Tigin Tarkan
Bu madde, öksüz maddedir; zira herhangi bir maddeden bu maddeye verilmiş bir bağlantı yoktur. (Eylül 2022) |
Tigin Tarkan | |
---|---|
![]() | |
Yakutistan'ın 3. Toyonu ve Yakut Boyları ile Kabilelerinin Birleştiricisi | |
Önce gelen | Munnan Tarkan |
Doğum | - Tuymaada |
Ölüm | 1631 Yakutistan |
Çocuk(lar)ı | Bözeko Tınınov ve Otkuray |
Babası | Munnan Tarkan |
Tigin Tarkan (Yakutça: Тыгын Дархан; ? – 1631), 16. yüzyılın sonları ile 17. yüzyılın başlarında yaşamış, Yakutların Kangalas kabilesine mensup bir lider ve askeri komutandır. Yakut halkının efsanelerinde kahraman olarak anılan Tigin Tarkan, aynı zamanda tarihsel kaynaklarda adı geçen gerçek bir kişiliktir. Rus belgelerinde ismi sıkça Tının olarak geçmiştir. Efsanevi ve tarihsel yönleriyle Yakut kültüründe önemli bir figürdür.
Tarihi
[değiştir | kaynağı değiştir]Yakut efsanesine göre Tygyn, 19.-20. yüzyıllarda Yakut efsanelerinde "Doidusa Darkan" (Дойдуса Дархан) veya "Tyusylge Darkhaan" (Тюсюлге Дархан) olarak da bilinen Badzei'nin (Баджей) soyundan geliyordu. Tyusyulge'nin Munn'an Darkhan (Мунньан Дархан) ve Mold'ogor (Молдьогор) isimli iki oğlu vardı ve Munn'an Tarkan'ın da Tigin ve Usun Oyuun (Усун Ойуун) adında iki oğlu vardı.
Tigin, Yakut efsanelerinde uzun boyuyla ünlüydü. Tigin, Toyon-usa (Baş Kral) olarak babası Tyusyulge'nin yerine geçtiğinde, diğer Yakut klanlarını tek bir ulusta birleştirdi ve Saysara Gölü çevresinde yaşayan zengin bir toprak sahibi oldu. Ancak, orduları 1628'de yeni gelen Ruslarla karşılaştığında, Rusların ateşli silahlarına yenildi ve Rus ordusu Tigin'i ele geçirdi ve onu tutsak olarak tuttu. Kötü bir cilt rahatsızlığından muzdarip olduktan sonra, 1632'de hapishanede öldü.
Oğlu Bedzeke yakalanıp babasının yerine hapse atılırken, bir başka oğlu Ökrey, Yakutların bir sonraki Toyon-usa'sı olarak babası Tigin'in yerini aldı.