Tel Abyad

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla

Koordinatlar: 36°41′51″K 38°57′24″D / 36.6975°K 38.95667°D / 36.6975; 38.95667

Tel Abyad
تل أبيض
Girê Spî
—  Şehir  —
Skyline of Tel Abyad
Tel Abyad'nın Syria'da bulunduğu yer
Tel Abyad
Tel Abyad

Tel Abyad'ın Suriye'deki konumu

Koordinatlar: 36°41′51″K 38°57′24″D / 36.6975°K 38.95667°D / 36.6975; 38.95667
Ülke Suriye Suriye
İl Rakka İli
İlçe Tel Aybad İlçesi
Nahiye Tel Aybad Nahiyesi
Nüfus
 - Kent 14,825[1]
 - Metropol 44,671[2]

Tel Abyad[3][4] (تل أبيض, TürkçeTellebyad[5] Kürtçe: Girê Spî), Balıh Nehri boyunca yer alan ve idari olarak Rakka Valiliği'ne ait Suriye şehridir. Kürt, Arap, Ermeni ve Türkmen'lerden oluşan 200.000 kişilik bir nüfusa sahiptir. Osmanlı döneminde Şanlıurfa ilinin Akçakale ilçesiyle aynı idi.

Günümüzde kent Rojava Özerk Bölgesinin, Kobanê Kantonuna bağlı bir kenttir.

Tel Abyad Kültür Festivali (مهرجان تل أبيض الثقافي) yöredeki en önemli kültür ve sanat etkinliğidir.[6][7]

Suriye İç Savaşı[değiştir | kaynağı değiştir]

Suriye İç Savaşı sırasında 2012 yılının sonlarına doğru şehir önce Özgür Suriye Ordusu'na bağlı grupların kontrolüne geçti. Ardından 2013'te El Kaide ile bağlantılı olan El Nusra, ardından IŞİD kentte hakimiyeti sağladı.[8]

2015 mayıs ve haziran aylarında şehrin civarında IŞİD ile YPG arasında yoğun çatışmalar yaşanmaya başladı ve binlerce sivil bölgeden kaçarak Türkiye'ye sığındı.[9] 15 Haziran 2015'te, IŞİD kenti terkedip geri çekilince, YPG ve Özgür Suriye Ordusu bileşenlerinden olan Burkan el-Fırat şehri çatışma yaşamadan ele geçirdi.[10] Kontrolü sağlayan PYD güçleri şehrin çeşitli yerlerine flamalarını astılar. Şehrin ele geçirilmesinden sonra, Türkiye'ye kaçanların bir kısmı geri döndü.[11] Bölgedeki kaynaklar PYD'nin yapılan anlaşma doğrultusunda bölgeden çekilip denetimi ÖSO'ya bıraktığını ileri sürdüler. Sınır kapısına da ÖSO bayrağı asıldı.[10]

Kobanî Kantonu içinde özerklik[değiştir | kaynağı değiştir]

22 Ekim 2015 tarihinde PYD, kentte özyönetim uygulanacağını ilan etti. Buna göre kent bir Arap ve Kürt'ten seçilecek eşbaşkanlar ile yönetilecek ve politik olarak PYD'nin kontrolündeki Kobani kantonuna bağlı olacak.[12] Yerel Arap, Kürt, Türkmen ve Ermeni cemaatlerinin temsilcilerini içeren bir konsey, Abya Tell Abyad'i fiili özerk Rojava'nın bir parçası olarak ilan etti.[13] Kobanê Kantonu'ndaki bir topluluk olarak kasaba, Rojava'daki Demokratik Konfederalist sistemde özerkliğe sahiptir. Tel Abyad’ı yöneten 178 üyeli yüksek kurul, Rojava kuralları uyarınca zorunlu olarak karışık cinsiyetten eş başkan seçti. Başlangıçta etnik Arap olan Mansour Seloum’u (daha sonra Rojava’ya yeni bir anayasa düzenlemek üzere yürütme komitesi başkanı seçildi) ve etnik Kürt olan 27 yaşında ki Layla Muhammed şimdiye kadar Tell Abyad’ın ilk kadın belediye başkanıydı.[14] Önceden eğitim sadece Arapça dilinde mevcut iken, şimdi Arapça ve Kürtçe okullarda öğretiliyor ve ek olarak Türkçe'yi tanıtmak için planlar bulunmaktador; İdarenin odak noktalarından biri kadınları yüksek öğrenime teşvik etmektir.

