Zaro Ağa

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
Zaro Ağa
Zaro Agha, de oudste Turk ooit Zaro Agha, the oldest Turk ever.jpg
Doğum 1774/1777
Mutki, Bitlis, Osmanlı İmparatorluğu
Ölüm 29 Haziran 1934 (160 yaşında)
İstanbul, Türkiye
Defin yeri Eyüp Sultan Camii
Meslek Kapıcılık
Din İslam
Mezhep Alevi

Zaro Ağa, (1774/1777, Bitlis - 29 Haziran 1934, İstanbul), 157 ya da 160 yıl yaşamış, Türkiye'nin en uzun yaşayan insanı ve yabancı kaynaklara göre ise dünyanın en uzun yaşayan birkaç kişisinden biridir.

Zaro Ağa, 10 Osmanlı padişahı, 28 veziri azam, 2 cumhurbaşkanı ve 5 Başbakan görmüş, 6 savaşa katılmış ve bâzı kaynaklara göre yedi kez, bâzı kaynaklara göre de 13 kez, başka bir kaynağa göre 29 kez evlenmiştir. Beşi kız, sekizi erkek 13 çocuğu ile 29 torunu olmuştur.[1][2]

Hayatı[değiştir | kaynağı değiştir]

Solda, Zaro Ağa'nın cenazesi başında dua okuyan hoca; sağ üstte Zaro Ağa'nın cenazesine gelen kızı ve torunları; sağ altta ise çenesini bağlayan hemşire yer almaktadır.

Zaro Ağa, bâzı kaynaklara göre 1774, bâzı kaynaklara göreyse 1777'de Bitlis, Mutki, Meydan Mahallesinde doğmuştur. 18. yüzyılın sonlarına doğru İstanbul'a gitmiş ve Selimiye Kışlası, Beşiktaş, Ortaköy Camii ve Tophane Nusretiye Camii inşaatlarında çalışmıştır. Elli yaşlarında uzun yıllar İstanbul Hamal Topluluğu'nun başında kalmıştır. Daha sonra operatör Emin Bey'in şehreminiği zamanında belediye serhademeliğine getirilmiş ve bu vaziyeti ölümüne kadar sürdürmüştür. Böylece son günlerini İstanbul'da geçirmiştir ve burada ölmüştür.[3]

Ölümüne yakın ise kapıcılık yapmıştır.[3]

Dünya basının odak noktası olmuş ve dünyanın en uzun yaşayan insanı olarak 1925'te İtalya'yı 1930'da alkol karşıtı bir derneğin daveti üzerine Yunanistan'dan hareket ederek Amerika'yı, 1931'de İngiltere'yi ziyaret etmiştir. Tek parti döneminde, Milli iktisat ve tasarruf cemiyeti marifeti ile bir reklâm kampanyası organize edilerek Zaro Ağa’dan istifade edilmiştir. Bir yüzünde Zaro Ağanın iki kadın ortasında duran resmi diğer yüzünde ise “Kim Zaro Ağa gibi Türk üzümü ve fındığı yerse zeytinyağı ve İzmir inciri ile sindirim sistemini harekete geçirirse onun gibi bu yaşta sağlıklı olur.” ibaresi bulunan kartpostallar Macaristan’da dört dile çevrilerek tüm dünyaya dağıtılmıştır.[4] Mustafa Kemal Atatürk ile iki kez karşılaşmış, kadınlara çok fazla hak verdiğinden yakınmıştır.[5] 1925'te Cumhuriyet gazetesinde yer alan bir demecinde ise Ben ne Şeyh Said denen o mel’unu tanırım, ne de adamlarını bilirim. Allah belalarını versin! diyerek dönemin önemli sorunlarından Şeyh Said İsyanı'nı eleştirmiştir.[6][7]

Ölümü[değiştir | kaynağı değiştir]

Zaro Ağa, 29 Haziran 1934 tarihinde Şişli Etfal Hastanesi'nde öldü. Yapılan otopside Zaro Ağa'nın oldukça uzun yaşamasına rağmen tüberküloz, kalp büyümesi, beyinde damar tıkanıklığı ve üç böbreklilik gibi sağlık sorunlarına sahip olduğu belirlendi.[3] Şişli Etfal Hastanesi başhekimi Rıfat Hamdi'nin açıklamasına göre Zaro Ağa, ölümünden önce 162 yaşında olduğunu söylemişti.[8] Mezarı Eyüpsultan kabristanındadır. Pierre Loti Kahvesine çıkan yokuşun ortalarında, yolun ikiye ayrıldığı yerde, sol taraftadır. Hamidi başlıklı mezar taşında latin harflerle "Bitlisli Şemsi Ağa Oğlu 160 yaşında ölen Zaro Ağa'nın Ruhuna Fatiha" ifadesi yer almaktadır.[9]

Galeri[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "‘Modern Methuselah’ Zaro Ağa". Taraf. 26 Haziran 2011. 2 Aralık 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20131202222047/http://www.taraf.com.tr/ayse-hur/makale-modern-methuselah-zaro-aga.htm. Erişim tarihi: 15 Kasım 2012. 
  2. ^ Mecid Efendi (Zaro Ağa'nın damadı, 1 Temmuz 1934 tarihli Cumhuriyet gazetesi)
  3. ^ a b c "Türkiye'nin ilk medyatik kahramanı". Radikal. 30 Haziran 2011. http://www.radikal.com.tr/Radikal.aspx?aType=RadikalDetayV3&ArticleID=1054549&CategoryID=79. Erişim tarihi: 3 Temmuz 2011. 
  4. ^ 160 yıl yaşadı Zaro Ağa. haberkultur.net. Erişim Tarihi: 11.11.2016
  5. ^ "157 Yıl yaşayan Zaro Ağa'yı ABD kaçırdı!". Milliyet Blog. 3 Ocak 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20150103225810/http://blog.milliyet.com.tr/157-yil-yasayan-zaro-aga-yi-abd-kacirdi-/Blog/?BlogNo=382623. Erişim tarihi: 29 Haziran 2016. 
  6. ^ "‘Modern Methuselah’ Zaro Ağa". Taraf. 26 Haziran 2011. 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20160304190921/http://arsiv.taraf.com.tr/yazilar/ayse-hur/modern-methuselah-zaro-aga/16715/. Erişim tarihi: 26 Haziran 2016. 
  7. ^ Faik Bulut, Türk Basınında Kürtler, İstanbul, 1992, s. 80.
  8. ^ "Zaro ağanın cenazesi merasimle kaldırılacak". Akşam: s. 1. 30 Haziran 1934. 
  9. ^ Sevim, Nidayi, Medeniyetimizin Sessiz Tanıkları, Kitapdostu, İstanbul, 2007, s.120

Konu hakkındaki yayınlar[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Rohat Alakom, Dünyanın En Yaşlı Adamı: Zaro Ağa (1774-1934), Avesta Yayınları, 2009.
  • Rohat Alakom, Eski İstanbul Kürtleri (1453-1925), Avesta Yayınları, 1998, ISBN 975-7112-47-X, s. 155-161.