Tartışma:Akciğer kanseri

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
Seçkin madde Akciğer kanseri bir seçkin maddedir. Madde (veya onun eski bir sürümü) Vikipedi topluğunun ürettiği en iyi maddelerden biri olduğuna karar verilmiştir. Buna rağmen, bu maddeyi güncelleyebilir veya geliştirebilirseniz, lütfen çekinmeyin.
Ana Sayfa ödül Bu madde 8. Hafta 2009 tarihinde Vikipedi ana sayfasında Haftanın seçkin maddesi olarak yayınlanmıştır.
Ana Sayfa ödül Bu madde 5. Hafta 2013 tarihinde Vikipedi ana sayfasında Haftanın seçkin maddesi olarak yayınlanmıştır.
Ana Sayfa ödül Bu madde 1. Hafta 2017 tarihinde Vikipedi ana sayfasında Haftanın seçkin maddesi olarak yayınlanmıştır.
27 Ocak 2009 Seçkin madde adayı Başarılı
Vikiproje Tıp (SM-sınıf, En-önem)
VikiProje simgesiBu madde, Vikipedi'deki Tıp maddelerini geliştirmek amacıyla oluşturulan Vikiproje Tıp kapsamındadır. Eğer projeye katılmak isterseniz, bu sayfaya bağlı değişiklikler yapabilir veya katılabileceğiniz ve tartışabileceğiniz proje sayfasını ziyaret edebilirsiniz.
 SM  Bu madde SM-sınıf olarak değerlendirilmiştir.
 En  Bu madde En-önemli olarak değerlendirilmiştir.
 
Vikiproje 10K (SM-sınıf, NA-önem)
VikiProje simgesiBu madde, Vikipedi'deki 10K maddelerini geliştirmek amacıyla oluşturulan Vikiproje 10K kapsamındadır. Eğer projeye katılmak isterseniz, bu sayfaya bağlı değişiklikler yapabilir veya katılabileceğiniz ve tartışabileceğiniz proje sayfasını ziyaret edebilirsiniz.
 SM  Bu madde SM-sınıf olarak değerlendirilmiştir.
 

yeni konsept[kaynağı değiştir]

bu sayfayı, göğüs hatalıkları, patoloji ve dahiliye kitaplarından (isim vermek gerekirse: Weinberger Pulmonary Medicine, Robbins Basic Pathology ve Harrison's Int. Med.) çeviriler ve İngilizce Vikipedi'den alıntılarla yeniden düzenlemek istiyorum. aynı zamanda elimde telif problemi olmayan patoloji resimleri de mevcut. sayfanın katılımcılarından itiraz olmazsa en kısa zamanda yeniden düzenleme işine girişeceğim. --Süleyman Habib 13:01, 9 Haziran 2006 (UTC)

  • Sonuçta maddeler farklı kişilerin, farklı bakış açısı, materyal ve kaynaklarla katkı yapması sonucu gelişir, güzelleşir. Destekliyorum, en kısa zamanda üstünde çalışmaya başlansın. Şu haliyle taslak durumunda zaten. Ne yazık ki kanser ve kanser türleri maddelerimiz, çok önemli olmalarına ve nette sık aranmalarına rağmen, ya telif sorunlu, ya yanlış bilgi içeriyor ya da yetersiz. Bu tip madde geliştirme çalışmalarını, her daim destekliyorum. İyi çalışmalar. - Noumenon mesajkatkılar 13:07, 9 Haziran 2006 (UTC)
  • kaynağım bol, çalışmaya başlıyorum. Tıp portalını kurmak (ve daha da önemlisi yürütmek) orta vadedeki en büyük hayalim. --Süleyman Habib 13:51, 9 Haziran 2006 (UTC)
  • Tıp portalı için hep daha erken diyorduk ama son zamanlarda tıbbi kategorilerimiz iyice şenlendi. Belki güzel bir portal kurup hep beraber Vikipedi'yi tıbbi açıdan en gelişmiş Vikipedilerden biri yapabiliriz; bilindiği gibi büyük Vikipedilerde dahi en büyük sorun tıbbi konular. Ama bunun tartışma yeri burası değil, belki köy çeşmesi... Umarım ana sayfalık güzel ve örnek bir madde çıkacaktır. Tekrar teşekkürler, iyi çalışmalar... - Noumenon mesajkatkılar 15:41, 9 Haziran 2006 (UTC)

