Takeo Fukuda

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
Takeo Fukuda
福田 赳夫
67. Japonya Başbakanı
Görev süresi
24 Aralık 1976 - 7 Aralık 1978
Hükümdar Shōwa
Yerine geldiği Takeo Miki
Yerine gelen Masayoshi Ōhira
Kişisel bilgiler
Doğum 14 Ocak 1905(1905-01-14)
Takasaki, Japonya
Ölüm 5 Temmuz 1995 (90 yaşında)
Tokyo
Partisi Liberal Demokrat Parti
Evlilik(ler) Mie Fukuda
Çocukları 5 çocuk
Bitirdiği okul Tokyo Üniversitesi
İmzası

Takeo Fukuda (福田 赳夫, Fukuda Takeo, 14 Ocak 1905 – 5 Temmuz 1995) 24 Aralık 1976 - 7 Aralık 1978 tarihleri Japonya'nın 67. Başbakanlığı görevinde bulunan Japon siyasetçi.[1]

Çocukluğu ve eğitim hayatı[değiştir | kaynağı değiştir]

Fukuda, 14 Ocak 1905 tarihinde Gunma'da dünyaya geldi.[1] Samuray kökenli bir aileden gelen Fukuda'nun babası Gunma'nın valisiydi.[2] Eğitimini ise Tokyo Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nde tamamladı.[3]

Siyasi kariyeri[değiştir | kaynağı değiştir]

II. Dünya Savaşı sırasında ve öncesinde Fukuda, Maliye Bakanlığı'nda bürokratlık yaptı. Hükümette Baş Kabine Sekreteri görevini yürüttü. Savaştan sonra ise 1946-47 yılları arasında Japon Bankacılık Bürosunun başkanlığını üstlendi. 1947'den 1950'ye kadar da Bütçe Bürosunda çalıştı.[2]

Fukuda 1952 seçimlerinde Gunma 3. Bölgesi'nden milletvekili olarak Japonya Temsilciler Meclisi'ne girdi. Fukuda'nın siyasi akıl hocası Nobusuke Kishi, savaştan sonra A sınıfı savaş suçlusu suçlanacak, sonrasında ise başbakan olacaktı.

Fukuda 1957 yılında parti sekreterliğine seçildi. Sonrasında çeşitli bakanlık görevlerinde bulundu. 1959-69 arasında Tarım Orman ve Balıkçılık Bakanlığı, 1969-1971 Yılları arasında Maliye Bakanlığı, 1971-1973 yılları arasında Dışişleri Bakanlığı ve 1974-1976 yılları arasında da Ekonomik Planlama Ajansı Başkanlığı görevlerinde bulundu. 1972 seçimlerinde başbakanlık seçimlerinde Kakuei Tanaka karşısında mağlubiyete uğradı.

Fukuda (soldan ikinci) 1978 yılı G7 zirvesinde

İktidardaki Liberal Demokrat Parti'nin, 1976 seçimlerinde aldığı kötü sonuç neticesinde, partinin lidirliğini Takeo Miki'den aldı. 1978 yılına kadar bu görevde kaldı.[3] Fakat hükümeti parlamentodaki diğer küçük partilerin desteğine bağlıydı. İzlediği agresif dış politikalar sebebiyle "şahin" olarak adlandırılan Fukuda, Japon hava yollarının kaçırılan bir uçağı olayında, hava korsanlarına karşı btakındığı teslimiyetçi tutum ağır eleştiriler almasına sebep oldu. Bu eleştirilere şu şekilde yanıt vermişti "İnsan hayatının değeri yeryüzünde başka hiçbir şeyle ölçülemez."

LDP'nin içindeki klikleşmeyi ve bölünmeleri engellemek amacıyla partisine ön seçim sistemini getirdi. İronik bir şekilde, 1978 yılında parti genel başkanlığı ile ilgili yapılan ilk ön seçimde rakibi Masayoshi Ōhira tarafından yenilgiye uğratıldı ve başbakanlıktan istifa etmeye zorlandı. Fukuda daha sonra InterAction Council of Former Heads of State and Government isimli organizasyonda yer aldı ve 1990 yılnda da aktif politikayı bıraktı.[2]

Yaşantısı[değiştir | kaynağı değiştir]

Fukuda, tek evliliğinden beş çocuk sahibi oldu: çocuklarının üçü erkek, ikisi ise kızdı.[3] Büyük oğlu Yasuo Fukuda, Shinzō Abe'nin ani istifası neticesinde, Eylül 2007'de başbakan oldu ve bu makamda bir yıl boyunca görev yaptı. Böylelikle ilk kez, bir başbakanın çocuğu Japonya'da babası gibi başbakan oluyordu.[4] Buna ilave olarak, Japonya başbakanlarından Junichiro Koizumi, siyasi hayatına Fukuda'nın sekreteri olarak başlamıştı. Bu iki politikacı, 1970'lerden sonra, hem özel hem de siyasi, çok yakın dostluk geliştirmişlerdi. Hatta Koizumi'nin nikah töreninde damadın sağdıcı Fukuda idi.

Ölümü[değiştir | kaynağı değiştir]

Fukuda, Tokyo Women's Medical College hastanesinde kronik anfizemden dolayı 5 Temmuz 1995 tarihinde, 90 yaşında yaşamını yitirdi.[3]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ a b "List of prime ministers". Kantei. 5 Ekim 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://web.archive.org/web/20131005005027/http://www.kantei.go.jp/foreign/cabinet/67_e.html. Erişim tarihi: 12 January 2013. 
  2. ^ a b c Sayle, Murray (8 July 1996). "Obituary: Takeo Fukuda". The Independent. http://www.independent.co.uk/news/people/obituary-takeo-fukuda-1590409.html. Erişim tarihi: 12 January 2013. 
  3. ^ a b c d Pace, Eric (6 July 1995). "Takeo Fukuda, 90, Ex-Premier And Backer of China Pact, Dies". The New York Times. http://www.nytimes.com/1995/07/06/obituaries/takeo-fukuda-90-ex-premier-and-backer-of-china-pact-dies.html. Erişim tarihi: 12 January 2013. 
  4. ^ Parry, Richard (21 September 2007). "The reluctant Prime Minister prepares to step up to the plate". The Times Online (News International Group). http://www.timesonline.co.uk/tol/news/world/asia/article2500575.ece. 
Siyasi görevi
Önce gelen
Kunio Miuchi
Japonya Tarım ve Orman Bakanı
1959–1960
Sonra gelen
Tokuo Nanjō
Önce gelen
Kakuei Tanaka
Japonya Maliye Bakanı
1965-1966
Sonra gelen
Mikio Mizuta
Önce gelen
Mikio Mizuta
Japonya Maliye Bakanı
1968–1971
Önce gelen
Kiichi Aichi
Japonya Dışişleri Bakanı
1971–1972
Sonra gelen
Masayoshi Ōhira
Önce gelen
Seigo Hamano
Japonya İdari Yönetim Ajansı Başkanı
1972–1973
Sonra gelen
Shigeru Hori
Önce gelen
Kakuei Tanaka
Geçici
Japonya Maliye Bakanı
1973–1974
Sonra gelen
Masayoshi Ōhira
Önce gelen
Tadashi Kuranari
Japonya Ekonomik Planlama Teşkilatı Müdürü
1974–1976
Sonra gelen
Uichi Noda
Önce gelen
Takeo Miki
Japonya Başbakan Yardımcısı
1974–1976
Sonra gelen
Masayoshi Itō
Japonya Başbakanı
1976–1978
Sonra gelen
Masayoshi Ōhira