Filateli

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Posta pulu
Bir filatelistin, büyüteçle yaptığı posta pulu incelemesi
Bir Osmanlı Devleti pulu

Filateli veya pulculuk, posta pullarını konu edinen uğraş alanına verilen isimdir. Posta pulları ile ilgili ilk gün zarfı, özel gün damgası, antiye, posta tarihi ve benzeri maddeler ile de ilgilenir.

Filateli ile uğraşanlara filatelist denir. Çoğunlukla pul koleksiyonculuğu ile karıştırılır, oysa pul koleksiyonculuğu posta pulları ve posta pulları ile ilgili maddelerin biriktirilmesinden ibaretken, filateli, pulları bir inceleme konusu olarak değerlendirir. Koleksiyonculuk Filateli alanının bir parçası değildir, yani filatelik çalışma yapmak için çalışma konusu malzemeleri toplamak gerekli değildir. Elbette filatelistler arasında aynı zamanda koleksiyoncu olanlar çoğunluktadır.

Pullar incelenirken pul maşası ile tutularak zamkın zarar görmemesi sağlanır, ve parmaklardaki yağlardan korunmuş olur. Güçlü bir büyüteç ise pulun kâğıt ve baskısındaki detayların daha iyi görülmesini sağlar. Ayrıca odontometre ile pulların dantel ölçülerinin ölçülmeside gerekebilir.

Türk filatelisinde sıklıkla dönemler halinde çalışmalar yapılabilmektedir. Bu amaçla Türk filatelisi üç bölüm olarak incelenir;

  • 1- Osmanlı Dönemi,
  • 2- Anadolu Hükümeti Dönemi,
  • 3- Türkiye Cumhuriyeti Dönemi.

Ayrıca Hatay pulları ve Kıbrıs Türk pulları da Türk filatelisinin inceleme sahası içinde sayılır.

Günümüzde belirli bir döneme ait pulların incelenmesi şeklindeki geleneksel filateli çalışmaları azalırken, pullarda anlatılanların incelenmesi şeklindeki tematik veya konulu filateli yaygınlaşmaktadır. Popüler tematik filateli konuları arasında spor, kuşlar, çiçekler, böcekler, tablolar, giysiler bulunmakla birlikte yeni konular da ilgi çekmektedir. Bunun dışında oldukça yeni bir alan olan bir kasabanın, şehrin veya ülkenin gelişme hikâyesinin pul, mektup, kartpostal veya diğer dökümanlar ile anlatılması şeklinde özetlenen sosyal filatelide ilgi çekmektedir.

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]