ÇALIŞMA VAR![kaynağı değiştir]

Bu konu ilgi duyduğum bir konu olduğu için bu maddede bir çalışma başlattım.

Yapabilecekleriniz:

  • öncelikle kaynak bulmak:
ciddi, bilimsel internet sitelerinden çeviri-alıntı
İngilizce Vikipedi'dne çeviri-alıntı
Tıbbi "text-book"lardan çeviri alıntı
  • katılımcı çok olursa katılımcıları koordine etmek
  • iş bölümünden pay almak
  • hataları düzeltmek

Katılmak isteyen arkadaşlar hangi kısma katkıda bulunabileceklerini öncelikle tartışma sayfasından belirtebilirlerse koordineli çalışırız. Kimse katılmazsa zaten iş başa düştü demektir :).

iyi çalışmalar. --Süleyman Habib 05:40, 10 Haziran 2006 (UTC)

Konuya ek yaptım[kaynağı değiştir]

İlgi alanım olduğu için konuya bazı eklemeler ve düzeltmeler yaptım (Wikipedi de ilk defa düzeltme yapıyorum). Vaktim olursa diğer tıbbi konulara da bakacağım. 25/12/2007-----Dr. Can.

giriş bölümü[kaynağı değiştir]

Giriş bölümündeki bilgileri genel tutulmalı bence, okuyucu bir paragrafta en önemli kavramları alabilmeli. Burada verilen bilgilerin bir kısmı diğer altbaşlıklara kaydırılsa daha iyi olacak diye düşünüyorum, onun için giriş bölümünü yeniden yazdım (İng Wiki'den çevirdim). Arzu ederseniz eski hali ile bütünleştirilebilir. --İnfoCan 21:44, 8 Aralık 2008 (UTC)

Çomak parmak[kaynağı değiştir]

Bence çomak parmak resmi çıkarılmalı çünkü akciğer kanseri dışında başka durumlarla da ilişkili, bu maddeye spesifik değil. --İnfoCan 16:31, 10 Aralık 2008 (UTC)

wheezing[kaynağı değiştir]

Wheezing için "hışıltılı solunum" diyebilir miyiz? Hışıltı Dil Derneği [1] sözlüğünde "Sürekli, kısık çıkan ses" olarak tanımlanmış. --İnfoCan 16:50, 10 Aralık 2008 (UTC)

Wheezing ve çomak parmak[kaynağı değiştir]