29 Şubat 2016 tarihinde IŞİD kenti ele geçirmek için yeni bir saldırıya girişti, ancak YPG güçleri ABD ordusunun hava desteği ile IŞİD'i geri püskürttüler.[15] Saldırı sırasında PYD"ye göre 17 sivil ve 8 YPG militanı ve 100'den fazla yakın IŞİD militanı öldü.[15] Türkiye'de yayınlanan Star gazetesine göre ise 45 IŞİD militanı öldü.[16] Rusya savunma bakanlığı yetkilileri IŞİD'in bu saldırısının Türkiye tarafından topçu ateşiyle desteklendiğini iddia ettiler.[17] Türkiye askeri kaynakları ise bu iddiayı sert bir dille yalanladı.[18] Suriye İnsan Hakları Gözlemevi'ne göre, Türkiye sınırlarından sızma yoktu, ancak uykuda olan IŞID'in uyuyan hücreleri ve diğerleri, YPG üniformalarını giyerek şehre girdiler.[19] Tell Abyad'da birçok IŞİD terör saldırısı vakası daha yaşandı, örneğin 29 Haziran ve 8 Temmuz 2016'da, her birinde on sivil hayatını kaybetti.[20][21]

15 Eylül 2016'da, Tell Abyad'daki birkaç kamu kurumsal binasına ABD bayrağı çekildi.[22] Amerika Birleşik Devletleri Savunma Bakanlığı, ABD Özel Harekat Kuvvetlerinin, Türkiye'deki Suriye Demokratik Güçlerine yönelik tacizleri veya saldırıları engellemek için Kobane Kantonu'ndaki Tell Abyad kasabasındaki ABD bayraklarının dalgalandığını doğruladı.[23] Türk ordusu ise bölgeyi 22 Eylül'de bombaladı.[24]

Günümüzde Tel Abyad’ın aynı zamanda Birleşik Ortak Görev Gücü’nün de bir merkezi olmuş ve ABD, ilk gözlem görevini Tal Abyad'da kurmuştur.

Demografi[değiştir | kaynağı değiştir]

Birden fazla kaynağa göre Tel Abyad ve Tel Abyad İlçesi sakinlerinin çoğunluğu Arap,[25] Kürt,[26] Turkmen[27] Türkmen[27] ve Ermeni azınlığa sahiptir.[28][29][30]

PYD, bölgeyi yönetme görevi bulunan ve şehrin etnik bileşiminin ve Arap çoğunluk nüfusunun adil bir temsilcisi olduğu Tel Abyad'da yaşlılardan oluşan bir konsey oluşturdu. Sırasıyla On Arap, üç Kürd, bir Ermeni ve bir Türkmen olan 15 kişiden oluşuyor.

Almanya merkezli internet portali Kurdwatch, Tel Abyad'ın çoğunlukla Araplar tarafından doldurulduğunu ve Tel Abyad'ın çevrelerinde nüfusun % 15'inin Türkmen, % 10'u Kürt ve geri kalanının da Arap olduğunu tahmin ediyor.[31]

Diğer kaynaklar, Kürtlerin nüfusun% 30'undan[32]% 55'ini[26][33] oluşturduğunu iddia ediyor. Şanlıurfa Valisi, bölgenin% 98'inin Araplar ve Türkmenlerden oluştuğunu tahmin etti.

Ayrıca şehir merkezinde ikamet eden birçok Türkmen ailesi bulunmaktadır.[5]

