Grunge

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Grunge
Müzikal kökeni: Alternatif rock
Hardcore punk
Heavy metal
Bağımsız rock
Kültürel kökeni: 1980'ler'in ortası, Vaşington, Amerika Birleşik Devletleri
Genelde kullanılan enstrümanlar: Elektro gitar - Bas gitar - Bateri - Vokaller
Popülerliği: 1990'ların başından ortalarına doğru, dünya çapında.
Türevleri: Post-grunge
Karışım türleri
Nu metal

Grunge (bazen Seattle Sound olarak da adlandırılır) 1980’lerin ortasında Amerikanın Washington eyaletinde çoğunlukla da Seattle bölgesinde alternatif rockın bir alt türü olarak ortaya çıkmıştır. İlk grunge oluşumları Seattlelı bağımsız plak şirketi Sup Pop etrafında şekilenmiştir, 1990'lı yılların başında da popülaritesi hızla artarak, Californiya ve bir çok Amerikan eyaletine yayılarak daha çok hayran kitlesi toplamış ve büyük plak şirketlerinin ilgisini çekmiştir.

Hardcore punk ve heavy metal den büyük ölçüde esinlenen grunge distorsiyonlı heavy metal vari gitar rifleri, öfke dolu şarkı sözleri,  hırıltılı vokalleri ile özdeştirilir. Grunge yapı ve estetik olarak diğer rock türlerinin daha sadeleşmiş bir halidir. Çoğu grunge müzüsyeni dağınık saçları ve günlük sade kıyafet tarzları ile dikkat çeker.

Grunge 1990'ların ilk çeyreğinde Nirvana'nın NevermindPearl Jam'in TenSoundgarden'ın BadmotorfingerAlice in Chains'in Dirt, ve Stone Temple Pilots'ın Core albümleriyle ticari olarak başarıya ulaştı. Bu grupların başarıları alternatif rockın popülaritesini artırdı ve grunge ı o zamanki hard rock gruplarından daha popüler yaptı.[1] Bir çok grunge grubu 1990'ların sonlarında dağılsa da, tarzlarından uzaklaşsalarda etkileri hala modern rock müzik üzerinde hissedilmektedir.

Yüksek sesli distorsiyonlı efektlerle elde edilen cızırtılı gitar tonlarıyla özdeşleştirilen grunge hardcore punk ve heavy metal tarzlarının birleşiminden oluşmaktadır. Bu iki türden birinin etkisi bazı gruplarda diğerine göre daha fazla olabilmektedir. Müziği, sözleri punkın ham tarzı ile benzerlikler gösterirken, aynı zamanda düşük temposu, gam yapısı ve daha kompleks çalınış tarzıyla heavy metali anımsatır.[1] Şarkı sözleri öfkelidir. Genellikle yabancılaşma, duyarsızlık, özgürlük isteği gibi konuları içerir.

Grunge grupları 1980'lerin sonlarında ticari başarı elde etmeye başladılar. Soundgarden 1989 yılında A&M Records ile anlaşma yaparak grunge grupları arasında ilk kez kurumsal büyüklükte bir müzik şirketi ile anlaşma yapan grup olmuştur. Bir çok nedenle beraber grunge ın şöhreti zamanla düşüşe geçmiştir.  1990'ların ortalarından itibaren bir çok grunge grubu dağılmış yada popülerlikleri azalmıştır. Nirvana gitaristi Kurt Cobain eroin bağımlılığı ve psikolojik sorunları nedeniyle 1994 yılında 27 yaşındayken intihar etmesinden sonra grunge eski popülaritesini bir daha asla yakalayamamıştır.

Etimoloji[değiştir | kaynağı değiştir]

Grunge kelimesi ilk kez 1978 yılında NME dergisinde yazar Paul Ramball tarafından gitar ağırlıklı rock müzik yapan popüler grupları tasvir etmek için kullanılsa da , ilk kez bir bir müzik akımını tanımlaması anlamında Green River ve Mudhoney vokalisti Mark Arm tarafından 1981 de dile getirilmiştir[2] . Mark Arm grunge ı Seatle da yayın yapan Desperate Times adlı müzik dergisinde Mark McLaughlin takma adıyla Mr. Epp and the Calculations adlı kendi grubu hakkında yazdığı bir makalede “Saf Grunge" "Saf Gürültü” kelimeleriyle ilk kez kullanmıştır. Desperate Times editörü Clark Humphrey Seatlelı ilk grunge grupları için kullandığını ve Sub Pop'un kurucularından Bruce Pavitt'in de bu terimi bazen Green River'ı betimlemek için kullandığından bahseder. [3] Mark arm yıllar sonra "Tabi ki grunge ı ben uydurmadım. Başkasından aldım. Grunge kelimesi zaten 1980'ler deki King Snake Roost, The Scientists, Salamander Jim, Beasts of Bourbon gibi Avustralyalı gruplar için kullanılıyordu” diyecektir.[4] Mark Arm'ın amacı her ne kadar bir rock müzik tarzı kastı gütsede, grunge terimi zaman içerisinde punk/metal karışımından oluşan tüm Seattle müzik çehresini tanımlamak için kullanılmaya başlanmıştır.[5]

Karakteri[değiştir | kaynağı değiştir]

