Sedat Ersoy

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
Sedat Ersoy
Prof. Dr. Sedat Ersoy-1-2.jpg
Doğum 14 Temmuz, 1920
Akşehir, Konya, Türkiye
Ölüm 27 Ekim 2007
İstanbul, Türkiye
Milliyeti Türk
Dalı Makine Yüksek Mühendisi
- Yapı Makineleri
- Yapı İsletmesi
Çalıştığı yerler İstanbul Teknik Üniversitesi
Öğrenim Dresden Teknik Üniversitesi, Makine Yük. Müh. / Dipl. Ing. Maschinenbau, 1944
- RWTH Aachen Üniversitesi, Doktora, 1962
Doktora hocası Prof. Dr. Georg Garbotz

Prof. Dr. Sedat Ersoy (D. 1920 – Ö. 2007) Türk akademisyen.

İlk Yılları[değiştir | kaynağı değiştir]

Prof. Dr. Sedat Ersoy 14 Temmuz 1920 yılında Konya ilinin Akşehir ilcesinde dünyaya gelmiştir. Babası Akşehir İlkokulu Başöğretmeni Salih Dündar Ersoy annesi Melek Ersoy'dur. Çocukluk yıllarını Akşehir’de geçirmiş, ilkokul ve orta okulu Akşehir’de tamamlamıştır. Bu yıllardaki öğrenim sistemi gereği Arap harfleri ile okuma, yazma ve Osmanlı Türkçesi öğrenmiştir. Lise öğrenimine devam etmek için yatılı olarak Konya Lisesine kayıt olmuştur.[1] Ortaokul ve lise yıllarında ise Latin harfleri ile okuma ve yazma, lise yıllarında ise Fransizca öğrenmiştir.

Konya Lisesini üstün başarı ile tamamlayan Prof. Dr. Sedat Ersoy, Mustafa Kemal Atatürk’ün önderliği ile oluşturulan devlet bursunu kazanarak öğrenimine yurt dışında devam etme hakkını elde etmiştir.

Moment dergisinin 88. sayısnda “Kıvılcımdan Volkana: Bir İdeale Adanmış Yaşamlar – II” [2] başlıklı yazısında belirtildiği üzere Prof. Dr. Sedat Ersoy genç Türkiye Cumhuriyeti’nin 1925 ve 1945 yılları arasında bahsi geçen burs çerçevesinde ve Atatürk’ün “Sizi bir kıvılcım olarak gönderiyorum, volkan olarak dönünüz!” direktifiyle yurt dışına öğrenim için 20 yılda gönderdiği toplam 40 bursiyerden birisi olmuş, yaşantısı boyunca misyonunu hiç unutmamıştır. 1939 yılnda bursiyer olarak Almanca öğrenmek ve makine mühendisliği öğrenimi görmek için Almanya’ya gitmiş ve ikinci dünya savaşına denk gelen 1939-1944 yılları arasında Almanya’da öğrenim görmüs, azimli ve sistemli çalışması sonunda Almaya’da geçirdiği ilk 7-8 ay içinde Almanca öğrenmiş ve bunu takiben zaman kaybetmeksizin Dresden Teknik Üniversitesi’ne [3] Makine Mühendisliği öğrenimi görmek için kayıt olmuştur. Yeni öğrendiği Almanca’sı ile 1944 yılında Makine Yüksek Mühendisliği öğrenimini tamamlayarak Dresden Teknik Üniversitesi’nden Makine Yüksek Mühendisi (Dipl. Ing., Maschinenbau) unvanını almış ve Türkiye’ye geri dönmüştür. Almanya’da geçirdiği öğrenim süresi içinde kendi gayreti ile ileri düzeyde İngilizce öğrenmiştir.

