(
Dünya Kupası sayfasından yönlendirildi)
FIFA Dünya Kupası (İngilizce: FIFA World Cup), FIFA tarafından dört yılda bir düzenlenen futbol organizasyonudur. 1930 yılında düzenlenmeye başlanmıştır. 1942 ve 1946 yıllarında II. Dünya Savaşı nedeniyle yapılamamış olan Dünya Kupası'na gitmek için dünya üzerindeki 200 millî takım iki yıl boyunca mücadele verirler. 19 kez düzenlenen turnuvanın en başarılı takımı kupayı 5 kez kazanan Brezilya'dır. En son düzenlenen 2010 yılında turnuvayı final maçında Hollanda'yı uzatmalarda 1-0 yenen İspanya kazanmış ve tarihindeki ilk dünya şampiyonluğuna ulaşmıştır.
Turnuvanın geçerli statüsünde 32 millî takım grup mücadelelerinden itibaren bir ay boyunca kupada boy göstermeye başlar. Bu bir aylık süreye FIFA Dünya Kupası Finalleri adı verilir.
Şimdiye dek düzenlenen ondokuz turnuvayı sekiz farklı millî takım kazanmıştır. Brezilya kazandığı 5 şampiyonluk ile kupanın en başarılı takımıdır, ayrıca tüm finallere katılmış olan tek takımdır. Brezilya'nın ardından 4 şampiyonluk ile İtalya, 3 şampiyonluk ile Almanya, 2'şer şampiyonluk ile Arjantin ve ilk turnuvayı kazanan Uruguay,1'er şampiyonluk ile de İngiltere, Fransa ve İspanya gelir.
FIFA Dünya Kupası dünyanın en çok izlenenler spor olaydır. Almanya'da düzenlenen 2006 FIFA Dünya Kupası'nın final maçını yaklaşık olarak 715.100.000 kişi izlemiştir.
[değiştir] Jules Rimet Kupası
Kupa ilk düzenlendiği 1930 yılında bu turnuvayı organize eden dönemin FIFA başkanı Fransız Jules Rimet'in onuruna onun adıyla anıldı. Bugünkü FIFA Dünya Kupası'nın da başlangıcı kabul edilen Jules Rimet Kupası'nda şampiyon takım kupayı 4 seneliğine alıyor ve bir sonraki kupanın şampiyonuna kupayı devrediyordu. Kupa, İngiltere’deki 1966 Dünya Kupası finalleri öncesi sergilenirken çalındı. Nasılsa bir süre sonra kupa "Pickles" adlı bir köpek tarafından Londra’da bir çöpte bulundu. Konulan kurala göre, kupayı şampiyon olup üç kez kazanan ülkenin millî takımı ebediyen alma hakkını elde edecekti. Brezilya, 1970 FIFA Dünya Kupası'nda 3. kez şampiyon olarak bu kupayı müzesine götürme hakkı kazandı. Ancak, kupa 1983’te Brezilya’da ikinci kez çalındı ve o zamandan beri bir türlü bulunamadı. Hırsızların "kupayı eriterek altınından faydalandıkları" en çok konuşulan varsayım oldu. Ve Brezilya Futbol Federasyonu FIFA ile birlikte kupanın bir kopyasını yaptırmak zorunda kaldı.
İkinci kupa 1974 yılında FIFA tarafından 53 aday arasından seçildi. İtalyan heykeltıraş Silvio Gazzaniga'nın eseri diğer 52 aday arasından sıyrılarak Dünya Kupası'nın "kupa"sı olmaya hak kazandı. Silvio Gazzaniga’nın eseri olan günümüzün kupası saf altından ve alt tarafında ise bakalit ile kaplıdır. 4.970 gram ağırlığındaki kupa’nın boyu ise 36 santimetredir. Kupadaki çalışmada "futbolcuların yerküreyi altından desteklemesi ve oyunu kazanma anının kıyaslanamaz duygusu" heykeltıraşın anlatmak istediği anadüşünce olmuştur.
