Türkiye Kupası finalleri listesi

Vikipedi, özgür ansiklopedi
(Türkiye Kupası şampiyonları listesi sayfasından yönlendirildi)
Şuraya atla: kullan, ara
Türkiye Kupası

Türkiye Kupası şampiyonları listesi, TFF'nin kupa organizasyonu olan Türkiye Kupası'nın sezonlara göre ve şampiyon olan takımlara göre yapılmış listesidir. 1962-63 sezonundan bu yana aralıksız olarak düzenlenen turnuvanın statüsü zaman içinde değişmişse de son statüye göre kupaya bir önceki sezon Süper Lig, 1. Lig, 2. Lig ve 3. Lig Yükselme gruplarında mücadele etmiş olan bütün takımlar ile 2. Lig klasman gruplarını ilk üç sırada, 3. Lig klasman gruplarını ilk sırada tamamlamış olan toplam yetmiş iki takım katılmaktadır.[1]

Kırk sekiz sezonda on dokuz farklı takımın final oynadığı turnuvada on üç farklı takım bu kupayı kazanma başarısını göstermiştir.[2] Organizasyonun ilk şampiyonu olan Galatasaray, aynı zamanda bu kupayı on altı kezle en çok kazanan takımdır.[3] Galatasaray'ı dokuz şampiyonluğu bulunan Beşiktaş ve sekiz şampiyonluğu bulunan Trabzonspor takip etmektedir.[3] 1962-1966 arasında dört sezon üst üste şampiyon olan Galatasaray bu alandaki rekorun da sahibidir. Turnuvada üç kez üst üste şampiyon olan takım bulunmazken Galatasaray, Beşiktaş ve Trabzonspor ikişer Göztepe ve Fenerbahçe ise birer kez üst üste sezon şampiyon olma başarısını göstermişlerdir.

Kupa tarihinde şampiyonun hükmen mağlubiyetle ve kurayla belirlendiği birer final vardır. 1963-64 sezonunda Altay ile Galatasaray arasında oynanan finalin ilk maçı 0-0 bitmiş, rövanş maçı öncesindeyse bu maçın tarihinin değiştirilmesine tepki gösteren Altay maça çıkmamıştır. Bunun üzerine Altay hükmen mağlup ilan edilmiş, kupa Galatasaray'ın olmuştur.[4] 1966-67 sezonunda ise Altay ile Göztepe arasında oynanan final maçının 2-2 berabere bitmesi nedeniyle kura atışı yapılmış ve kura atışını kazanan Altay kupanın sahibi olmuştur. Kupa tarihinde kura ile şampiyonluk belirleme başka bir sezonda uygulanmamıştır.[3]

Tarihçe[değiştir | kaynağı değiştir]

1962-63 sezonundan bu yana aralıksız olarak düzenlenen organizasyonun ilk adı Türkiye Kupası'ydı. 1980-81 sezonundan 1992-93 sezonuna kadar Federasyon Kupası adını almış ancak 1992-93 sezonundan 2005-06 sezonuna kadar eski ismi olan Türkiye Kupası adıyla devam etmiştir. 2005-06 sezonundan itibaren ise Türkiye Kupası isminin önünde sponsor isimleri yer almaya başlamıştır. Kupa, 2005-06 sezonundan 2008-09 sezonu sonuna kadar Fortis Türkiye Kupası, 2009-10 sezonundan itibarense Ziraat Türkiye Kupası adını almıştır.[3]

