Indore

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

Koordinatlar: 22°25′12″N, 75°32′24″E

Indore
इंदौर
Indore - Rajwada
Indore - Rajwada
India location map.svg
Koordinatlar: 22°25′12″K 75°32′24″D / 22.42°K 75.54°D / 22.42; 75.54
Ülke Hindistan Hindistan
Eyalet Madhyaa Pradesh
Bolge (District) Indore district
Yüzölçümü
 - Toplam 3.898 km2 (1.505 mi2)
Rakım 553 m (1.814 ft)
Nüfus (2011)
 - Toplam 1,516,918,
 - Yoğunluk 9.718/km² (25.169,5/sq mi)
Zaman dilimi IST (GMT+5:30)
Alan kodu 0731
İnternet sitesi: [www.indore.nic.in www.indore.nic.in]


Indore (Hindi dili:इंदौर) merkezi Hindistan'da Madhya Pradesh eyaletinin en buyuk sehri ve ticaret merkezidir. Indore, eyalet baskenti olan Bhopal sehrinin 190 km batisinda bulunmaktadir. 2011 Hindistan Nüfus Sayimina gore Indore sehri nüfusu 1.516.918 kisi olup [1]nüfus itibariyle Hindistan ulkesinde 15. buyuk sehirdir [2] ve (2009 tahminleri itibariyle) nüfus itibariyle tum dunya sehirleri listesi uzerinde 147. siradadir. Indore sehri yorel idare olan Indore Bolgesi (district) ve Indore Bolumu (division) merkez sehri gorevlerini de tasir.

"Maratha Imparatorlugu" caglarinda "Deccan" bolgesi ve Delhi sehri arasinda bulunan onemli bir yol menzili idi. Maratha Hukumdari "Madhavrao Peshwa" oldukten sonra "Maratha Imparatorlugu" cokup dagildi. Bu parcalardan biri olan [[Holkar}] Devleti Indore'yi baskent yapti. Sonradan Holkar Devleti hukumdari Rani Ahilyabai Holkar bu devletin baskentini Maheshwar sehrine nakletti.

Coğrafi konumu[değiştir | kaynağı değiştir]

Indore Madhya Pradesh eyaletinin bati kisminda "Malwa" palatosunun guney kiyisinda ve "Shipra Nehri"'nin kollari olan "Sraawati Nehri" ve "Khan Nehri" uzerinde yerlesiktir. Indore sehri yuksek bir duzluk uzerinde bulunur ve bu duzlugun guneyinde "Yadri Silsilesi" vardir. Indore sehrinin denizden ustunde rakimi ortalama 550 metredir.

Indore "nemli ve kuru tropik iklimi" ile "nemli subtropik iklimi" arasidna bir gecis noktasinda bulunur. Sehirde iyice hissedilen uc degiusik mevsim vvardir: yaz mevsimi, moonson mevsimi ve kis mevsimi:

  • Yaz mevsimi: Mart ortasinda baslar. Nisan ve Mayis gayet yuksek isida sicak olabilir. Gozlemlere gore bu aylarda ortalama isi 42-44 °C olmaktadir; fakat 1994'de rekor olarak 48 °C isi gozlemmistir. Buna karsilik bu sicak aylarda nem dusuk haddedir. Indore'nin Malwa Platosunun guney kosesinde bulundugu icin bu aylarda "Shab-e-Malwa" adi verilen nisbeten sogujk ruzgarlara aksam ustleri eserek sehrin isini dusurur.
  • Monsoon mevsimi: Haziran sonunda baslar. Bu mevsimde isi ortalamasi 26 °C; devamli ve sel gibi yagmur yagisi ve yuksek nemlilik bu mevsim nitelikleridir. Ortalama yagmur yaklasik 81,5 cm olur.
  • Kis mevsimi: Kasim ortasinda baslar. Bu mevsimin nitelikleri yagissiz, mutedil isili ve gunesli

olmasidir. Ortalama isi 15 °C olmakla beraber geceleri isi duser ve bazi geceler don bile gozlemlenmistir.

