Maurice Thorez

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Bir Sovyetler Birliği pulu üzerinde Thorez

Maurice Thorez (28 Nisan 1900-11 Temmuz 1964), Fransız siyasetçi. 1930'lardan ölümüne kadar Fransız Komünist Partisi'nin lideri.

Biyografi[değiştir | kaynağı değiştir]

12 yaşında bir maden şirketinin bürosunda çalışmaya başladı. 1914'te Alman istilası yüzünden ailesiyle birlikte göç etmek zorunda kaldı. 1920'de askere gidinceye değin çeşitli mesleklerde çalıştı. 1919'da Sosyalist Parti'ye (SFİO) girdi, Tours Kongresi'nden sonra Komünist Parti'yi yeğledi, askerliği biter bitmez Pas-de-Calais, daha sonra Kuzey bölgesi Komünist federasyonu daimi sekreteri oldu. 1924'te, FKP merkez komitesine, 1925'te politbüroya girdi ve aynı yıl Fas Savaşı'na karşı kurulan komiteyi yönetti. 1928'de Komünist Enternasyonal'in yürütme komitesi üyesi, Nisan 1929'da FKP kolektif sekreterliği üyesi oldu. 1927'de askerleri itaatsizliğe kışkırtmakla suçlanarak hapse atıldı (Haziran 1929-Nisan 1930). Temmuz 1930'da ortak sekreterler Barbé ve Célor'u görevden uzaklaştıran Enternasyonal'in desteğiyle FKP'nin genel sekreteri oldu. Nisan 1931'de Enternasyonal'in prezidyumuna girdikten sonra, Henri Barbusse ve Romain Rolland'ın başlattıkları (1932) Amsterdam-Pleyel hareketini destekledi ve Enternasyonal'in Fransa temsilcisi Evgen Fried'in yardımıyla SFİO ile bir zirve ittifakı (Temmuz 1934), arkadan bir halk cephesi (bu deyimi Ekim 1934'te ortaya attı) kurmaya girişti. 1932'de milletvekili oldu, 1936'da yeniden seçildi.

II. Dünya Savaşı'ndan hemen sonra, 3 Eylül 1939'da silah altına alındı. 4 Ekim'de de Enternasyonal'in emriyle kıtasından ayrılarak Sovyetler Birliği'ne gitti. 25 Kasım'da firar suçundan hüküm giydi ve Şubat 1940'ta Fransız vatandaşlığından çıkarıldı. Ekim 1944'te Geçici Hükümet tarafından affedildi, General Charles de Gaulle'ün hükümetinde (Kasım 1945-Ocak 1946) kamu yönetimiyle görevli Devlet Bakanı oldu, kamu yönetimi statüsünün hazırlanmasında önemli rol oynadı. Daha sonra Félix Gouin, Georges Bidault ve Paul Ramadier hükümetlerinde Başbakan yardımcılığı (Mayıs 1947'de komünist bakanların hükümetten atılmasına kadar) yaptı. Ekim 1950'de bir beyin kanaması geçirdi, tedavi için Sovyetler Birliği'ne gitti, dönüşünde FKP'nin yönetimini yeniden ele aldı. Partinin XVII. Kongresinde (Mayıs 1964) genel sekreterlik görevinden ayrılarak parti başkanı oldu. 1964'te Karadeniz'deki bir gezi sırasında yaşamını yitirdi.

Fils du peuple (Halk Çocuğu) adıyla kendi biyografisini yayımladı (1937).

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]