İrlanda Bağımsızlık Savaşı
| İrlanda Bağımsızlık Savaşı | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
Savaş esnasında İrlandalı milisler. |
|||||||
|
|||||||
| Taraflar | |||||||
| Komutanlar | |||||||
| Michael Collins Richard Mulcahy Cathal Brugha yerel IRA liderleri Siyasi liderler: Éamon de Valera |
Askeri liderler: Nevil Macready Henry Hugh Tudor Siyasi liderler: David Lloyd George Hamar Greenwood |
||||||
| Güçler | |||||||
| İrlanda Cumhuriyet Ordusu ~15,000 | Britanya Ordusu ~20,000 İrlanda Kraliyet Polisi 9,700 Black and Tans 7,000 Yardımcı Birlik 1,400 Ulster Özel Polisi 4,000 |
||||||
| Kayıplar | |||||||
| ~550 ölü[1] | 714 ölü: -410 RIC militanı -261 Britanya Ordusu askeri -43 USC militanı[2] |
||||||
| ~750 sivil öldü[3] | |||||||
İrlanda Bağımsızlık Savaşı, IRA önderliğinde, İrlanda'da bulunan İngiliz güçlerine ve Britanya hükümetine karşı başlatılan gerilla savaşı. Ocak 1919'da İrlanda Cumhuriyeti'nin bağımsızlık bildirisiyle başladı. Her iki tarafta 1921 yılında ateşkesi kabul etse de çatışmalar kuzeydoğu bölgesinde devam etti. Daha sonra İrlanda Özgür Devleti kuruldu. Bu devlet 6 yönetim biriminden oluşuyordu.
Yerel Yönetim Krizi [değiştir]
1880'lerden itibaren, İrlanda milliyetçileri "home rule" denen ve merkeze bağlı özerk yönetim isteklerini Britanya yönetimine bildirdiler.
1912 yılında yerel yönetim talebi Britanya meclisinde kabul edildi. Ancak Ulster adlı milliyetçi bir grup bu karara direniş gösterdi ve uzun süreli bir çatışmayı başlatacak silahlı bir örgüt kurdu.
Buna karşılık İrlandalı direnişçilerde kendi silahlı güölerini oluşturdular.
Britanya Parlementosunda İrlanda'nın bölünmesini onaylayan Üçüncü Merkezi Yönetim Yasası geçirildi ancak Ağustos 1914'te I. Dünya Savaşı'nın çıkmasıyla uygulanamadan ertelendi. İrlandalı milliyetçilerin birçoğu savaşta Britanyayı destekledi ve bir İrlanda alayı İngiliz ordusunda görev yaptı. Amaç savaş sonrası özerkliği elde edecek süreci başlatmaktı. Fakat önemli bir azınlıkta İrlanda'nın bu savaşa katılmasına karşıydı.
Paskalya Ayaklanması [değiştir]
1916 Paskalya ayaklanması planı, direnişçiler öncülüğünde cumhuriyeti ilan etmek ve büyük çaplı bir isyanla İngiliz hakimiyetine son verip İrlanda Cumhuriyetini kurmaktı. İsyan dört binden fazla insanın ölmesiyle, sadece bir hafta içinde isyancıların tutuklanıp Dublin'e gönderilmesi, isyanın liderinin idamı ve binlerce aktivistin tutuklanması ile sonuçlandı.
Britanya Nisan 1918'de ikinci bir krizli yüzyüze geldi, Almanya'ya yapılacak hücumda görev almak üzere İrlandalılar askere alınmaya çalışıldı. Bu hareket İrlandalılara yönetimden dahada soğuttu ve kitlesel protesto gösterileri yapıldı.
Kaynakça [değiştir]
- ^ (Hopkinson, Irish War of Independence pp. 201-202).
- ^ Hopkinson, Irish War of Independence, pp. 201-202. Hopkinson lists 363 RIC killed in Southern Ireland 1919-21, Robert Lynch, the Northern IRA and the Early Years of Partition, gives a figure of 38 RIC and 43 USC personnel killed in Northern Ireland 1920-22 p. 227 and p. 67. The RIC casualty figure includes 4 Dublin Metropolitan Policemen and 2 Harbour Police.
- ^ Hopkinson'e göre 1919-21 arası Güney İrlanda'da 200 sivil, 1921-22 arası Kuzey İrlanda'da 557 sivil öldü.