Samed Ağa Ağamalıoğlu

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
Samed Ağa Ağamalıoğlu
Səməd ağa Ağamalıoğlu
Azerbaycan Tarım İşleri Halk Komiseri
Görev süresi
1920-1920
Azerbaycan CEC 1. Başkanı
Görev süresi
6 Mayıs 1922 - 18 Eylül 1929
Yerine geldiği Muhtar Haciyev
Yerine gelen Sultan Mecid Efendiyev
Gazanfer Musabeyov
Kişisel bilgiler
Doğum Samad Hasan oglu Aliyev
27 Aralık 1867(1867-12-27)
Kazah, Azerbaycan, Rus İmparatorluğu
Ölüm 06 Ekim 1930 (62 yaşında)
Moskova, Rusya
Partisi Azerbaycan Komünist Partisi

Samed Ağa Ağamalıoğlu (Azerice: Səməd ağa Ağamalıoğlu; Rusça: Самед ага Агамалыоглы; 27 Aralık 1867 – 6 Ekim 1930) Sovyet devlet adamı ve sosyalist devrimci, Kafkasya'da 1905 Rus Devrimi'ne katılmıştır.[1] Samad Hasan oğlu Aliyev[2] gerçek ismiyle Ağamalıoğlu, Elizavetpol Guberniyası Kazah bölgesinde Kyrah Kesemen köyünde köylü bir ebeveynin çocuğu olarak dünyaya geldi. Vladikavkaz askeri okulundan mezun oldu, topoğrafya eğitimi aldı. 1887 yılında, Gence'de askeri hizmete girdi ve kısa süre sonra Marksizm okumaya başladı ve sosyalist bir devrimci olup aktif Himmet üyesi oldu. 1917 Şubat Devrimi sonrası, Gence'de Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi icra komitesi üyesi oldu. Azerbaycan Demokratik Cumhuriyeti'nin Azerbaycan Millî Şurası'nda Müslüman Sosyalist Blok'tan milletvekili seçildi. Müsavat'ın iktidardan indirilmesinden kısa bir süre sonra, Azerbaycan SSC'nin Halk Komiseri oldu ve 1922 ile 1929 yılları arasında Transkafkasya Sovyet Federatif Sosyalist Cumhuriyeti'nin CEC Başkanı ve Başkanlarından biri olarak görev yaptı. 1922 yılında SSCB'nin Sovyetler 1. Kongresinde, SSCB CEC üyesi sonra SSCB CEC Prezidyumu üyesi seçildi. Latin alfabesinin Doğu Sovyetlere girmesine öncülük etti. Ağamalıoğlu ayrıca devrimci hareket ve Sovyetler Birliği'nin doğu bölgelerinde kültür devrimi üzerine birçok çalışmanın yazarıdır. Tanınmış Azeri oyun yazarı Mirza Fetali Ahundov'un Kemalüddövle Mektubları'nın ilk hazırlayıcısı ve yayıncısıdır.[3] Dönemin kültürel ikonu Maksim Gorki, onu "olağanüstü adam" olarak tanımlamıştır ve yeniden düzenlenmiş alfabe üzerine çalışmalarını çok takdir etmiştir.[4]

1930 yılında Moskova'da ölmüştür. Azerbaycan'da ölümünden sonra ismi verilmiş caddeler vardır. Goranboy Rayonu'nda Ağamalıoğlu köyüne onun onuruna ismi verilmiştir.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Brian C. Collins, Historical dictionary of Azerbaijan, USA, Scarecrow Press, 1999
  2. ^ Great Soviet Encyclopedia
  3. ^ "АГАМАЛЫ-ОГЛЫ Самед-Ага" (Rusça). Literature Encyclopedia. 
  4. ^ M. Isayev. Yazikovoe stroitelstovo v SSSR, 1979. p. 67

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]