O fortuna

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

O Fortuna onüçüncü yüzyılda oluşan Latin ortaçağ goliardic şiiridir, Carmina Burana olarak bilinen koleksiyonun bir parçasıdır. O Fortuna, kadere ve Fortuna'ya, Roma mitolojisindeki tanrıça ve şansı kişiselleştirerek sitem eder. 1935-1936'da Alman besteci Carl Orff tarafından yirmi dört hareketli Cantana Carmina Burana için bestesi yapıldı. O Fortuna, serideki en ünlü parçadır ve döngünün açılışını ve kapanışını yapar.

Orff'un şiir üzerindeki düzenlemeleri oldukça popüler olup sayısız orkestra ve sanatçı tarafından sahnelenmiş durumdadır.

Kompozisyon sayısız film ve televizyon yapımında dramatik duyguları işlemek için kullanılıp popüler kültürün bir parçası durumuna gelmiştir. Serinin bu parçası İngiltere'de son 75 yılın en çok sahnelenen klasik müzik eseri haline gelmiştir.

Şiir[değiştir | kaynağı değiştir]

Carmina Burana'dan "O Fortuna"nın orijinal metni

O Fortuna
velut luna
statu variabilis,
semper crescis
aut decrescis;
vita detestabilis
nunc obdurat
et tunc curat
ludo mentis aciem,
egestatem,
potestatem
dissolvit ut glaciem.

Sors immanis
et inanis,
rota tu volubilis,
status malus,
vana salus
semper dissolubilis,
obumbrata
et velata
michi quoque niteris;
nunc per ludum
dorsum nudum
fero tui sceleris.

Sors salutis
et virtutis
michi nunc contraria,
est affectus
et defectus
semper in angaria.
Hac in hora
sine mora
corde pulsum tangite;
quod per sortem
sternit fortem,
mecum omnes plangite!

Ey Kader,
ay gibi
döneksin,
hep büyüyen
veya küçülen;
menfur hayat
önce zulmeder
ve sonra teselli eder
canının istediği gibi;
sefalet
ve kudreti
buz gibi eritir.

Kader — korkunç
ve boş,
sen çark-ı felek,
art niyetlisin,
refah boşunadır
ve daima hiçliğe dönüşür,
gölgeli
ve örtülü
bana da bulaştın;
şimdi hilekarlık ile,
çıplak sırtımı
kötülüğüne teslim ediyorum.

Kader, sağlıkta,
ve erdemde,
bana karşıdır,
sürülen
ve ezilen,
daima esarette.
Öyleyse şu saatte
gecikmeden
kopar titreyen telleri;
madem ki Kader
güçlü adamı yere serer,
herkes ağlasın benimle!