Eski statüye çeyrek final maçlarına kadar tek maçlı eliminasyon sistemi, çeyrek ve yarı finallerde çift maçlı eliminasyon sistemi, finalde ise o sezon uygulanan sisteme göre tek ya da çift maç üzerinden oynanan final maçıyla şampiyon belirleniyordu. 2005-06 sezonu öncesi değiştirilen sistemle çeyrek finalden önce beşer takımlı dört grup oluşturuldu. Gruplardan önceki eleme aşaması yine tek maç üzerinden oynandı. Bu gruplarda ilk iki sırayı alan takımlar çeyrek finale yükselmeyi başarırlarken çeyrek ve yarı finalde çift maç üzerinden, finalde ise tarafsız sahada tek maç üzerinden oynanan maçla şampiyon belirlenmeye başlandı. 2011-12 sezonununda yapılan statü değişiklikliğiyle grup sistemi kaldırılarak eskiye dönülmüş oldu.[5] Buna göre kupanın tümü tek maç üzerinden oynanarak, dört eleme turundan oluşan eleme aşaması ve çeyrek final, yarı final ile finalden oluşan final aşaması mücadeleleri sonucu sahibini bulması kararlaştırılmıştı.[6].Ancak 2012-13 sezonunda statü tekrar değiştirildi ve ülke genelindeki bütün liglerde bulunan takımların katılımıyla öncelikle tek elemeli maçlar oynanacak ve 5.turun sonunda dört takımlı iki grup oluşturulup bu grup maçları sonucunda ilk iki sırayı alan takımlar yarı finale yükselecek ve A Grubu'nda 1. sırayı alan takımla, B Grubu'nda 2. sırayı alan takım arasında, B Grubu'nda 1. sırayı alan takımla, A Grubu'nda 2. sırayı alan takım arasında çift maç eleme usulüne göre oynanacaktır. Final müsabakası, yarı finalde tur atlayan iki takım arasında TFF tarafından belirlenecek olan tarafsız sahada, tek maç eleme usulüyle oynanacaktır.

Finaller[değiştir | kaynağı değiştir]

1962-63 sezonu ile 1964-65 sezonları arasında çift maç usulü yapılan finaller, 1965-66 ve 1966-67 sezonlarında tek maç usulü oynanmış ancak daha sonra bu uygulamadan vazgeçilmiş ve şampiyon 1967-68 ile 1982-83 sezonları arasında tekrar çift maç ile belirlenmiştir. Finaller 1983'ten 1999-00 sezonuna kadar 1983-84, 1985-86, 1989-90 ve 1990-91 sezonlarında tek maç üzerinden oynanmış bu sezonlar dışındaki diğer sezonlarda ise çift maç üzerinden oynanmıştır. 1999-00 sezonundan itibaren ise final tarafsız sahada tek maç üzerinden oynanmakta ve şampiyon bu şekilde belli olmaktadır. Kupa tarihinde şampiyonun uzatmalar sonucu belli olduğu yedi, penaltılarla belli olduğu beş maç vardır.[7]

Sonuçlar[değiştir | kaynağı değiştir]