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]


Yorel ve yerel idare[değiştir | kaynağı değiştir]

Indore "IMC - Indore Municipal Corporation (Indore Belediye Kurumu)" tarafindan idare edilir. Sehirn etrafindaki bazi varoslarin idaresi "IDA - Indore Development Authority (Indore Gelisme Otoritesi)" idaresi altindadir. IMC 1956da cikarilan bir eyalet kanunu ile kurulmustur. Idare icin sehir 69 mahalleye (ward) bolunmus ve bu mahalleler ise ise 11 bolgeye (zone) bolunmustur.

Indore sehir ve varoslarinin uzun vadele planlamasi ve gelistirilmesi IDA kurumuna verilmistir. Bu kuruma fonksiyonel olarak 9,718 km² bir alan kaplayan metropoliten Indore sehirsel bolgesi icin master-planlar hazirlayip bunlarin uygulanmasini kontrol etme yetki ve gorevi verilmistir.

IMC icin her mahalle secimle temsilci secilmekte ve bunlar da sehir meclisi olarak sehrin belediye reisini secmektedirler. Belediye reisi, sehrin gunluk hizmetleri (sehir hizametleri, sehir egitim kurulu, sehir otobus servisleri, sehir hastanesi ve sehir kutuphanesi) idaresi ile gorevlidir. Madhya Pradesh eyaleti hukumetinin tayin etmis oldugu bir genel idareci "Belediye Komiseri" bu sehirin sivil idaresinden yetkilidir. Indore Sehir Polis'in idaresinden yetkili olan kisi ise merkezi "Hindistan Polis Servisi" memuru olan "Genel Polis Mufettisi"'dir.

Demografi[değiştir | kaynağı değiştir]

Indore toplam nüfusu 2011 Hindistan Nüfus Sayimina gore 1.516.918 kisidir. (2099 itibariyle) erkek nüfus tumun %53u ve kadin nüfus %47sini olusturur. "Hindistan Nüfus Sayimi Raporlari". India census. 2004-06-16 tarihinde özgün kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20040616075334/http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999. Erişim tarihi: 2010-08-08. </ref>

2001 nüfus sayimina gore Indore'de yillik ortalama nüfus buyume haddi %2,85 dir. 6 yasindan kucuk olan nüfus orani %12,72 dir. Sehrinde okuryazarlik orani %75 olup Hindistan ortalamasi olan %59,5den yuksektir. Sehirde okuryazarlik orani erkek nüfus icin %75 ve kadin nüfus icin %64dur. [3]

Indore'de Mahdya Pradesh eyaleti resmi dili olan Hindi dili en cok kullanilan dildir. Bunun yaninda "Marathi" ve "Malwi" dilleri konusulmaktadir.

Ekonomi[değiştir | kaynağı değiştir]

Indore sehri civarinda pamuk, misir, bugday, dari ve koza tarimi onemlidir. Indore Madhya Pradesh eyaletinin ticaret ve sanayi merkezidir. Bu ticaretin cogunlugu kucuk, orta boyutlu ve bazi buyuk boyutlu sanayilerden ve hizmet sektorunden kaynaklanip ortaya cikar. Indore'de bulunan sanayi basinda "otomotiv sanayi", "kimya endustrisi", "ecza maddeleri sanayi" ve hizmet sektorunde "bilgisayar yazilimi" ve "tuketici icin perakende ticaret"dir.

