Yağcı, Vezirköprü

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
Yağcı
—  Mahalle  —
Samsun
Samsun
Ülke Türkiye Türkiye
İl Samsun
İlçe Vezirköprü
Coğrafi bölge Karadeniz Bölgesi
Nüfus (2000)[1]
 - Toplam 1.000
Zaman dilimi UDAZD (UTC+03:00)
İl alan kodu 0362
İl plaka kodu
Posta kodu 55900
İnternet sitesi: [2]

Yağcı, Samsun ilinin Vezirköprü ilçesine bağlı bir mahalledir.

=== Tarihçe ===n Yağcı mahallesinin eski yerleşim yeri Çekmeden mahallesi dolaylarıdır.Tam olarak belli olmasa da yaklaşık 150 yıllık bir yerleşimdir türkmen mahallesidir. Köy şimdiki ‘’Eski Yağcı’’ denilen mevkide kurulmuş. Mahallenin şimdiki yeri o dönemlerde yayla olarak kullanılıyormuş. Köylüler yaz aylarında buraya yaylaya çıkarlarmış, daha sonraki yıllarda yaylaya ( şu anki yerine) yerleşilmiş. Köylülerin bol miktarda yağ satmalarından dolayı köy ‘’Yağcı’’ adını almış. Köylülerden birinin köy dışına ev yapıp yerleşmesiyle buraya, yeni ev anlamına gelen ‘’Yenidam’’ adı verilmiş. Zamanla buraya diğer gidenlerle birlikte ‘’Yenidam Mahallesi’’ oluşmuş.

Coğrafi Konumu[değiştir | kaynağı değiştir]

Yağcı mahallesi Vezirköprü’nün 7 km Güneydoğusunda yer alan, doğuda Bahçekonak Köyü, batıda Kızıcaören Köyü , güneyde Meşeli Köyü ile sınırlı, 90-100 haneli, 936 nüfuslu, geçimini tarımla ve hayvancılıkla sağlayan bir mahalledir. Köy düz sayılabilecek bir arazide konuşlanmıştır .Mahallenin doğusunda az miktarda koru şeklinde ağaçlık alan mevcuttur. Köy arazisi tarıma elverişlidir.

Kültür[değiştir | kaynağı değiştir]

Mahallenin kültürü eski Türkmen gelenekleri ile neredeyse tamamen aynıdır.Fakat değişen yaşam koşulları ile bu adetler artık pek görünür halde değildir.Köy halkı eskiden hayvanlarını otlatmak için yaylalarına çıkarlardı.Şimdi de çıkmaktalar fakat eskiye göre fazla değil.

                YAĞCI

Geliyam Yağcı mahallesine.. Çökahlı yollarından geçiyam.. Tök tökleri teker teker sayıyam… Öyle varıyam…

Ninem meh diye ekmeği uzatınca yiyam.. İnah yeni guznamış.. Avuzunu yiyipte bekliyam…

Şip şip yürüyerah acuğa taş atıyam.. Çekmeden armudunu çakımla soyuyam.. Öküzü ziyana sokmadan mal güdüyam..

Köpekler sıra sıra çohmaya başlayınca Her yabancıya çıkı koyarlar… Hamza yine koyunları unutmuş Elalemin aygüllerini soyarlar…

Çördük ağacının altında gençleri görüyam.. İboyu görünce gölbezleri arıyam..

Bahçelerinde elmaları gövermiş… Puğarları göğ renginde su vermiş… Mahallenin garıları bişilerinen sofra sermiş…

Örneğin : ( Va ) Var, (Geliyam) Geliyorum, Gelü (Gelecek) gibi yarım yarımdır.

Daima kalın seslerle bitirilir.Kendine has mahalli kelimeler de vardır.

Acuk : Ekşi Dağ elması

Afur : Ahır

Alaf : Vücut ateşi, öfke

Alentirik: Elektrik

Algun :Kanalizazyon

Amel : İshal

Anadut : Sap atmaya yarayan üç çatallı araç.

