Elektriksel kutupluluk

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

Elektriksel kutupluluk (pozitif ve negatif) her elektrik devresinde mevcuttur. Elektronlar, artı kutbundan eksi kutbuna doğru akar. Bir doğru akım (DC) devresindeki bir kutup, her zaman negatiftir, diğer kutupsa her zaman pozitiftir ve elektronlar sadece bir yönde akarlar. Bir alternatif akım (AC) devresinde ise akımın yönü sürekli değişir.

Pozitif ve Negatif[değiştir | kaynağı değiştir]

Doğru akım (DC) devrelerinde, pozitif kutup genellikle kırmızı (ya da "+") işaretlenir ve negatif kutup genelde siyah (ya da "-") işaretlenir. Fakat başka renk düzenleri de otomotiv ve telekomünikasyon sistemlerinde kullanılabilmektedir. Araba akülerinde, pozitif kutbun çapı negatif kutbun çapından daha büyüktür. Hiçbir noktadan toprağa bağlı olmayan alternatif akım (AC) devrelerinde, kutupluluk önemli değildir çünkü her saniyede birçok kez kutuplaşma oluşmaktadır. Ek olarak: Bir iç şebeke sisteminde bu çok doğru değildir. Canlı olarak belirlenmiş ve siyah renkli olan bir tel vardır, diğer tel ise doğaldır ve beyaz renklidir. Bu beyaz telin kaynağı toprağa bağlanır. Kutuplulukta, teller arasındaki üretim döngüsüne göre analiz edildiğinde, güç 0-120 volt arasında değişir. Zaman içinde bir noktada, beyaz tel, siyah telin referansı ile negatif olacak. Alternatif akım döngülerinde tellerin birbirine göre potansiyel farkının bulunmadığı bir nokta vardır. Akım tersine dönerken bunu gözlemleyebiliriz. Döngüdeki bu nokta, alternatif akım devrelerindeki en yüksek voltun, doğru akım devrelerindeki en yüksek volttan daha etkili olduğunu açıklar. Bu döngünün frekansı saniyede 50 ile 60 arasında değişir. Bu değişim hangi ülkede bulunduğunuza bağlı olarak değişir. Topraklanmış sistemlerde, test lambasının ilk teline dokunarak bunu kanıtlayabilirsiniz. Lambanın diğer teli eğer siyah tele dokunuyorsa yanacaktır. Ama beyaza dokunuyorsa yanmaz çünkü beyaz tel topraklanmıştır. Bu olayda insan bedeninin kapasitans özelliğini kullanmış oluyoruz. Nötr kablonun, bir binanın servis giriş noktasında toprağa bağlanmış olması gerekir. Bunun en önemli amacı, yıldırım çarpmalarında yaralanmaları ve yangınları önlemektir. Ayrıca her ev aletinde, topraklamaya ayrılmış bir tel olmalıdır ki yıldırım dışındaki kazalarda da yangınları ve yaralanmaları önlesin. Bu tel servis giriş noktasına bağlı olan toprak hattı dışında başka bir toprak hattına asla bağlanmamalıdır. Bu tel yalıtımlı, yalıtımsız, bakır ya da alüminyum olabilir. Topraklama yalnızca yanlış akımı taşıyacaktır. Normal kullanımda hiçbir akım taşımaz.

Toprak (Dünya)[değiştir | kaynağı değiştir]

Modern arabalar “negatif dünya” elektrik sistemine sahiptirler. Bu durumda, bataryanın negatif terminali aracın metal gövdesine bağlanır ve pozitif terminal aradaki sistemlere akım sağlar. Ancak, bazı eski arabalarda bu durumun tam tersi de izlenebilir.