* Maç uzatmaya gitti
dagger Maç penaltılara gitti
double-dagger Türkiye Kupası'nı kazanan takım aynı sezon Süper Lig'i de kazandı
Türkiye Kupası Finalleri
Sezon Şampiyon Skor Finalist Stadyum
1962-63 Galatasaray double-dagger 2 - 1 Fenerbahçe Mithatpaşa Stadyumu, İstanbul
2 - 1 Mithatpaşa Stadyumu, İstanbul
1963-64 Galatasaray 0 - 0 Altay İzmir Alsancak Stadyumu, İzmir
3 - 0[A] Mithatpaşa Stadyumu, İstanbul
1964-65 Galatasaray 0 - 0 Fenerbahçe Mithatpaşa Stadyumu, İstanbul
1 - 0 Mithatpaşa Stadyumu, İstanbul
1965-66 Galatasaray 1 - 0 Beşiktaş Mithatpaşa Stadyumu, İstanbul
1966-67 Altay 2 - 2[B] Göztepe İzmir Alsancak Stadyumu, İzmir
1967-68 Fenerbahçe double-dagger 2 - 0 Altay Mithatpaşa Stadyumu, İstanbul
0 - 1 İzmir Alsancak Stadyumu, İzmir
1968-69 Göztepe 1 - 0 Galatasaray İzmir Alsancak Stadyumu, İzmir
* 1 - 1 * Mithatpaşa Stadyumu, İstanbul
1969-70 Göztepe 1 - 2 Eskişehirspor Eskişehir Atatürk Stadyumu, Eskişehir
3 - 1 İzmir Alsancak Stadyumu, İzmir
1970-71 Eskişehirspor 0 - 1 Bursaspor Bursa Atatürk Stadyumu, Bursa
2 - 0 Eskişehir Atatürk Stadyumu, Eskişehir
1971-72 MKE Ankaragücü 0 - 0 Altay İzmir Alsancak Stadyumu, İzmir
3 - 0 Ankara 19 Mayıs Stadyumu, Ankara
1972-73 Galatasaray double-dagger 3 - 1 MKE Ankaragücü Mithatpaşa Stadyumu, İstanbul
1 - 1 Ankara 19 Mayıs Stadyumu, Ankara
1973-74 Fenerbahçe double-dagger 0 - 1 Bursaspor Bursa Atatürk Stadyumu, Bursa
3 - 0 İnönü Stadyumu, İstanbul
1974-75 Beşiktaş 0 - 1 Trabzonspor Hüseyin Avni Aker Stadyumu, Trabzon
2 - 0 İnönü Stadyumu, İstanbul
1975-76 Galatasaray 0 - 1 Trabzonspor Hüseyin Avni Aker Stadyumu, Trabzon
dagger 1 - 0 dagger İnönü Stadyumu, İstanbul
1976-77 Trabzonspor double-dagger 1 - 0 Beşiktaş Hüseyin Avni Aker Stadyumu, Trabzon
0 - 0 İnönü Stadyumu, İstanbul
1977-78 Trabzonspor 3 - 0 Adana Demirspor Hüseyin Avni Aker Stadyumu, Trabzon
0 - 0 5 Ocak Stadyumu, Adana
1978-79 Fenerbahçe 1 - 2 Altay İzmir Alsancak Stadyumu, İzmir
2 - 0 İnönü Stadyumu, İstanbul
1979-80 Altay 1 - 0 Galatasaray İzmir Alsancak Stadyumu, İzmir
1 - 1 İnönü Stadyumu, İstanbul
1980-81 MKE Ankaragücü 2 - 1 Boluspor Ankara 19 Mayıs Stadyumu, Ankara
0 - 0 Bolu Atatürk Stadyumu, Bolu
1981-82 Galatasaray 3 - 0 MKE Ankaragücü Ali Sami Yen Stadyumu, İstanbul
1 - 2 Ankara 19 Mayıs Stadyumu, Ankara
1982-83 Fenerbahçe double-dagger 2 - 0 Mersin İdman Yurdu Şükrü Saracoğlu Stadyumu, İstanbul
2 - 1 Tevfik Sırrı Gür Stadyumu, Mersin
1983-84 Trabzonspor double-dagger * 0 - 0 * Beşiktaş İzmir Atatürk Stadyumu, İzmir
1984-85 Galatasaray 2 - 1 Trabzonspor Hüseyin Avni Aker Stadyumu, Trabzon
0 - 0 Ali Sami Yen Stadyumu, İstanbul
1985-86 Bursaspor 2 - 0 Altay Bursa Atatürk Stadyumu, Bursa
1986-87 Gençlerbirliği 5 - 0 Eskişehirspor Ankara 19 Mayıs Stadyumu, Ankara