Anduk : Aptal, Ahmak

Aralık : Sokak

Aşene : Mutfak

Bağarsuk : Bağırsak

Baldırcan : Patlican

Bazlanbaç : Saçda pişirilen ekmek

bir oturak iskemle

Bişi : Yağda pişirilmiş Hamur ekmek

Bocut : Kütükten yapılmış testi

Bun : Bunaltı

Cara : Sigara

Cık : Hayır, yok anlamına çıkarılan ses

Cimcik :Bir hamur yemeği adı.

Cula : Karga

Cücük : Civciv

Çapula : Ayakkabı

çevirmeye yarayan tahtadan yapılmış araç.

Çeyle : Moloz, enkaz

Çıkı : Ufak bohça

Çimin :Sivri sinek cins.den ufak sineklere verilen ad.

Çimmek : Yıkınmak

Çıtma : Kapuska

Çıtmuk : Çitlenbik

Çokmak : Havlamak

Çostik : Hayvan boynuzu ile oy.nan bir çocuk oyunu.

Çöğdürün çüş :Tahter*******li

Çördük : Küçük bir armut çeşidi

Çötle : Çeşme lülesi

Çötür: Kısa boylu

Daku : Takı, Hediye

Dansuklamak : Alay etmek

Dapçuk : Taşkın, Şımarık

Deri günü : Pazartesi

Dingil Dombalak : Tepe takla

Dişöğü : Kösüre taşlarını dişleyen çekiç

Doguzluk : Fısın adı da verilir.Değrimende

Döklüm : Döküntü

Döngel : Muşmula

Dümbelak : Dümbelek

Ellaam : Herhalde

elvan rengi boya yapılır.

Emik : Köpek

Emme : Hala

Enak : Bilye

Fışkı : Çöp

Gadaşım : Kardeşim

Gayfaltı: Kahvaltı

getirmek.Bu hamura zuvala denir

Gingil : Horoz ibiği

Gırba : Kurbağa

Gırnata : Klarnet

Gırnata : Klarnet

Gısıruk : Delik, Aralık

Gödek : Saklanbaç oyununda Söbeleyemeyen

Göğ : Gökyüzü, Mavi

Gölbez : Köpek Yavrusu

Gölük :Eşek

Gövermek : Gök rengi haline gelmek

gözenekleri geniş elek.

Gunnamak: Yavrulamak

Gusmuk : Kusmak

Guymak : Koymak

Güdük : Kısa

Gümballa : Yatmak

Günücü : Kıskanç

Güyo : Güveyi , Damat

Habar : Haber Halbur : Buğday elemeye yarayan elekten

Harar : Geniş Çuval

Havf : Çeşmenin önündeki oluk

Havruz : Lazımlık, hacet kabı

Havuç : Öğütülmüş çam kabuğu. Bundan

Haydos : Çalgıcı

Hayva : Ayva

Hevüç : Havuç

Horuz : Horoz

Hosul : Mısırın suda pişmişi

Hörpük : Helvanın keşi

İdare lambası : Küçük gaz lambası

İlimon : Limon

İlistir : Kevgir

İlk duba : İlk defa

İnge : Yenge

İskembi : İskemle

Işıklık : Pençere

Kadınge : Ustanın hanım suyun döküldüğü yer.Savağın uç kısmı.

Kargaburnu : Demircilikte kullanılan bir alet.

Katık : Süzme yoğurt

Kaypak :Hamurdan yapılan bir yiyecek adı

Kelem : Lahana

Kepçük : Çirkin

Kesmük:Elma, armut gibi meyvelerin yendikten sonra kalan kısmı

Kiren : Kızılcık

Küsüre:Büyük bileği taşı. Kolla çevrilir.

Küt iskemle :Küçük ve özel olarak yapılmış oturak

Lağan : Leğen

Makat : Tahta kerevet

Mandal : Kapı Kolu

Marsuk : Henüz tam anlamıyla yanmamış kömür.

Maymun : Topaç

Mazah yeri :Eğlence yeri

Mekük : Mekik

Mida : Mide

Mıhlama : Bir yemek çeşidine verilen ad.