[değiştir] Tüm yılların finalleri
- a.e.t.: Uzatmalar
- pen.: Penaltılar
[değiştir] Dünya Kupası başarı sıralaması
| Takım / Ülke |
Şampiyonluk Sayısı |
İkincilik Sayısı |
Üçüncülük Sayısı |
Dördüncülük Sayısı |
Brezilya |
5 (1958, 1962, 1970, 1994, 2002) |
2 (1950, 1998) |
2 (1938, 1978) |
1 (1974) |
İtalya |
4 (1934, 1938, 1982, 2006) |
2 (1970, 1994) |
1 (1990) |
1 (1978) |
Almanya |
3 (1954, 1974, 1990) |
4 (1966, 1982, 1986, 2002) |
4 (1934, 1970, 2006, 2010) |
1 (1958) |
Arjantin |
2 (1978, 1986) |
2 (1930, 1990) |
— |
— |
Uruguay |
2 (1930, 1950) |
— |
— |
3 (1954, 1970, 2010) |
Fransa |
1 (1998) |
1 (2006) |
2 (1958, 1986) |
1 (1982) |
İngiltere |
1 (1966) |
— |
— |
1 (1990) |
İspanya |
1 (2010) |
— |
— |
1 (1950) |
Hollanda |
— |
3 (1974, 1978, 2010) |
— |
1 (1998) |
Çekoslovakya |
— |
2 (1934, 1962) |
— |
— |
Macaristan |
— |
2 (1938, 1954) |
— |
— |
İsveç |
— |
1 (1958) |
2 (1950, 1994) |
1 (1938) |
Polonya |
— |
— |
2 (1974, 1982) |
— |
Avusturya |
— |
— |
1 (1954) |
1 (1934) |
Portekiz |
— |
— |
1 (1966) |
1 (2006) |
ABD |
— |
— |
1 (1930) |
— |
Şili |
— |
— |
1 (1962*) |
— |
Hırvatistan |
— |
— |
1 (1998) |
— |
Türkiye |
— |
— |
1 (2002) |
— |
Yugoslavya |
— |
— |
— |
2 (1930, 1962) |
Sovyetler Birliği |
— |
— |
— |
1 (1966) |
Belçika |
— |
— |
— |
1 (1986) |
Bulgaristan |
— |
— |
— |
1 (1994) |
Güney Kore |
— |
— |
— |
1(2002*) |
[değiştir] Kıtalara göre başarı
[değiştir] Ülkelere göre katılım sayıları
| Sıra |
Katılım(lar) |
Takımlar |
| 1 |
19 |
Brezilya |
| 2 |
17 |
İtalya ve Almanya |
| 4 |
15 |
Arjantin |
| 5 |
14 |
Meksika |
| 6 |
13 |
İngiltere, İspanya ve Fransa |
| 9 |
11 |
Belçika , İsveç ve Uruguay |
| 12 |
9 |
ABD, Macaristan, Hollanda, İsviçre ve Yugoslavya |
| 17 |
8 |
Şili, Güney Kore, İskoçya, Paraguay ve Çekoslovakya |
| 22 |
7 |
Avusturya, Bulgaristan, Polonya, Romanya ve Sovyetler Birliği |
| 27 |
6 |
Kamerun |
| 28 |
5 |
Portekiz |
| 29 |
4 |
Suudi Arabistan, Kolombiya, Danimarka, Japonya, Fas, Nijerya, Peru ve Tunus |
| 37 |
3 |
Güney Afrika, Cezayir, Avustralya, Bolivya, Kosta Rika, Hırvatistan, İran, İrlanda, Kuzey İrlanda ve Norveç |
| 47 |
2 |
Kuzey Kore, Fildişi Sahilleri, Mısır, Ekvador, Gana, Yunanistan, Honduras, Yeni Zelanda, Rusya, El Salvador, Slovenya ve Türkiye |
| 59 |
1 |
Doğu Almanya, Angola, Kanada, Çin, Zaire, Küba, Birleşik Arap Emirlikleri, Haiti, Endonezya, Irak, İsrail, Jamaika, Kuveyt, Galler, Çek Cumhuriyeti, Senegal, Sırbistan-Karadağ, Sırbistan, Slovakya, Togo, Trinidad ve Tobago ve Ukrayna |
[değiştir] Turnuvaya en çok katılan futbolcular
Antonio Carbajal |
5 (1950, 54, 58, 62, 66) |