1 - 2 Eskişehir Atatürk Stadyumu, Eskişehir
1987-88 Sakaryaspor 2 - 0 Samsunspor Sakarya Atatürk Stadyumu, Sakarya
1 - 1 Samsun 19 Mayıs Stadyumu, Samsun
1988-89 Beşiktaş 1 - 0 Fenerbahçe Şükrü Saracoğlu Stadyumu, İstanbul
2 - 1 İnönü Stadyumu, İstanbul
1989-90 Beşiktaş double-dagger 2 - 0 Trabzonspor İzmir Atatürk Stadyumu, İzmir
1990-91 Galatasaray * 1 - 1 * MKE Ankaragücü İzmir Atatürk Stadyumu, İzmir
1991-92 Trabzonspor 0 - 3 Bursaspor Bursa Atatürk Stadyumu, Bursa
5 - 1 Hüseyin Avni Aker Stadyumu, Trabzon
1992-93 Galatasaray double-dagger 1 - 0 Beşiktaş Ali Sami Yen Stadyumu, İstanbul
2 - 2 İnönü Stadyumu, İstanbul
1993-94 Beşiktaş 0 - 0 Galatasaray Ali Sami Yen Stadyumu, İstanbul
3 - 2 İnönü Stadyumu, İstanbul
1994-95 Trabzonspor 3 - 2 Galatasaray Ali Sami Yen Stadyumu, İstanbul
1 - 0 Hüseyin Avni Aker Stadyumu, Trabzon
1995-96 Galatasaray 1 - 0 Fenerbahçe Ali Sami Yen Stadyumu, İstanbul
* 1 - 1 * Şükrü Saracoğlu Stadyumu, İstanbul
1996-97 Kocaelispor 1 - 1 Trabzonspor Hüseyin Avni Aker Stadyumu, Trabzon
1 - 0 İsmetpaşa Stadyumu, Kocaeli
1997-98 Beşiktaş 1 - 1 Galatasaray İnönü Stadyumu, İstanbul
dagger 1 - 1 dagger Ali Sami Yen Stadyumu, İstanbul
1998-99 Galatasaray double-dagger 0 - 0 Beşiktaş Ali Sami Yen Stadyumu, İstanbul
2 - 0 İnönü Stadyumu, İstanbul
1999-00 Galatasaray double-dagger * 2 - 2 * Antalyaspor Diyarbakır Atatürk Stadyumu, Diyarbakır [8]
2000-01 Gençlerbirliği dagger 2 - 2 dagger Fenerbahçe Kayseri Atatürk Stadyumu, Kayseri [9]
2001-02 Kocaelispor 4 - 0 Beşiktaş Bursa Atatürk Stadyumu, Bursa [10]
2002-03 Trabzonspor 3 - 1 Gençlerbirliği Antalya Atatürk Stadyumu, Antalya [11]
2003-04 Trabzonspor 4 - 0 Gençlerbirliği Atatürk Olimpiyat Stadyumu, İstanbul [12]
2004-05 Galatasaray 5 - 1 Fenerbahçe Atatürk Olimpiyat Stadyumu, İstanbul [13]
2005-06 Beşiktaş * 2 - 2 * Fenerbahçe İzmir Atatürk Stadyumu, İzmir[14]
2006-07 Beşiktaş * 0 - 0 * Kayseri Erciyesspor İzmir Atatürk Stadyumu, İzmir[15]
2007-08 Kayserispor dagger 0 - 0 dagger Gençlerbirliği Bursa Atatürk Stadyumu, Bursa [16]
2008-09 Beşiktaş double-dagger 4 - 2 Fenerbahçe İzmir Atatürk Stadyumu, İzmir[17]
2009-10 Trabzonspor 3 - 1 Fenerbahçe Şanlıurfa GAP Stadyumu, Şanlıurfa [18]
2010-11 Beşiktaş dagger 2 - 2 dagger İstanbul Büyükşehir Belediyespor Kayseri Kadir Has Şehir Stadyumu, Kayseri [19]
2011-12 Fenerbahçe 4 - 0 Bursaspor Ankara 19 Mayıs Stadyumu, Ankara [20]
2012-13 Fenerbahçe 1 - 0 Trabzonspor Ankara 19 Mayıs Stadyumu, Ankara [21]
2013-14 Galatasaray 1 - 0 Eskişehirspor Konya Atatürk Stadyumu, Konya [22]
2014-15 Galatasaray double-dagger 3 - 2 Bursaspor Bursa Atatürk Stadyumu, Bursa [23]
2015-16 Galatasaray 1 - 0 Fenerbahçe Antalya Arena, Antalya [24]