  • Wheezing daha sık bir kullanım şekli bilim çevrelerinde, hışıltılı yada hırıltılı solunum (ikisi de kullanılıyor) diyince herkes anlayamayacağından parentez içinde açıklamsı olacak şekilde wheezing kullanılmıştı. İsterseniz wheezing parentez içine taşınabilir.
  • Çomak parmak elbette bir çok durumda görülenilen bir semptom ancak zaten maddede çoğu semptomun non-spesifik olduğundan bahsediliyor, o nedenle sorun görmemiştim ancak isterseniz resim açıklamasına non-spesifik bir semptom olduğundan bahsedilip konunun altı çizilebilir. Ne dersiniz?--Merube 89msj 19:22, 10 Aralık 2008 (UTC)
  • Bu arada yüzbinde 90 gibi bir ifadedense ya yüzbinde doksan yahut 90/100.000 gibi bir ifade daha uygun olmaz mı ne dersiniz? --Merube 89msj 19:37, 10 Aralık 2008 (UTC)
  • tren rayı gibi mukozal kalınlaşma, ne demek diye not düşmüşsünüz. Radyolojik görüntüleme yöntemleri sonucunda görüntünün tren rayı gibi düzensiz bir görünümü olması demek. Bazı yerlerde görüntünün opasitesi (bulanıklığı; yani görüntünün beyazlık derecesinde farklılıklar kastediliyor) az bazı yerlerde fazla olması bunun sonucunda görüntünün tren rayı gibi olması. En azından radyologlar tren rayına benzetiyor. Bunun nedeni de akciğer kanseri için, mukozal farklılaşma. Umarım yeterince açıklayabilmişimdir. İyi vikiler--Merube 89msj 21:54, 10 Aralık 2008 (UTC)
    • Tren rayı yerine demir yolu demek sanırım daha doğru olacak. Ray, demir yolunun madeni kısmı oluyor, demir yolu traversler üzerine yerleştirilmiş paralel iki raydan oluşur. Burda kastedilen, bir hat üzerinde traversler gibi paralel çizgiler görüntüsü olsa gerek. Bu anlama göre metni değiştireceğim. --İnfoCan 15:48, 16 Aralık 2008 (UTC)
  • Çok güzel bir iş bölümü kurmuşsunuz. Elimden tıp adına pek bir şey gelmez ama yardım edebileceğim bir şey varsa seve seve yardımcı olmaya çalışırım. İyi çalışmalar. Face-smile.svg --♪♫Berkay0652|ileti 22:27, 12 Aralık 2008 (UTC)
  • Yardım teklifiniz için çok teşekkürler. Her türlü yardıma açığız, siz yeterki katkıda bulunun. Sadece düşünceniz için dahi teşekkür ediyor, AC CA maddesine katkılarınızı görmeyi umuyorum. İyi vikiler, iyi çalışmalar--Merube 89msj 16:04, 13 Aralık 2008 (UTC)

Önleme başlığı[kaynağı değiştir]

  • Sağolsun İnfoCan arkadaşımız AC CA maddesine bazı eklemeler yapmış, yeni farkettim. Öncelikle ellerine sağlık. Yalnız bir sorum olacak. Önlem başlığı sadece sigara hususuna odaklanmış -ki ing. madde de öyle- durumda. Bu bilgilerin AC CA maddesinden ziyade sigara maddesinde yazılması daha doğru olmaz mı ne dersiniz? İnfocan'a emekleri için tekrar teşekkür ederim, iyi vikiler, iyi akşamlar--Merube 89msj 21:38, 15 Aralık 2008 (UTC)
  • Akciğer kanserinin başlıca nedeninin sigara kullanımı olduğunu, ayrıca sigara kullanımının neden olduğu sağlık sorunları arasında akciğer kanserinin de başta geldiğini göz önüne alırsak, Önleme bölümünde sigara karşıtı etkinliklerden bahsetmek bence gayet uygun oluyor. Tabii ki sigara maddesinde de bu konuya ayrıca daha derinlemesine değinilmeli.--İnfoCan 14:27, 16 Aralık 2008 (UTC)
Tamam o zaman, en kısa zamanda sigara maddesinin de geliştirilmesi bu açıdan uygun olur heralde. Katkılarınız için çok teşekkür ederim. Ellerinize sağlık, iyi vikiler, iyi çalışmalar--Merube 89msj 21:17, 21 Aralık 2008 (UTC)
  • Ne yazık ki değişiklikleri inceleme fırsatım olmadı, bugün olur sanmıştım. Sıgara evet büyük etken, neden olan başlıklar arasındaki oranlara göre hareket etmek gerekir mi bilmiyorum. Ancak hala şablondaki resmin rahatsız edici olduğu kanısındayım: belki sağlıkçılar, dr. ve hemşireler bu tip görüntülere alışkındır ama sıradan, halktan biri olarak bu resim bana itici geliyor. Katkıda bulunan arkadaşlara teşekkürler. Levent Abi ileti 20:43, 16 Aralık 2008 (UTC)

