Morisko

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara

Moriskolar, 1500'lerde Endülüs tamamen yok edildikten sonra Müslümanların ve Yahudilerin İber yarımadasından sürülmesi üzerine vatanları İspanya ve Portekiz'den ayrılmamak için Hıristiyanlığa dönen Müslümanlardır. Daha sonraları bu unvan, Katolik olarak bilinen fakat gizlice Müslümanlığı yaşamaya devam ettiğinden şüphelenilenlere karşı kötüleyici bir anlamda kullanılmaya başlandı. 1609-1614 süresince şüphelenilen bütün Moriskolar İberya'dan tehcir edildi.

Nüfus[değiştir | kaynağı değiştir]

Gemilerle İber yarımadasının dışına sürgün

Moriskoların sürgün dönemindeki nüfusları belirsiz. Tehcir fermanlarına dayanılarak yapılan tahminler 275000 kişi civarında. Daha güncel araştırmalar sonucunda 1500’lerin başında İspanya’da bir milyon civarında Morisko var olduğuna işaret ediyor. Büşerrat Savaşı’nın bir sonucu olarak Gırnata Devleti’nde ikamet etmekte olan Gırnatalı 80000 civarında Morisko Endülüs’ün ve Kastilya’nın değişik bölgelerine sürüldü. Moriskolar tektip bir kimliğe mensup bir topluluk olmanın aksine, İslam ortak kimliğini taşıyan değişik gruplara verilen bir genel isimdi.

Gırnata[değiştir | kaynağı değiştir]

Gırnata, İber yarımadasındaki son Müslüman devletti. 1400’lerin sonlarında bu ülkenin nüfusunun kahir ekseriyeti Müslümandı ve aynı zamanda yarımadada en yoğun Morisko nüfusunun olduğu yerdi.[özgün araştırma?] İspanyollaşma asimilasyonunun en az yaşandığı yer olan bu bölgede halk akıcı Arapça konuşurdu. 1492’deki fethin ardından Katolikler tarafından Mağrib kültürü yasaklanana kadar bu devletin halkı İslami öğretileri de iyi biliyordu. İslami Endülüs’e has olan giyim, mutfak, beslenme, sosyal etkinlikler en belirgin bir surette bu bölgede yaşanıyordu. Miladi 1568-71 yıllarında Katolik istibdadına karşı gerçekleştirilen ikinci Morisko isyanından sonra Gırnatalı Moriskolar, Kastilya’nın Ekstremadura’nın ve Endülüs’ün değişik yerlerine sürüldüler.