A.   TFF, asker olan Galatasaraylı futbolcular için alınan özel izne rağmen maça yetişememelerini neden göstererek final tarihini değiştirme kararına tepki gösteren Altay maça çıkmadı; Galatasaray hükmen kazandı.
B.   90 dakikası 2-2 biten maçın sonucunda çekilen kurayı kazanan Altay şampiyon oldu.

Şampiyon ve finalistler[değiştir | kaynağı değiştir]

Takım Şampiyon İlk Şampiyonluk Son Şampiyonluk İkinci Son Final Kaybedişi Toplam Final Sayısı
Galatasaray 17 1963 2016 5 1998 22
Beşiktaş 9 1975 2011 6 2002 15
Trabzonspor 8 1977 2010 5 2013 13
Fenerbahçe 6 1968 2013 10 2016 16
Altay 2 1967 1980 5 1986 7
MKE Ankaragücü 2 1972 1981 3 1991 5
Gençlerbirliği 2 1987 2001 3 2008 5
Göztepe 2 1969 1970 1 1967 3
Kocaelispor 2 1997 2002 0 2
Bursaspor 1 1986 1986 5 2015 6
Eskişehirspor 1 1971 1971 3 2014 4
Sakaryaspor 1 1988 1988 0 1
Kayserispor 1 2008 2008 0 1
Adana Demirspor 0 1 1978 1
Boluspor 0 1 1981 1
Mersin İdman Yurdu 0 1 1983 1
Samsunspor 0 1 1988 1
Antalyaspor 0 1 2000 1
Kayseri Erciyesspor 0 1 2007 1
İstanbul BB 0 1 2011 1