Lothar Matthäus |
5 (1982, 86, 90, 94, 98) |
Carlos José Castilho |
4 (1950*, 54, 58*, 62*) |
Djalma Santos |
4 (1954, 58, 62, 66) |
Pelé |
4 (1958, 62, 66, 70) |
Uwe Seeler |
4 (1958, 62, 66, 70) |
Karl-Heinz Schnellinger |
4 (1958, 62, 66, 70) |
Lev Yashin |
4 (1958, 62, 66, 70*) |
Pedro Rocha |
4 (1962, 66, 70, 74) |
Enrico Albertosi |
4 (1962*, 66, 70, 74*) |
Gianni Rivera |
4 (1962, 66, 70, 74) |
Dobromir Zhechev |
4 (1962, 66, 70, 74*) |
Sepp Maier |
4 (1966*, 70, 74, 78) |
Dino Zoff |
4 (1970*, 74, 78, 82) |
Władysław Żmuda |
4 (1974, 78, 82, 86) |
Émerson Leão |
4 (1970*, 74, 78, 86*) |
Diego Maradona |
4 (1982, 86, 90, 94) |
Giuseppe Bergomi |
4 (1982, 86, 90, 98) |
Enzo Scifo |
4 (1986, 90, 94, 98) |
Franky Van Der Elst |
4 (1986, 90, 94, 98) |
Andoni Zubizarreta |
4 (1986, 90, 94, 98) |
Hong Myung-Bo |
4 (1990, 94, 98, 02) |
Hwang Sun-Hong |
4 (1990, 94, 98*, 02) |
Paolo Maldini |
4 (1990, 94, 98, 02) |
Fernando Hierro |
4 (1990*, 94, 98, 02) |
Marc Wilmots |
4 (1990*, 94, 98, 02) |
Jacques Songo'o |
4 (1990*, 94, 98, 02*) |
Mohamed Al-Deayea |
4 (1994, 98, 02, 06*) |
Sami Al-Jaber |
4 (1994, 98, 02, 06) |
Cafu |
4 (1994, 98, 02, 06) |
Oliver Kahn |
4 (1994*, 98*, 02, 06) |
Kasey Keller |
4 (1990*, 98, 02*, 06) |
Claudio Reyna |
4 (1994*, 98, 02, 06) |
- ^ There was no official World Cup Third Place match in 1930; The United States and Yugoslavia lost in the semi-finals. FIFA now recognises the United States as the third-placed team and Yugoslavia as the fourth-placed team, using the overall records of the teams in the tournament.[1]
- ^ a b There was no official World Cup final match in 1950.[2] The tournament winner was decided by a final round-robin group contested by four teams (Uruguay, Brazil, Sweden, and Spain). Coincidentally, one of the last two matches of the tournament pitted the two top ranked teams against each other, with Uruguay's 2–1 victory over Brazil thus often being considered as the de facto final of the 1950 World Cup.[3] Likewise, the game between the lowest ranked teams, played at the same time as Uruguay vs Brazil, can be considered equal to a Third Place match, with Sweden's 3–1 victory over Spain ensuring that they finished third.
|
FIFA Dünya Kupası |
|
| Turnuvalar |
|
|
| Finaller |
|
|
| Kadrolar |
|
|
| Elemeler |
|
|
| Diğer |
|
|
| 11950'de statü olarak resmi bir final müsabakası oynanmamıştır. 2 Bu turnuva için eleme oynanmamış, katılımcılar davet ile belirlenmiştir. |
|
|
FIFA Dünya Kupası şampiyonları |
|
| 5 defa |
|
|
| 4 defa |
|
|
| 3 defa |
|
|
| 2 defa |
|
|
| 1 defa |
|
|