Sehirde bulunan sanayiler "Pithamor Ozel Ekonomik Bolgesi" ve "Sanwar Sanayi Bolgesi"'dir. Bunlardan Pithmar bolgesi Hindistan'in gelisen otomotiv sanayi merkezi olup "Hindistan Detroit'i" olarak anilmaktadir.[4][5]

Egitim[değiştir | kaynağı değiştir]

"Devi Ahilya Vishwavidyalaya2 veya "Indore Universitesi" Madhya Pradesh eyaletinin en onemli universitesidir. 1964de kurulmustur. 153 bagli kolejle hem temel bilimler hem de profesyonel egitimi icin diploma ve diploma ustu egitim saglamaktadir. Universite kampusunde 6000 ogrenci ve bagli kolejlerde 120.000 ogrenci kayitlidir.

Indore sehrinde diploma ustu isletmecilik egitimi saglayan ozel kuruluslu "Indian Institute of Management (Hindistan Isletmecilik Enstitusu)" ve ileri teknoloji ve fen bilimleri diploma ve diploma ustu egitimi saglayan "Indian Institute of Technology (Hindistan Teknoloji Enstitusu)" kurumlarinin her ikisinin de bulundugu tek sehirdir.

"Mahatma Gandhi Memorial Tip Koleji" ve "Shri Govindram Seksaria Teknoloji ve Fen bilimleri Enstitusu"'de Indore'de tip ve muhendislik yuksek egitimi saglayan kurumlardir.

Görülebilecek yerler[değiştir | kaynağı değiştir]

Indore'de görülebilecek yerler şunlardır:

  • Deoguradia: Yapimi 7.yy. Yekpare kayanin yontulmsi ile yapilan bir tapinak. Gunumuzdeki tapinak daha once yapilmis olan ve 4m kadar derinlikte su altinda kalan tapinak uzerine yapilmistir.[6]
  • Gomat Giri : Jain tapinagi. Bu dinin onemli tanrisi olan "Gomateshwara"'nin yaklasik 7m heykeli bulunur ve bu heykel "Shravanabelagola" daki "Bahuali" heyekelinin bir ornegidir. Bu tapinakta 24 tane mermerden tapinam meki o bulunur.[7]
  • Lal Bag Sarayi: 0.81 km2 uzerinde yayilmis bir saray. Gunumuzde Holkar Develti doneminden kalan eserler muzesidir.
  • Rajwada: Holkar Develti doneminde yapilmis 7 katli bir saray - A seven-storey palace built
  • Indore Muzesi : Hinglajgarh'dan getirilmis Parmar heyleleri de sergiler.[8]

Resimler[değiştir | kaynağı değiştir]


Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Indore Population. Hindistan Nüfus Sayimi. Erisim 04 Temmuz 2010.
  2. ^ "Hindistan'in en buyuk sehirlerinde 108 milyon kisiye yakin nüfus yasamakta". City Mayors. http://www.citymayors.com/gratis/indian_cities.html. Erişim tarihi: 2010-07-04. 
  3. ^ Indore Bolge Idaresi Erisim: 16 Agustos 2009
  4. ^ Tiwary, Santosh (1998 -04-01). "Pithampur kucuk sanayi girisimleri yararlanilmayan potensiyel hikayeleri soylemekte". Indian Express. http://www.expressindia.com/news/fe/daily/19980104/00455324.html. Erişim tarihi: 2009-09-01. 
  5. ^ Trivedi, Shashikant (2004-07-09). "Pithampur unitelerini nahos bir gelecek beklemekte". Business Standard. http://www.business-standard.com/india/storypage.php?autono=153051. Erişim tarihi: 2009-09-01. 
  6. ^ "Deoguradia". Indore District & Administration. 2010-03-23. http://www.indore.nic.in/place.htm#deo. Erişim tarihi: 2010-03-23. 
  7. ^ "Gomat Giri". Indore District & Administration. 2010-03-23. http://www.indore.nic.in/place.htm#gomatgiri. Erişim tarihi: 2010-03-23. 
  8. ^ "Indore Muzesi". Indore District & Administration. 2010-03-23. http://www.indore.nic.in/place.htm#museum. Erişim tarihi: 2010-03-23. 

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Dışsal bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]