Wojtek

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
1942'de Wojtek ile Polonyalı asker

Wojtek (1942–1963), İran'ın Hemedan kentinde bir tren istasyonunda, Sovyetler Birliği'nden tahliye edilen Polonyalı II. Kolordu askerleri tarafından yavru olarak satın alınan Suriye boz ayısıdır (Ursus arctos syriacus). Erzakının ve ulaşımının sağlanması için nihayetinde resmen özel rütbeli bir asker olarak kabul edildi ve daha sonra onbaşı rütbesine terfi edildi.[1]

Yaşamı[değiştir | kaynağı değiştir]

II. Kolordu'nun büyük bir bölüğü 22. Topçu İkmal bölüğü ile birlikte hizmet veren İtalya'ya kadar eşlik etti. Monte Cassino Savaşı sırasında, 1944'te İtalya'da Wojtek, mühimmat sandıklarının taşınmasına yardımcı oldu ve Müttefik generalleri ve devlet adamlarını ziyaret ederek ünlü oldu. Savaştan sonra, Polonya Ordusu'ndan kaçtı, o da İskoçya'da Edinburgh Hayvanat Bahçesinde hayatının geri kalanını yaşadı. 1942 baharında, yeni kurulan Anders'in Ordusu, binlerce Polonyalı sivilin eşliğinde İran için Sovyetler Birliği'nden ayrıldı. 1939’da Doğu Polonya’nın Sovyet istilasının ardından Sovyetler Birliği’ne sürgün edildi. 8 Nisan 1942'de İran'ın Hemedan kentinde bir demir yolu istasyonunda Polonyalı askerler, annesi avcılar tarafından vurulmuş bir ayı yavrusu bulan genç bir İranlı çocuğa rastladı. Ortasındaki sivil mültecilerden biri olan General Bolesław Wieniawa-Długoszowski'nin büyük yeğeni olan on sekiz yaşındaki Irena (Inka) Bokiewicz yavru ile çok beğenildi. Teğmen Anatol Tarnowiecki'ye, önümüzdeki üç ayını Tahran yakınlarında kurulan Polonyalı bir mülteci kampında, esasen Irena'nın gözetiminde geçirdiği genç ayıyı almaya yönlendirdi.[2] Ağustos ayında, ayı daha sonra 22. Topçu İkmal Şirketi olan 2. Taşımacılık Şirketi'ne bağışlandı ve askerler tarafından Wojtek olarak seçildi. Wojtek adı, Polonya'da hala yaygın olarak kullanılan eski bir Slav adı olan "Wojciech" (Mutlu Savaşçı) 'nın takma adı, küçültücü şekli veya hipokizmidir.

Wojtek başlangıçta yutma problemleri yaşadı ve eski bir votka şişesinden yoğunlaştırılmış süt verildi. Daha sonra meyve, marmelat, bal ve şurup verildi ve çoğu zaman en sevdiği içki olan bira ile ödüllendirildi. Daha sonra, sabahları kahve içmenin yanı sıra sigara içmekten (veya yemek yemekten) hoşlanırdı. Ayrıca, geceleri üşüdüğünde, diğer askerler ile yatardı.[3][4] Askerlerle güreşmekten zevk alırdı ve karşılandığında ona selam vermesi öğretildi. Hem askerler hem de siviller için bir çekim merkezi haline geldi ve kısa sürede yakınlardaki tüm birimlerin resmi olmayan bir maskotu oldu. 22. bölük ile birlikte Irak'a, ardından Suriye, Filistin ve Mısır'a gitti.[5] Wojtek diğer askerleri taklit etti, bira içti, sigara içti ve hatta arka ayakları üzerinde yanlarına yürüdü, çünkü onların da yaptığını görürdü. Wojtek'in kendisine bakması için kendi bakıcısı vardı. Yavru ayı, muharebe sırasında büyüdü ve Monte Cassino Savaşı sırasında 200 kilo (14; 91 kg) ağırlığındaydı.[6]

Savaş sonrası[değiştir | kaynağı değiştir]

1945'te II. Dünya Savaşı'nın sona ermesinden sonra, Wojtek 22. tümenin geri kalanı ile İskoçya'nın Berwickshire kentine taşındı. İskoç Sınırları Hutton köyü yakınlarındaki Sunwick Çiftliği'nde Winfield Havaalanı'nda konuşlanmışlardı. Wojtek kısa süre sonra orada yaşayan yerel siviller ve basın mensubları arasında popüler oldu ve Polonya-İskoç Derneği onu fahri üye yaptı.

15 Kasım 1947'de terhis olduktan sonra Wojtek, hayatının geri kalanını geçirdiği Edinburgh Hayvanat Bahçesi'ne verildi ve burada gazeteci ve eski Polonyalı askerler tarafından ziyaret edildi.[7] Medyanın ilgisi Wojtek'in popülaritesine katkıda bulundu. BBC televizyonunun çocuklar için Blue Peter programına sık sık konuk oldu.[8]

Wojtek Aralık 1963'te 21 yaşında öldü. Ölümünde yaklaşık 220 kg ağırlığındaydı ve 1,80 cm'in üzerindeydi.[5]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "Pomnik legendarnego niedźwiedzia Wojtka stanął w Krakowie" [Statue of the legendary bear Wojtek unveiled in Krakow]. Telewizja Polska (Lehçe). 19 Mayıs 2014. 30 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Aralık 2015. 
  2. ^ "O niedźwiedziu, który był polskim żołnierzem" [The bear who was a Polish soldier]. Polonia Włoska — Biuletyn Informacyjny (Lehçe). 18 (1–2). 17 Temmuz 2013. s. 24. Erişim tarihi: 24 Aralık 2015. 
  3. ^ "Wojtek wraca" [Wojtek returns]. Polityka (Lehçe). 2 Şubat 2008. s. 11. 
  4. ^ "Smarter than the average bear .. by far". Edinburgh Evening News. 28 Mart 2007. 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Ağustos 2014. 
  5. ^ a b "Private Wojtek, the 35-stone bear who battled Nazis to be remembered with statue". Mail Online. 14 Ekim 2010. 6 Mayıs 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Ağustos 2014. 
  6. ^ "The Soldier Bear Who Went to War", BBC Outlook 
  7. ^ Hale, Beth (25 Ocak 2008). "The hero bear who went to war (and loved a smoke and a beer)". Mail Online. Erişim tarihi: 15 Ağustos 2014. 
  8. ^ "The story of Wojtek – the soldier bear who was promoted to Corporal". iNews (İngilizce). 29 Aralık 2017. Erişim tarihi: 22 Haziran 2018.