Motur : Traktör

Mumbar : Bağırsak

Namazlo : Namazlık

Nanin : Nalın

Nodul : Ucuna demir çivi çakılmış övendere

Oklo : Oklava

olmamış şekli, hıyar,salatalık

Öğendere : Hayvanları sürmeye yarayan çobanların

Örsün : Hamur kesme aracı

Ötürak : ishal

Öyükmek : Batmak

Pançak : Pençe

Penak : Pençeredeki çevreler

Pin : Kümes

Pırtı : Basma, ve Benzeri satılan bez

Pıtpıt : Yuvarlak köy ekmeği, pıtıl da denir.

Pöhrenk : Lagımlara döşenen toprak su büzü

Püsürgeç : Saç üzerinde ekmek ve yufka

Saku: Ceket .

Savak : Değirmen oluğu

Sile : Gön kazındıktan sonra derinin gömüldüğü yer

Sindik:Pire yavrusu

Soku : Buğdayın ya da bulgurun dövüldüğü içi çukur büyük taş

Sürgüç : Bulaşık bezi

Şibşib : Hızlı hızlı

Şilepe : Tatlıdan dolayı yapış yapış olma

Şina emir çember

Şire : Şıra

Tahtambeç :Evlerde iskele balkon, çıkma

Taslama: Övünme

ten sonraki artığı, Eşelek

Toktok : İnce bulgurdan yapılan pilav

Tomafil : Otomobil

Tosba : Kaplumbağa

Töktök: Hindi

Tumman : Don

Tükmük: Tükürük

Varu : Varır

ve çiftçilerin kullandığı uzun sopa

Vıy : Vay

Yanı : Değil mi?

Yanim: Yeğenim

Yansulamak: Yanlışını bulmak

Yanşama: Dırdır etmek, Çenelemek

Yarnım sıra : Arkam sıra

Yasduk : Yastık

Yavşuk : Bit yavrusu

Yolu : Çarşamba

Yüzüm Güylü : Yüzüstü

Zağar : Köpek

Zahir : Her halde

Zavrak : Meyve ve sebzelerin henüz

Zibidi : Parasız

Zıbın : İç Gömleği

Zilli : Oynak

Zuvalamak: Hamuru Yuvarlak hale

Düzenleme:Enes Malik Ayan

İklim[değiştir | kaynağı değiştir]

Mahallenin iklimi, Karadeniz iklimi etki alanı içerisindedir.Karadeniz'den temiz havayı İç Anadolu'dan ise nemsiz havayı çalmıştır adeta şirin mahallesimüz..

Nüfus[değiştir | kaynağı değiştir]

Yıllara göre mahalle nüfus verileri
2007
2000 887
1997 799

Altyapı bilgileri=[değiştir | kaynağı değiştir]

Mahallede ilköğretim okulu yoktur.sadece ilköğretim 5, sınıfa kadar eğitim verilmektedir. Mahallede, içme suyu şebekesi ve kanalizasyon şebekesi vardır. PTT şubesi ve PTT acentesi yoktur. Sağlık ocağı ve sağlık evi de yoktur. Mahalleye ulaşımı sağlayan yol asfalt olup mahallede elektrik ve sabit telefon vardır.

Mahalleye verilen yağcı adı eskiden mahallede yağın çok yapılmasından kaynaklanmaktadır. Ayrıca mahallenin eski yerleşim yeri Çekmeden mahallesi dolaylarıdır. Sürekli göç vermesine rağmen nüfusu artmaktadır.

Ekonomi[değiştir | kaynağı değiştir]

Mahallenin ekonomisi tarım (önceleri birkaç çeşit tarım ürünü ekilmesine karşın, günümüzde çevrede üretilen (tahıl, şeker pancarı, ay çiçeği, tütün vb.) tüm ürünler ekilmektedir) ve hayvancılığa dayalıdır. Son yıllarda minibüs taşımacılığı ve kamyonculuk geçimde önemli bir faktör haline gelmiştir.

Muhtarlık[değiştir | kaynağı değiştir]

Yerleşim yerinin köy tüzel kişiliği alması ile birlikte mahallenin tüzel kişiliğini temsil etmesi için köy muhtarlık seçimleri de yapılmaktadır. Seçildikleri yıllara göre köy muhtarları:

2004 - Bayram Acar
1999 - Kurtça ASLAN
1994 - Hüseyin Güneş
1989 -
1984