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "Türkiye Kupası Müsabakaları Statüsü". TFF. http://www.tff.org/Resources/TFF/Documents/002011/TFF/Statuler/Turkiye-Kupasi-Statu.pdf. Erişim tarihi: 8 Eylül 2011. 
  2. ^ >"Kupa 49. Sahibini Arıyor". sahadan.com. http://www.sahadan.com/haberler/115825. Erişim tarihi: 8 Eylül 2011. 
  3. ^ a b c d >"Ziraat Türkiye Kupası Tarihçe ve Arşiv". TFF. http://www.tff.org/default.aspx?pageID=411. Erişim tarihi: 7 Eylül 2011.  Kaynak hatası: Geçersiz <ref> etiketi: ".27.27kaynak1.27.27" adı farklı içerikte birden fazla tanımlanmış. (Bkz: Kaynak gösterme) Kaynak hatası: Geçersiz <ref> etiketi: ".27.27kaynak1.27.27" adı farklı içerikte birden fazla tanımlanmış. (Bkz: Kaynak gösterme) Kaynak hatası: Geçersiz <ref> etiketi: ".27.27kaynak1.27.27" adı farklı içerikte birden fazla tanımlanmış. (Bkz: Kaynak gösterme)
  4. ^ >"Kupa tarihinden ilginç notlar". sabah.com.tr. http://www.sabah.com.tr/SabahSpor/Spor/2011/05/11/kupa-tarihinden-ilginc-notlar?paging=1. Erişim tarihi: 7 Eylül 2011. 
  5. ^ "Türkiye Kupası 1.tur kuraları çekildi". TFF. http://www.tff.org/default.aspx?pageID=267&ftxtID=13954. Erişim tarihi: 3 Aralık 2011. 
  6. ^ "Türkiye Kupası'nda statü değişikliği". Ntvspor.com. http://www.ntvspor.net/haber/futbol/52148/turkiye-kupasinda-statu-degisikligi. Erişim tarihi: 3 Aralık 2011. 
  7. ^ >"Kupa tarihinden ilginç notlar-2". sabah.com.tr. http://www.sabah.com.tr/SabahSpor/Spor/2011/05/11/kupa-tarihinden-ilginc-notlar?paging=2. Erişim tarihi: 8 Eylül 2011. 
  8. ^ "Antalyaspor-Galatasaray". TFF. http://www.tff.org.tr/Default.aspx?pageId=29&macId=31834. Erişim tarihi: 8 Eylül 2011. 
  9. ^ "Fenerbahçe-Gençlerbirliği". TFF. http://www.tff.org.tr/Default.aspx?pageId=29&macId=24519. Erişim tarihi: 8 Eylül 2011. 
  10. ^ "Kocaelispor-Beşiktaş". TFF. http://www.tff.org.tr/Default.aspx?pageId=29&macId=19987. Erişim tarihi: 8 Eylül 2011. 
  11. ^ "Gençlerbirliği-Trabzonspor". TFF. http://www.tff.org/Default.aspx?pageId=29&macId=16646. Erişim tarihi: 8 Eylül 2011. 
  12. ^ "Türkiye Kupası Trabzonspor’un: 4-0". ntvspor.net. http://arsiv.ntvmsnbc.com/news/268574.asp. Erişim tarihi: 8 Eylül 2011. 
  13. ^ "Olimpiyat Şampiyonu: 5-1". milliyet.com.tr. http://www.milliyet.com.tr/2005/05/12/spor/aspo.html. Erişim tarihi: 8 Eylül 2011. 
  14. ^ "Kupa finali İzmir'de". sabah.com.tr. http://arsiv.sabah.com.tr/2006/04/25/spo94.html. Erişim tarihi: 8 Eylül 2011. 
  15. ^ "Kupa Kartal'ı". milliyet.com.tr. http://www.milliyet.com.tr/2007/05/10/spor/aspo.html. Erişim tarihi: 8 Eylül 2011. 
  16. ^ "Kupa Kayseri'nin!". ajansspor.com. http://www.ajansspor.com/futbol/turkiyekupasi/h/20080507/kupa_kayserinin.html. Erişim tarihi: 8 Eylül 2011. 
  17. ^ "Beşiktaş:4 - Fenerbahçe:2". milliyet.com.tr. http://www.milliyet.com.tr/Spor/SonDakika.aspx?aType=SonDakika&ArticleID=1094365&Date=13.05.2009&b=Iste%20kupa%20finali%20oncesi%20son%20gelismeler&KategoriID=14&ver=39. Erişim tarihi: 8 Eylül 2011. 
  18. ^ "Türkiye Kupası Trabzon'un". hurriyet.com.tr. http://www.hurriyet.com.tr/spor/futbol/14625766.asp. Erişim tarihi: 8 Eylül 2011. 
  19. ^ "Ziraat Türkiye Kupası Beşiktaş'ın". ntvspor.net. http://www.ntvspor.net/haber/futbol/40486/ziraat-turkiye-kupasi-besiktasin. Erişim tarihi: 8 Eylül 2011. 
  20. ^ "50. Ziraat Türkiye Kupası Fenerbahçe'nin". tff.org. http://www.tff.org/default.aspx?pageID=267&ftxtID=15173. Erişim tarihi: 16 Mayıs 2012. 
  21. ^ "51. ZİRAAT TÜRKİYE KUPASI FENERBAHÇE'NİN". tff.org. https://www.tff.org/default.aspx?pageID=267&ftxtID=18094. Erişim tarihi: 23 Mayıs 2013. 
  22. ^ "Ziraat Türkiye Kupası'nda şampiyon Galatasaray". tff.org. http://www.tff.org/default.aspx?pageID=267&ftxtID=20520. Erişim tarihi: 8 Mayıs 2014. 
  23. ^ "53. Ziraat Türkiye Kupası'nda Şampiyon Galatasaray". tff.org. http://www.tff.org/default.aspx?pageID=267&ftxtID=23119. Erişim tarihi: 3 Haziran 2015. 
  24. ^ "54. Ziraat Türkiye Kupası'nda Şampiyon Galatasaray". tff.org. http://www.tff.org/Default.aspx?pageID=29&macId=156859. Erişim tarihi: 26 Mayıs 2016.