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "General Census of Population and Housing 2004: Tell Abyad nahiyah" (Arapça). Syrian Central Bureau of Statistics. 10 Ekim 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Ekim 2015. 
  2. ^ http://www.cbssyr.sy/new%20web%20site/General_census/census_2004/NH/TAB11-5-2004.htm
  3. ^ http://www.bbc.com/turkce/haberler/2015/06/150614_akcakale_tel_abyad
  4. ^ http://www.radikal.com.tr/index/tel_abyad/
  5. ^ a b Günümüzde Suriye TürkmenleriSuriye’de Değişimin Ortaya Çıkardığı Toplum: Suriye Türkmenleri, s. 20 ORSAM Rapor № 83. ORSAM – Ortadoğu Türkmenleri Programı Rapor № 14. Ankara — November 2011, 33 sayfa.
  6. ^ مهرجان تل ابيض الخامس للثقافة والتراث والفنون
  7. ^ مهرجان الفنون الأول 2012
  8. ^ Tel Abyad 'YPG güçlerinin eline geçti', BBC Türkçe
  9. ^ Tel Abyad’dan kaçan 3 binden fazla sivil Türkiye’ye geçti, sendika.org, 22.10.2015 tarihinde erişildi.
  10. ^ a b PYD’nin çekildiği Tel Abyad’a ÖSO bayrağı asıldı, Hürriyet
  11. ^ Tel Abyad Sınır Kapısı açıldı, İhlas Haber Ajansı, 22.10.2015 tarihinde erişildi
  12. ^ 'Tel Abyad’da kanton değil, özyönetim ilan edildi', TimeTürk, 22.10.2016 tarihinde erişildi.
  13. ^ Tom Perry (21 Ekim 2015). "Town joins Kurdish-led order in Syria, widening sway at Turkish border". Reuters. Erişim tarihi: 21 Ekim 2015. 
  14. ^ Wladimir van Wilgenburg (2016-07-01). "Young female mayor breaks boundaries in Syrian town freed from Islamic State". MiddleEastEye. Erişim tarihi: 2016-07-01. 
  15. ^ a b Tel Abiyad, IŞİD'ten tamamen temizlendi, Milliyet, 04.03.2016 tarihinde alındı.
  16. ^ Tel Abyad’da yeni Kobani senaryosu, Star gazetesi, 04.03.2016 tarihinde alındı.
  17. ^ Rusya: Türkiye'nin Tel Abyad'a saldırdığı teyit edildi, sputniknews.com, 04.03.2016 tarihinde alındı.
  18. ^ Rusya'nın çirkin iftirasına sert yalanlama, milliyet gazetesi, 04.03.2016 tarihinde alındı.
  19. ^ "By Caliphate Cubs and Self-Defense Uniforms, IS Makes a Big Operation". syriahr (Arabic). Erişim tarihi: February 28, 2016. 
  20. ^ "ISIS attack kills ten in Kurdish-held Syrian town". ARA News. 2016-07-01. Erişim tarihi: 2016-07-09. 
  21. ^ "Islamic State jihadis threaten civil peace in Syria's Tell Abyad". ARA News. 2016-07-08. Erişim tarihi: 2016-07-09. 
  22. ^ "US flags raised in Syrian Kurdish-held town of Tal Abyad". Kurdistan24. 16 September 2016. 
  23. ^ "Mysterious American Flags In Northern Syria Were Planted By U.S. Troops, Pentagon Says". Huffington Post. 20 Eylül 2016. Erişim tarihi: 20 Eylül 2016. 
  24. ^ "Turkey bombs Kurdish positions near Syria's Tel-Abyad". AraNews. 22 Eylül 2016. 
  25. ^ "Arab Tribes Split Between Kurds And Jihadists". Carnegie Endowment for International Peace. 2015. 21 Nisan 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Haziran 2015. 
  26. ^ a b "Kurds eye new corridor to Mediterranean". Al-Monitor. 30 Temmuz 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  27. ^ a b "US Expresses Concerns About PYD Human Rights". BasNews. Archived from the original on 6 Ağustos 2015. Erişim tarihi: 26 Haziran 2015. 
  28. ^ "PanARMENIAN.Net - Mobile". panarmenian.net. Erişim tarihi: 14 Mayıs 2016. 
  29. ^ "Surviving Aleppo: An Interview with Nerses Sarkissian". Armenian Weekly. 9 Aralık 2015. Erişim tarihi: 14 Mayıs 2016. 
  30. ^ "BasNews". 6 Ağustos 2015. Archived from the original on 6 Ağustos 2015. Erişim tarihi: 11 Mayıs 2016. 
  31. ^ "Ethnic cleansing in Tall Abyad?" (PDF). Kurdwatch. Ocak 2016. 26 Haziran 2016 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Mayıs 2016.  Bilinmeyen parametre |= görmezden gelindi (yardım)
  32. ^ "YPG's greatest challenge: Kurdish-Arab relations in Syria". Middle East Eye. Erişim tarihi: 14 Mayıs 2016. 
  33. ^ "Violation Documentation Centre" (PDF). 2013. Erişim tarihi: 14 Mayıs 2016.