İTÜ (İstanbul Teknik Üniversitesi) Yılları, Doktora Çalışması ve TMMOB’nin Kendisine Verdiği Onur Belgesi[değiştir | kaynağı değiştir]

Türkiye’ye dönen Prof. Dr. Sedad Ersoy 31 Aralık 1944 yılında İstanbul Teknik Üniversitesi’nde [4] Asistan Yüksek Mühendis olarak çalışmaya başlamış ve 1950 yılında evlenmiştir.

Prof. Dr. Sedat Ersoy'a TMMOB (Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği) tarafından Türkiye’de mühendislik mesleğine 50 yılı aşan süreyle verdiği hizmetlerden dolayı verilen 50. Yıl Onur Belgesi.

Prof. Dr. Sedat Ersoy İstanbul Teknik Üniversitesi İnşaat Fakültesi içinde Ord. Prof. Ali Fuat Berkman’in kürsüsü olan Yapı Elemanları - Makineleri ve İşletmesi Kürsüsün’de[5] görev almıştır. 1950 yılnda Doçent olan Prof. Dr. Sedad Ersoy 1959 yılında İstanbul Teknik Üniversitesi tarafından yurt dışı çalışmaları için Almanya’nın Aachen şehrindeki RWTH Aachen Üniversitesi’ne [6] gönderilmiş, burada ikibuçuk yıl gibi kısa bir süre içinde Prof. Dr. Georg Garbotz’un [7] kürsüsünde doktora çalışmasını tamamlayarak [8] 1962 yılında Dr. unvanını almış ve İstanbul Teknik Üniversitesi'ndeki Yapı Elemanları - Makineleri ve İşletmesi kürsüsüne dönmüştür.

Prof. Dr. Sedat Ersoy’un aslı Almanca olan doktora çalışması önce Türkçeye tercüme edilmiş ve yayınlanmıştır. Daha sonra Prof. Dr. Sedat Ersoy’un doktora çalışması ACI[9] - American Concrete Institute (Amerikan Beton Enstitüsü) tarafından Aron L. Mirsky’ye tercüme ettirilerek “Investigations on the Consolidation Effect of Immersion Vibrators” [10][11] adı altında ve 1967 yılında Amerika Birleşik Devletleri’nde İngilizce olarak yayınlanmıştır.

Prof. Dr. Sedat Ersoy 1962 yılında İstanbul Teknik Üniversitesi’nde Profesör unvanını almış ve 1973 yılndan itibaren İstanbul Teknik Üniversitesi'ndeki Yapı Elemanları - Makineleri ve İşletmesi Kürsüsü'nün yönetimini üstlenmiştir.

Atatürk İlke ve Devrimlerine özde ve gönülden bağlı olan Prof. Dr. Sedat Ersoy yaşamı boyunca İstanbul Teknik Üniversitesi ve Türkiye Makine Mühendisleri Odası[12] dışında hiçbir kurum veya kuruluşa üye olmamış, yazdığı ve çevirdiği tüm teknik eserlerin yayın haklarını ise İstanbul Teknik Üniversitesi’ne bırakmış ve bu kuruluşa 42 yıl aralıksız hizmet ederek 7 Ocak 1987 tarihinde emekli olmuştur.

Prof. Dr. Sedat Ersoy'a TMMOB (Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği) tarafından Türkiye’de mühendislik mesleğine 50 yılı aşan süreyle verdiği hizmetlerden dolayı 50. Yıl Onur Belgesi verilmistir.

Türkiye’ye Hizmetleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Profesör Dr. Sedat Ersoy kürsü yönetimi ve dersleri dışında yazdığı ve çevirisini yaptığı kitaplarla da Türkiye’de yapı makineleri ve yapı işletmesi konularında önde gelen akademisyenlerden birisi olmuştur.[13][14][15] Makine mühendisliğinin temel kavramlarının inşaat mühendislerince anlaşılması ve yapı makineleri ile modern yapı işletmesi kavramlarının Türkiye'de yaygınlaşması konularında ülke çapında rehberlik yapmış, İstanbul Teknik Üniversitesi başta olmak üzere çeşitli üniversitelerde dersler vermiştir.

