Termal, Yalova

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
Termal
Türkiye'de yeri
Türkiye'de yeri
Sudüşen Şelalesi
Ülke Türkiye
İl Yalova
Coğrafi bölge Marmara Bölgesi
İdare
 • Kaymakam Vehbi Bakır
 • Belediye başkanı Hüseyin Sinan Acar (AK Parti)
Yüzölçümü
 • Toplam 55 km² (21 mil²)
Rakım 120 m (390 ft)
Nüfus
 (2018)
 • Toplam 6,784
 • Kır
-
 • Şehir
-
Zaman dilimi UTC+03.00 (UDAZD)
İl alan kodu 0226
İl plaka kodu 77

Termal, Yalova ilinin ilçelerinden biridir. İlçe merkezi olan Termal kasabası, Yalova kentine 12 km uzaklıktadır. Adını buradaki termal kaynaklardan alır.

Dünyaca ünlü kaplıcalarında çok sayıda turist ağırlayan önemli bir turizm merkezidir.[kaynak belirtilmeli]

Termal kasabası[değiştir | kaynağı değiştir]

Termal kasabası yeni bir yerleşmedir. Gökçedere ve Üvezpınar köylerinin birleştirilmesi sonucunda ortaya çıkmıştır. Nüfusunun çoğunluğu 93 Harbi göçmeni Gürcüler ile Lazlar ve Balkan göçmenlerinden oluşan bu iki köy 1992'de bir beldeye dönüştürülmüştür. Bu belde 1995 yılında Termal adıyla ilçe olunca, Termal kasabası da ilçe merkezi haline geldi. Gökçedere ve Üvezpınar bugün termal kasabasının mahallesidir. Termal ilçesine bağlı Akköy ve Yenimahalle köylerinin nüfusunun çoğunluğu da 93 Harbi'nin ardından Hopa ilçesi ile Çhala vadisinden göç eden Lazlar ile Maçaheli bölgesinden göç eden Gürcülerden oluşmaktadır.[2][3]

Termal ilçesi[değiştir | kaynağı değiştir]

Termal Yalova'nın tam ortasında yer alır ve şifalı kaplıcalarıyla ünlüdür.

İlçe, Samanlı Vadisi içinde kurulmuştur. Toprakları Ferhat Deresi ve Samanlı Vadisi içindeki küçük akarsular ile sulanır. Karadeniz iklimi ile karasal iklim arasında geçiş özelliği gösteren bir iklime sahiptir. Toprakları, bir arada ender görülen bitki türlerinin yetiştiği bir doğa harikasıdır.

Roma ve Bizans devrinden itibaren Samanlı Dağlarının yamacındaki kaplıcalardan yararlanılmaktadır. Gökçedere ve Üvezpınar Köyleri arasındaki sıcak su kaynaklarından çıkan buhar nedeniyle yeraltı tanrısının burada yaşadığına inanılmış ve yöre Pythia Therma adı ile anılmıştır.

Osmanlılar devrinde uzun süre ilgi görmeyen kaplıcalar, Sultan Abdülmecit'in annesi Bezm-i Alem Valide Sultan 'ın romatizma ağrılarına iyi gelince yeniden ilgi çekmiştir. Abdülmecit, eski hamamları renove ettirmiş ve yeni köşkler, tesisler yaptırmış; yabancı yatırımcıların da tesislere ortak olması ve işletmesi sonucu Yalova Termal, 19. yüzyıl sonunda çok popüler bir turizm ve sağlık merkezi haline gelmiştir. Ne var ki art arda patlak veren savaşlar yüzünden yabancı ortaklar ülkeden kaçınca kendi haline bırakılıp unutulan kaplıcalar, 1929 yılında Atatürk'ün ziyareti üzerine tekrar ilgi görmüştür. Yalova'yı geleceğin su şehri yapmak isteyen Atatürk tarafından bir köşk yaptırılmış ve bugün müze olan bu köşk, cumhuriyetin ilk yıllarında hükümetin yazlık çalışma mekanı olarak kullanılmıştır. Günümüzde söz konusu hamamları, otelleri ve müzeyi kapsayan Yalova Termal Tesisleri Sağlık Bakanlığı tarafından işletilmektedir.

İlçenin gelirinin %90'ı turizmden sağlanmaktadır. İlçede 7 adet büyük otel bulunur. Konutların %80'inde pansiyonculuk yapılır. İlçede arıcılık da yapılmaktadır.

Köyleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Merkezi Gökçedere ve Üvezpınar olmak üzere iki mahalleden oluşan ilçeye bağlı iki köy vardır: Akköy ve Yenimahalle.