Resim[kaynağı değiştir]

Şu resmi giriş kısmındaki histolojik resmin yerine koymak istiyorum. Bir itiraz var mı? Histolojik resim akciğer kanserini iyi temsil etmiyor, patolog olmayan çoğu insan için. --İnfoCan 20:32, 4 Ocak 2009 (UTC)

  • Bu resim uygun olur, bronkoalveolar tipte olduğunu da belirtelim resim açıklamasında. Ellerinize sağlık, güzel seçim olmuş.--Merube 89msj 20:54, 4 Ocak 2009 (UTC)
  • 28 Eylül 2008 tarihinden bu yana özel olarak ilgilendiğim bu maddenin önce seçkin kabul edilmesi için çaba gösteren tüm arkadaşlara teşekkürlerimi (zaten bunu yapmaya çalışmıştım) beliritp, sonra da haftanın seçkin maddesi olarak anasayfada yer almasıyla, biraz olsun Vikipedi sağlık maddelerine katkıda bulunmuş olmanın sevincini (ne yazık ki) taşıyorum. Eli, gözü değen, okuyan, ilgisi olan tüm arkadaşlara çok çok teşekkürlerimi belirtirim.  Levent İleti Katkılar   00:39, 23 Şubat 2009 (UTC)

Önleme ve Tarihçe'nin madde içindeki yeri[kaynağı değiştir]

çok başarılı madde olmuş; emeği geçenlerin eline sağlık.

bana kalırsa, maddedeki Önleme başlığının yeri fazla yukarda olmuş. Gidiş ve Sonlanış ile Tedavi arasında yerleştirilmesi, hastalıkları anlatan tıbbi metinler açısından sık (neredeyse standart) kullanılan biçeme daha iyi uyar.

benzer nedenle, Tarihçe kısmı da belki sonda yer almalıdır.

iyi çalışmalar.

--Doruk Salancıileti 08:54, 9 Kasım 2009 (UTC)

  • Bence, halk sağlığı (veya sağlık politikası) açısından düşünürsek, tedaviden önce önlemenin düşünülmesi gerekir. Önce neden sonra sonuç yani. Gene aynı mantıkla, önce Tedavi sonra Prognoz gelmeli, yani tedavi olmazsa gidişat ve sonlanış olur gibisinden. İngilizce Wiki'de de benzer bir sıralama var. --İnfoCan 14:38, 9 Kasım 2009 (UTC)

evet, prognoz tedavi'den sonra yer alabilir; tedavili/tedavisiz hallerdeki gidişi anlatarak toparlamış olur ki, en:'den bağımsız olarak genel tıbbi metinlerde de benzer bir sıralamaya çok rastlanır.

buna mukabil, önleme (ve bir de özellikle detaylı bir tarihçe) kısmını bu kadar yukarılarda tutmak, metni baştan sona okumaya niyetliler için çok da uygun bir sıralama değil. önleyici tıbbın önemi tartışılmaz ama bununla ilgili hususlar hep tedavi ile arka arkaya/elele anlatılır. sıralaması değişebilir tabii; bu biraz da yazının nasıl bağlandığı ile ilgili

bahsettiğimiz minvalde değişiklik yapayım, beğenilmezse geri çevrilir.

--Doruk Salancıileti 15:10, 9 Kasım 2009 (UTC)

Kaymalı kaynakça[kaynağı değiştir]

Madde sonundaki kaynakçaların kaymalı kutu içine konması bence iyi değil. Şu halde maddeyi kağıda bastırıp okumak isteyenler bütün kaynakçaları göremez. İtiraz yoksa {{kayan kaynakça}}'yı {{kaynakça}} olarak değiştireceğim. --İnfoCan 14:42, 9 Kasım 2009 (UTC)