Yüksek sesli distorsiyonlı efektlerle elde edilen çızırtılı gitar tonlarıyla özdeşleştirilen grunge, hardcore punk ve heavy metal tarzlarının birleşiminden oluşur. Bu iki türden birinin etkisi bazı gruplarda diğerine göre daha fazla olabilmektedir. Müziği, sözleri punkın ham tarzı ile benzerlikler gösterirken, aynı zamanda düşük temposu, gam yapısı ve daha kompleks çalınış tarzıyla heavy metali anımsatır.[1] Sub pop prodüktörlerinden Jack Endino ve Melvins grubu heavy metal in grunge üstündeki etkisini ve kışkırtıcılığını Kiss gibi grupların etkisine yorarlar. Çoğu grunge müzisyenleri bu tarz grupları modası geçmiş olarak tanımlasalar da bir o kadar da onlardan ilham almıştırlar.[6] 1990lı yılların ilk yarısıyla beraber Nirvananın müzikal formülü popüler olmaya başladı. Allmusic bunu punk/metal karışımı olarak tanımlar.[1] Tuşlu çalgılar genelde grunge ta kullanılmamasına rağmen Seattle lı grup Gorrilla 1960’lı yılların grubu Vox organ'dan ilham alarak  gitarı ön planda tutma anlayışına karşı tavır almışlardır.[7]

Şarkı sözleri öfkelidir. Genellikle yabancılaşma, duyarsızlık, özgürlük isteği gibi konuları içerir. Birçok grunge müzisyeni toplumsal ön yargı gibi nedenlerden ötürü topluma karşı genel bir güvensizlik hissine sahiptir. Bu yönüyle punk rock müzisyenleriyle oldukça benzerlikler gösterirler.[1] Soundgarden'ın ın "Big Dumb Sex" adlı şarkısında görülebileceği gibi glam metali ve 80 lerdeki popüler müziği karikatürize olarak algılarlar ve hicvederler.[8]

Grunge gruplarının konserleri gösterişsiz ama bir o kadar da tempolu ve coşkulu olarak bilinir. Müzikle alakası olmayan lazer gösterili, havai fişekli yüksek bütçeli konser organizasyonlarını benimsememişlerdir. Abartılı sahne teatralliğinden kaçınmışlardır. Aksine yerel gruplarla aralarında bir fark görmemişlerdir. Jack Endino Hype! adlı belgeselde söyle demiştir. “Seattlelı grupların ana meselesi şaklabanlık yapmak olmadığından konserleri  farklıdır, ama aynı zamanda da gaza getiricidir.” [6]

Giyim tarzlarını en iyi yansıtan kıyafetlerden biri çoğunlukla 2. el dükkanlarında aldıkları oduncu gömlekleridir. Ayrıca sade günlük kot tişörtle beraber dağınık saçlarda grunge modasının önemli bir tarzıdır. Bu giyim tarzı bilinçli olarak bir moda akımına evrilmemiştir. Müzik yazarı Charles R. Cross  bu konu hakkında şöyle demiştir. “[Nirvana solisti] Kurt Cobain şampuanlanamayacak kadar üşengeç biriydi.” Camianın önemli isimlerinden Jonathan Poneman da şöyle söylemiştir. “Bu tarz kıyafetler ucuzdu ve dayanıklıydı. Daha önce sahiplenilmemiş bir tarzdı. Ve tabi ki 80lerin şaşalı havalı stiline tamamen aykırıydı.”[9]

Grunge akımının önemli felsefesinden biride bireyselliğe verdiği önemdir. Dave Rimmer yayınladığı bir makalede şöyle demiştir.” Bir çok genç Cobain’in müziğinden ve onları cesarete davet edişinden etkilendi. Zamanla kendi sahiciliğinizden ya da müziğinizden emin olabilir misiniz? Ama olmazsanız o zaman numaracı, yapmacık ve satılık olma gerçekliği ile yaşayabilir misiniz?[10]

  1. ^ a b c d e http://www.allmusic.com/style/grunge-ma0000002626
  2. ^ Ramball, Paul (April 1, 1978). "he American Midwest: Akron and Cleveland--Exploring alternative hives of industry in Akron, City of Rubber, and Cleveland, City of Steel,". NME.
  3. ^ Humphrey, Clark. Loser: The Real Seattle Music Story. New York: Harry N. Abrams, 1999. ISBN 1-929069-24-3, p. 63.
  4. ^ True, Everett (20 January 2001). "No End in Sight: Mudhoney Is Alive and Well"The Stranger. Retrieved 11 September 2009.
  5. ^ Heylin, ClintonBabylon's Burning: From Punk to Grunge. Conongate, 2007. ISBN 1-84195-879-4, p. 606.
  6. ^ a b Pray, D., Helvey-Pray Productions (1996). Hype! Republic Pictures.
  7. ^ Ragland, Cathy (19 November 1993). "Powerful, Melodic Gorilla Rises Above A Sea Of Grunge". The Seattle Times.
  8. ^ Freind, Bill (29 January 2002). "Grunge". St. James Encyclopedia of Pop Culture. Archived from the original on 28 Jun 2012. Retrieved 29 September 2013.
  9. ^ Marin, Rick. "Grunge: A Success Story". The New York Times. 15 November 1992.
  10. ^ Marsh, Dave. "LIVE THROUGH THIS....". Rock & Rap Archives 124.