Akköy, Karamürsel'in 1326 tarihinde Orhan Gazi tarafından fethinden sonra kurdurulmuş en eski Türk köylerindendir. Bu köyün halkı, Oğuz Türklerinin Kayı boyundan yerleşik hayata geçenleridir. Yenimahalle köyü ve 1990'larda birleştirilip Termal ilçesinin merkezini oluşturan Üvezpınar-Gökçedere köylerinin halkları ise 1877- 1878 Osmanlı-Rus Savaşı’ndan ve Balkan Savaşı’ndan sonra Kafkaslardan ve Balkan’lardan gelip yerleştrilen göçmen ailelerden oluşur.

Akköy köyünde sebze ve çiçekçilik ve Yenimalle Köyü'nde sebzecilik ve pansiyonculuk ile uğraşılır.

Çınarlı Yol[değiştir | kaynağı değiştir]

Termal kaplıcaları ile Yalova İskelesi arasında, cumhuriyetin ilk yıllarında dikilmiş çınar ağaçları ile çevrili yeşil bir tüneli andıran yol, Çınarlı Hiyaban adıyla anılır. 12350 metre uzunluğunda, 10 metre genişliğindeki yola çınarlar 1930 yılı Şubat-Mart aylarında 10 metre ara ile çapraz olarak dikilmiştir. Fidanlar, Teşvikiye ve Kocadere'den getirilmiştir. Bu ağaçlar 1997 yılında "korunması gereken anıt ağaçlar" olarak tescil edilmiştir.

Nüfus[değiştir | kaynağı değiştir]

Yıl Toplam Şehir Kır
2000[4] 5.404 2.516 2.888
2007[5] 4.630 2.181 2.449
2008[6] 5.107 2.540 2.567
2009[7] 5.086 2.340 2.746
2010[8] 5.016 2.188 2.828
2011[9] 4.900 2.082 2.818
2012[10] 4.957 2.057 2.900
2013[11] 5.807 2.910 2.897
2014[12] 5.934 3.014 2.920
2015[13] 5.869 2.927 2.942
2015[14] 5.869 2.927 2.942
2016[15] 6.029 2.979 3.050

Yerel Seçimler[değiştir | kaynağı değiştir]

Termal Belediye Başkanları ve Partileri[16]
Yıl Belediye Başkanı Parti Oy Oranı
1999 Sırrı Acar ANAP %48,80
2004 İsmail Atik AK Parti %53,28
2009 İsmail Atik AK Parti %53,20
2014 İsmail Atik AK Parti %50,42
2019 Hüseyin Sinan Acar AK Parti %50,32

Genel Seçimler[değiştir | kaynağı değiştir]

Yıl Parti Oy Oranı
1995 ANAP %28
1999 DYP %35
2002 AK Parti %39
2007 AK Parti %44
2011 AK Parti %52
Haziran 2015 AK Parti %49
Kasım 2015 AK Parti %60

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ http://www.yerelnet.org.tr/ilceler/ilce_belediye_koordinat.php?ilceid=199092
  2. ^ Klarceti (Gürcüce), Mamia Pağava, Meri Tsintsadze, Maia Baramidze, Malhaz Çoharadze, Tina Şioşvili, Şota Mamuladze, Ramaz Halvaşi, Nugzar Mgeladze, Zaza Şaşikidze, Cemal Karalidze, Batum, 2016, s. 257.
  3. ^ "Termal ilçesi tarihi"
  4. ^ "2000 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  5. ^ "2007 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  6. ^ "2008 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  7. ^ "2009 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  8. ^ "2010 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  9. ^ "2011 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 3 Kasım 2012 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 3 Kasım 2012. 
  10. ^ "2012 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 20 Şubat 2013 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Mart 2013. 
  11. ^ "2013 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 15 Şubat 2014 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Şubat 2014. 
  12. ^ "2014 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 6 Şubat 2014 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Şubat 2015. 
  13. ^ "2015 genel nüfus sayımı verileri". Türkiye İstatistik Kurumu. 12 Nisan 2016 tarihinde kaynağından (html) arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Nisan 2016. 
  14. ^ "2015 genel nüfus sayımı verileri" (html) (Doğrudan bir kaynak olmayıp ilgili veriye ulaşmak için sorgulama yapılmalıdır). Türkiye İstatistik Kurumu. Erişim tarihi: 13 Nisan 2016. 
  15. ^ "2016 genel nüfus sayımı verileri" (html) (Doğrudan bir kaynak olmayıp ilgili veriye ulaşmak için sorgulama yapılmalıdır). Türkiye İstatistik Kurumu. Erişim tarihi: 7 Mart 2017. 
  16. ^ "yerelnet.org.tr, Sultanbeyli Belediyesi". 20 Nisan 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Temmuz 2016. 

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]