Çağlayan Bilim ve Teknik Ansiklopedisi[değiştir | kaynağı değiştir]

Çağlayan Bilim ve Teknik Ansiklopedisi [16] 1979-1985 yılları arasında Çağlayan Yayınevi ve Çağlayan Kitapevi tarafından yayımlanmaya baslanmış olup yazar ve yayım kadrosu tamamen ve yalnızca Türk akademisyen ve uzmanlardan oluşmuş gerçek anlamda akademik özellikli ilk ve tek Türk bilim ve teknik ansiklopedisidir.

Geniş kapsamlı olarak düsünülen bu ansiklopedi bir tercüme ansiklopedi olmayıp ikinci cildininin yazar kadrosu 142 Türk akademisyeni ve uzmanı tarafından oluşturulmuştur.

Prof. Dr. Sedat Ersoy Türk ansiklopediciliğine ve 22 kişilik Danşma Kurulunu İstanbul Üniversitesi, Boğaziçi Üniversitesi, İstanbul Teknink Üniversitesi, Yıldız Üniversitesi, Ankara Üniversitesi Profesorlerinin ve iki uzmanın oluşturduğu bu ansiklopediye Danışma Kurulu Başkanlığı yaparak hizmet etmiştir.

Bu ansiklopedi 1920 li yılların başında okur yazar oranı %10-12 arasında olan ve kayda değer bir sanayisi olmadığı için neredeyse her türlü sanayi ürününü ithal etmek zorunda kalan Türkiye’nin 60 yılda yaptığı atılımı yansıtması açısından önemlidir. Talep yetersizliğinden dolayı ikinci cildinden sonra bu ansiklopedinin yayımına devam edilememiş ancak ansiklopedi Cumhuriyet tarihindeki önemli yerini almiştir.

Ailesi ve Ölümü[değiştir | kaynağı değiştir]

Prof. Dr. Sead Ersoy'un evliliginden Abdullah Bülend Ersoy isminde bir oğlu ve Nadire Canan Ersoy (Ganiyusufoğlu) isminde bir kızı olmuştur. Oğlu Özel Alman Lisesi (İstanbul Alman Lisesi), Atatürk Eğitim Enstitüsü İngilizce Bolümü ve Yıldız Üniversitesi Makine Mühendisligi Bolümü, kızı ise İstanbul Üniversitesi İngilz Filolojisi Bölümü mezunudur. İki torunundan Cihan Gani tıp doktoru diğer torunu Ediz Ersoy ise fizikçi ve matematikçidir.

Prof. Dr. Sedat Ersoy 27 Ekim 2007 tarihinde İstanbul’da vefat etmiştir.

Eserleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Makine Bilgisi ve Yapı Makineleri Yazan: Prof. Dr. Sedat Ersoy

Yapı Makineleri Cilt 1 - Taş Kırma, Eleme ve Yıkama Makineleri Yazan: Prof. Dr. Sedat Ersoy

Yapı Makineleri Cilt 2 – Zemin Kazma ve Sıkıştırma Makineleri Yazan: Prof. Dr. Sedat Ersoy

Yapı Makineleri Cilt 3 – Beton ve Bitümlü Karışım Tesisleri Yazan: Prof. Dr. Sedat Ersoy

Untersuchungen über die Verdichtungswirkung von Tauchrüttlern Yazan: Dipl. Ing. Sedat Ersoy – Doktora Tezi

İnşaat Mühendisleri İçin Makine Bilgisi Yazan: Ord. Prof. H. Weihe Çeviren: Dr. Müh Sedat Ersoy

Yapı makineleri Yazan: Prof. H. Feihl Çeviren: Doç. Yük. Müh. Sedat Ersoy

Prof. Dr. G. Garbotz tarafından Nisan 1956 da İstanbul Teknik Üniversitesi’nde Şantiye Tekniği konusunda verilen Konfereanslar Çeviren: Doç. Yük. Müh. Sedat Ersoy

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]