  • Evet katılıyorum, baskı versiyonunda sorun çıkarıyor kayan kaynakça. Bence de değiştirilsin--Merube 89msj 20:00, 9 Kasım 2009 (UTC)

bilgi kutusu resmi[kaynağı değiştir]

bu resmin altına yazılan açıklamada

  • "bronkoalveoler tipte" deniyor ama böyle kesin bir tiplendirme için patolojik tanısından emin olmak gerekmez mi?
  • "sol bronşta" ifadesi akla hemen "soldaki hangi bronş?" sorusunu getiriyor.

bunun dışında, orijinal adında herne kadar "bronşiyal karsinom" ifadesi geçiyosa da commons üzerinden ulaşabildiğim kadarıyla net bir kaynağı yok. bir de resim, Solitary pulmonary nodule'deki bilgi kutusunda, bu lezyona örnek olarak kullanılmış. bu lezyonlarının kötücül olması riski var ama bu resimde izlenenin kesin kanser olduğunu, araştırabildiğim kadarıyla, söyleyemiyoruz.

commons'dan araştırınca şöyle bir resme ulaşılıyor. bu resmin açıklamasında da "olası AC Ca" diyor ve gene kesin bişey yok ama NCI'nın bu resmi yine de AC Ca olarak kaydetmiş olması daha güvenilir gibi. bu resmi indirip, biraz detay kazanmak için hafif bir ton düzeltmesi uygulayıp commons'a yükledim. bir öneri olarak bu resmi bilgi kutusuna yerleştiriyorum. geri değiştirilirse, muhtemel "soliter AC nodülü"nün AC Ca olabileceğine değinen ve dana genel ifadelerle tanım yapan bir alt yazı konması bence daha uygun olur.

iyi çalışmalar.

--Doruk Salancıileti 16:05, 9 Kasım 2009 (UTC)

  • Merhabalar, öncelikle maddedeki katkılarınız için elinize sağlık. Resimler konusunda, yanılmıyorsam bu resmin ilk yükleyicisi almanca vikiden biriydi ve bronkoalveolar karsinom için yüklenmiş bir resimdi diye hatırlıyorum. Sonuçta patolojik tanı olmaksızın kesin olarak kanser bile diyemeyeceğimizden elbette bir de tiplendirme yapmak pek de ihtimal dahilinde değil bence. Tabi onaylayabilsek çok daha iyi olur, Almanca bilen arkadaşlar ilk yükleyici en:Benutzer:Lange123 sorabilirse süper olur. Soliter grafi resmi ise hatırladığım kadarıyla bulamamazlıktan :) seçilmiş bir resim idi. Şimdiki çok daha iyi olmuş, çok teşekkürler ve elinize sağlık. Tarihçe bölümü bence başta yer alması da iyiydi, ama tekrar bakınca sayfaya tedavi yöntemlerinin tarihçesi de söz konusu olduğundan belki daha iyi oldu. Gerçi o kısmın içeriği, metnin geri kalanı için bir nevi tarihsel süreç penceresinde hastalığın özeti niteliğindeydi. O nedenle salim kafayla okuduktan sonra tekrar bir öneri de bulunabilirim :). Maddeyle ilgilendiğiniz için tekrar çok teşekkürler. İyi vikiler, saygılar--Merube 89msj 19:58, 9 Kasım 2009 (UTC)

Tarih bölümü[kaynağı değiştir]

Tarih bölümünü şimdilik başa taşıdım, böyle içeriğiyle daha uyumlu gibi geldi bana ama tekrar değiştirilebilir. Yorumlar?--Merube 89msj 21:35, 22 Kasım 2009 (UTC)

kendi adıma sıralama konusunda çok da ısrarcı değilim, böyle de olur. ama genel görüşüm, tarihçenin bu kadar başta yer almaması üzerinedir çünkü madde esasen hastalık anlatan bir madde; ayrı bir tarihçesi olsa iyi olur ama olmasa da olur. zira, tarihçe içindeki sigara ile ilgili pek çok cümleyi, hastalığın nedenleriyle ilgili olarak sigaradan bahseden kısma yedirmek mümkün gibi duruyor. aynı durum, radon gazı ya da ilk tedavilerle ilgili olarak da geçerli. öte yandan, şimdi daha dikkatli okuyunca, bu bölümde bir takım aksaklıklar olduğu göze çarpıyor:

