Srubna kültürü

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
Srubna kültürüne ait bir kulübe tasviri.

Srubnaya kültürü (RusçaСру́бная культу́ра; UkraynacaЗрубна́ культу́ра) veya Ahşap-mezar kültürü, Karadeniz-Hazar bozkırlarının doğu kesiminde MÖ 18. ve 12. yüzyılları arasında, Geç Tunç Çağı'nda bulunmuş bir arkeolojik kültür.[1]

Kültür, Katakomb, Poltavka ve Potapovka kültürlerinin ardılı olmaktadır.[1] Aynı zamanda ilişkili olduğu düşünülen çağdaşı Andronovo kültürü ile komşu olmuştur.

Kültürün ismi Rusça'da "kereste çerçevesi" anlamına gelen сруб (srub) kelimesinden gelmektedir. Bu isim ise kültürün mezarlarında görülen ahşap kullanımı dolayısıyla verilmiştir. Ekonomileri ise tarım ve hayvancılığa dayanmaktaydı.

Srubna kültür bölgelerinde bulunmuş altı adet eski insan fosilinden alınmış örnekler, Y-DNA hapologrup testleri yürütülmek için kullanılmıştır. Alınmış altı numunede de tüm haplogrupların R1A olduğu, bunların dördünün ise R1a-Z93 altklavına ait olduğu ortaya çıkmıştır. Günümüz Hint-İranlıları, R1a'nın ve özellikle R1a-Z93 altklavının en yaygın bulunduğu toplumlardan biridir.[2]

MÖ 1. binyılda İskitler ve Sarmatlar Srubna kültürünün ardılını oluşturmuştur.[1] Kimmerlerin de bu kültürden geldiği düşünülmektedir.

Genetik[değiştir | kaynağı değiştir]

10 Ekim 2015'te yayınlanan bir çalışmada,[3] Srubna kültürüne ait 14 birey araştırılmıştır. 5 farklı mezarlıktan çıkartılmış altı erkeğin üzerinde yapılan Y-kromozom araştırmaları hepsinin Haplogrup R1a1'e sahip olduğunu tespit etmiştir.

On dört kişide yürütülmüş mtDNA araştırması sonucunda numunelerde; beş haplogroup H, dört haplogrup U5, iki Tl, bir T2, bir K1b, bir J2b ve bir l1a'ya rastlanmıştır.

Galeri[değiştir | kaynağı değiştir]

Srubna culture01.jpg
Srubna culture04.jpg
Srubna culture05.jpg

Srubna kültürüne ait eserler, Ermitaj Müzesi

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ a b c JP Mallory , "Srubna Kültürü", Hint-Avrupa Kültürü Ansiklopedisi , Fitzroy Dearborn , 1997.
  2. ^ Iain Mathieson; et al. (2015). "Eight thousand years of natural selection in Europe". bioRxiv 016477.
  3. ^ Mathieson, Lazaridis et al. (2015). "Eight thousand years of natural selection in Europe". pp. Supplementary Information. Archaeological context for 83 newly reported ancient samples. Pages 12–14. bioRxiv 016477.CS1 maint: Uses authors parameter (link)

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]