Uluslararası Enerji Ajansı

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara

Uluslararası Enerji Ajansı (UEA) (Fransızca: Agence internationale de l'énergie) bir Paris merkezli bağımsız olan bu kuruluş Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma (OECD) Örgütü çerçevesinde 1973-1974'te yaşanan petrol krizinde kuruldu.  Uluslararası Enerji Ajansı, petrol tedarikinde yaşanan fiziksel kesintilere özel bir cevap için, uluslararası Petrol Piyasası ve diğer enerji sektörleri gibi hizmet veren bilgi kaynağı istatistikleri hakkında öncelikli olarak cevap vermiştir.

1974'te kurulan Uluslararası Enerji Ajansı(International energy agency) 29 üye ülkeden oluşur. UEA(Uluslararası enerji ajansı), 29 üye ülkede enerji güvenilirliği ve uygun fiyatta sürdürülebilirliğinin sağlanması için politikalar geliştirilmesi gerektiğini savunan bağımsız bir örgütlenmedir.1973/4 krizinde petrol arzında yaşanan büyük aksaklıklara yardımcı olmak ve ülkeler arasında ortak girişimleri ayarlamak/düzenlemek için kurulmuştur. Uluslararası enerji ajansı temelde şu 4 ana esas üzerine odaklanır: enerji, güvenlik, ekonomik büyüme, çevresel farkındalık ve dünya genelindeki anlaşmalar;

Enerji Güvenliği: tüm enerji sektörlerinde içinde çeşitlilik, verimlilik ve esneklik teşvik;

Ekonomik Kalkınma: Ekonomik büyümeyi teşvik etmek ve enerji yoksunluğunu ortadan kaldırmak için serbest piyasa desteklenmesi;

Çevre Bilinci: Enerji üretiminde, özellikle iklim değişikliği etkisi ile mücadele için politika seçeneklerini analiz etmek ve bu seçenekleri çevre yasaları üzerinde kullanmak.

Dünya genelinde anlaşmalar: Özellikle büyük ekonomilerde, paylaşılan enerji ve çevresel kaygılar çözüm bulmak için ortak ülkelerle yakın çalışmalar yapmak.[1]

[2]

Örgütün amacı[değiştir | kaynağı değiştir]

1974 yılında dünya ekonomik buhranı sonucu Finlandiya, Fransa ve İzlanda dışındaki OECD ülkeleri tarafından kurulan örgütün amacı, üye ülkelerin enerji, özellikle de petrol ile ilgili sorunlarına çözüm getirmektir.

Bu ana amaca yönelik olarak;

  • Üye ülkelerin petrole olan bağımlılıklarını azaltmak,
  • Uluslararası petrol borsaları konusunda iletişimde bulunmak,
  • Petrol piyasalarında istikrar sağlamak,
  • Petrol şokunun etkilerine karşı üye ülkeleri korumak için faa­liyetlerde bulunur.
  • Bu  amaçlarla  üye  ülkeler  belirli  miktarlarda  petrol  stoku bulundurmayı kararlaştırmışlardır.

Üye ülkeler[değiştir | kaynağı değiştir]

Avustralya, Avusturya, Almanya, Amerika Birleşik Devletleri, Belçika, Çek Cumhuriyeti, Danimarka, Estonya, Finlandiya, Fransa, Hollanda, İngiltere, İrlanda, İspanya, İsveç, İsviçre, İtalya, Japonya, Kanada, Kore, Lüksemburg, Macaristan, Norveç, Polonya, Portekiz, Slovak Cumhuriyeti, Türkiye, Yeni Zelanda, Yunanistan.[3]

Avrupa Komisyonu da Uluslararası Enerji Ajansı'nın çalışmalarına katılmaktadır.

Örgütün Organları

Örgütün  başlıca  organları  Yürütme  Kurulu,  İdari  Komite ve Sekreterya'dır. Örgütün merkezi Fransa'nın başkenti Paris'tedir.[2] 

Örgütün Faaliyetleri 

Uluslararası Enerji Ajansı 15 Kasım 1974 tarihinde OECD'nin ya­pısı içinde kurulmuştur. Görevi, enerji alanındaki kapsamlı iş birliği programını yürütmektir. Bu amaçla IEA üyeleri bir Uluslararası Enerji Programı'nın oluşturulmasına karar vermişlerdir.

Bu program sırasıyla şu konuları içermektedir:

•   Acil rezerv ve talep kısıtlaması yükümlülüklerini getiren kriz dönemi dağıtım planı,

•    Uluslararası petrol piyasasında yaygın haberleşme sistemi,

•    Petrol şirketleriyle konsültasyon,

•   Enerji tasarrufu ve alternatif enerji kaynaklarının geliştirilmesi programlarını içeren uzun dönemli enerji iş birliği,

•   Üretici ve tüketici ülkelerle ilişkiler.

Gelişmeler[değiştir | kaynağı değiştir]

1974 yılında dünya ekonomik buhranı sonucu Finlandiya, Fransa ve İzlanda dışındaki OECD ülkeleri tarafından kurulan örgütün amacı, üye ülkeleri enerji, özellikle de petrol ile ilgili sorunlarına çözüm ge­tirmektir. Aynı zamanda Uluslararası Enerji Ajansı Merkezi'nin faaliyet­leri istihdam, sanayi sektörlerinde uluslararası işbölümü, teknoloji ve endüstrileşme, sosyal kalkınma ve demografi gibi temel kalkınma so­runları ile ilgili araştırmaları içermektedir. Merkez, kalkınma sorunları ile uğraşırken OECD'nin diğer kuruluşları ve uluslararası kuruluşlar ile iş birliği yapar.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ https://www.iea.org/about/
  2. ^ a b http://www.ekodialog.com/ekonomi_kurumlari/uluslararasi_enerji_ajansi.html
  3. ^ https://www.iea.org/countries/membercountries/