Banco di San Giorgio

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

San Giorgio Bankası (Banco di San Giorgio) 1407 yılında Ceneviz Cumhuriyeti'nde kurulmuş, Avrupa ve dünyanın en eski bankalarından birisidir. Banka merkezi 1260 yılında birinci Ceneviz Dukası Simone Boccanegra’nın amcası Guglielmo Boccanegra’nın emri ile inşa edilmiş olan San Giorgio Sarayı’dır (Palazzo San Giorgio).

Oluşum[değiştir | kaynağı değiştir]

Bankanın kuruluş ve yönetiminde başta Grimaldi ailesi olmak üzere Ceneviz’in önde gelen aileleri etkili olmuştur.

Banka, finans ve yatırımlara karar veren dört konsül tarafından yönetilmiştir. Bankayı yöneten ailelerin devlet ile olan sıkı ilişkilerinden dolayı bankanın gücünün nerede sona erdiği ve devletin gücünün nerede başladığını saptamak çok zordur. Bu durum bize bankanın zaman zaman politik görevler üstlendiğini göstermektedir.

Operasyon[değiştir | kaynağı değiştir]

Ceneviz kolonilerinin tamamı bir süreliğine de olsa doğrudan ya da dolaylı bir şekilde San Giorgio bankası tarafından yönetilmiştir. Ceneviz Cumhuriyeti 1453 yılında Korsika adasının, Feodosya, diğer adı ile Kefe ticaret merkeziyle birlikte Kırım bölgesinin tamamının ve diğer küçük yerlerin yönetimini bankaya vermiştir. Fakat 15. yüzyıldan sonra da kısmen geri almak istemiştir.

Banka, 15. ve 16. yüzyıllarda Avrupa’da birçok krallığa önemli miktarda borç vermiş ve böylece büyük bir güç elde etmiştir. Katolik Krallar unvanına sahip Kastilya kraliçesi I. Isabel ve Aragon kralı II. Ferdinand ile Kristof Kolomb’un da bu bankada hesapları olmuştur. Kutsal Roma İmparatoru V. Karl ya da Şarlken, uzun süre San Giorgio bankasına borçlu kalmıştır. Makyavel olarak da bilinen Niccolò Machiavelli’ye göre banka, Ceneviz’de Venedik’e göre daha etkili bir cumhuriyet meydana getirmiştir.

Banka, 17. yüzyılda önemleri gittikçe artan yeni denizler üzerinde yapılan deniz ticaretine büyük yatırım yapmış ve bir süre zamanın en büyük deniz ticaret şirketleri olan Hollanda Doğu Hindistan Şirketi (Niederländischen Ostindien-Kompanie) ve İngiltere Doğu Hindistan Şirketi (Britischen Ostindien-Kompanie) ile rekabet etmiştir.

1805 yılında da Napolyon Bonapart tarafından İtalya seferinden sonra kapatılmıştır.

1987 yılında Cenova’da eski Banco di San Giorgio ile aynı isimde, fakat asıl eski banka ile bir ilgisi olmayan yeni bir banka kurulmuştur.

San Giorgio sarayı (Palazzo San Giorgio)[değiştir | kaynağı değiştir]

San Giorgio Sarayı 1260 yılında birinci Ceneviz Dukası Simone Boccanegra’nın amcası Guglielmo Boccanegra’nın emri ile Cenova’da inşa edilmiş bir saraydır. Saray Cenova limanı Porto Antico’ya oldukça yakın bir mesafededir. Sarayın yeniden inşasında zamanında Konstantinopolis’te bulunan ve yıkılmış olan Venedik Konsolosluğu malzemelerinden kullanılmıştır. Bu malzemeler Roma İmparatorluğu’na karşı Ceneviz desteğine teşekkür amacıyla Bizans İmparatoru VIII. Mikhail Palaiologos’un emri üzerine kullanılmıştır.

Saray’ın özelliklerinin biri de bir sivil yönetim merkezi olması ve kilise ile cumhuriyet ayırımını belirginleştirmesidir. Özellikle de sarayın yakınlarında bulunan St. Lorenz Katedrali tarafından temsil edilen Katolik Kilisesinin gücü azaltılmıştır.

1262 yılında Guglielmo Boccanegra'nın sürgüne gönderilmesi ile saray hapishaneye dönüştürülmüştür. Hapishanenin en ünlü tutuklusu şüphesiz ki anılarını hapishane arkadaşı Rustichello da Pisa’nın yazıya döktüğü İtalyan gezgin Marco Polo olmuştur.

San Giorgio sarayı 15. yüzyıldan itibaren San Giorgio Bankasının merkezi olarak kullanılmaya başlanmıştır.