  • ilk cümlede "...görülmeyen primer akciğer kanseri..." geçiyor ama "primer"in madde içinde daha önce (girişte) bir açıklaması yok; bu konuyu bir merak ya da gereklilik için okuyan ve tıbbi terimlere yatkınlığı olmayan biri için soru işareti uyandırıcı.
  • 2. paragrafta "1810'larda akciğer kanseri ile ilgili değişik görüşler ortaya atılmaya başlanmıştır[21]." ifadesi var ama bunu açan herhangi bir anlatım yok. anlamı oldukça kısır kaldığı için, bu cümleye gerek de yok aslında.
  • ilk iki paragrafta hastalığın esasen sigarayla olan bağlantısının geçmişine değiniliyor ama kronolojik olarak ileri-geri gidiş var; tek paragrafta ve düz kronolojik bir anlatımla toplanabilir gibi.

gün içinde fırsat bulursam, bu bölüme bir alternatif yazım önermeye çalışırım.

iyi çalışmalar.

--Doruk Salancıileti 11:07, 23 Kasım 2009 (UTC)

Tarihçe konusunda 3. bir görüş mü alsak acaba? Gerçi en sonda da olabilir, şimdilik öyle yapıyorum. Bir de ing. vikideki maddede bir takım yenilikler olmuş gibi, oraya da yeni eklenmiş bir resmi buraya da ekledim şimdi. Tarihçe kısmı ing. vikiden, kronolojik olarak bir sorun var çok haklısınız. Bilahare ing. vikiyi inceleyip bizde olmayıp da onlarda onlar bilgiler var mı kontrol edeceğim. Maddeyle ilgilendiğiniz için çok teşekkürler, iyi vikiler--Merube 89msj 14:22, 23 Kasım 2009 (UTC)
  • Bence ayrı bir tarih bölümü mutlaka olmalı. Hemen her konusunun tarihî bir boyutu da var ve bununla ilgilenen araştırmacılar oluyor. Bu yüzden tıp tarihi da dahil pek çok konunun tarihi birer araştırma konusu olabiliyor [2]. Öte yandan Doruksal'ın dediği gibi bu madde temelde bir hastalık hakkında, dolayısıyla onun tibbî boyutu birincil, tarihi boyutu ikincil olmalıdır. Bu yüzden bence tarih bölümü sona geri gitmelidir. Genelde maddelerdeki başlık sıralamasını bu mantığa göre yapmalıyız. Örneğin, I. Körfez Savaşı'nın tıbbî etkileri, bu konunun maddesinin sonlarında yer almalıdır (bizdeki maddede bu konu işlenememiş ama İng. Wiki'de öyle [3])). --İnfoCan 15:23, 23 Kasım 2009 (UTC)

2017 güncellemesi[kaynağı değiştir]

Bir takım noktalarda maddeyi güncel anlayışa ve pratiğe göre düzenlemeye çalıştım. Ancak çoğu kısmı okumadım; yazımından beri on yıl kadar geçen bu maddenin etraflıca bir gözden geçirilmeye ihtiyacı var. Bununla beraber en önemli noktaların bazılarında gerekli güncellemeyi yaptığımı düşünüyorum. --Seksen iki yüz kırk beş / GGT (mesaj) 21:29, 27 Ağustos 2017 (UTC)

  • Özellikle maddenin yazıldığı dönemden bu yana önem kazanan immünoterapinin atlanması şu an önemli bir eksiklik. --Seksen iki yüz kırk beş / GGT (mesaj) 21:40, 27 Ağustos 2017 (UTC)