaset güden ve Afganistan ile Irak'taki askeri operasyonlara katılma kararları alan Aznar'ın saldırıların sorumluluğunu El Kaide'nin üstlenmesine rağmen ETA'ya yüklemesi, saldırılardan sonra ortaya çıkan tepkinin Aznar'a yönelmesine neden oldu.[1]

Bu koşullarda giden seçimleri muhalefetteki İspanyol Sosyalist İşçi Partisi kazandı. Böylece sekiz yıllık Halkçı Parti iktidarı da son buldu.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

Siyasi görevi
Önce gelen:
Felipe González
İspanya Başbakanı
1996 - 2004
Sonra gelen:
José Luis Rodríguez Zapatero