Risperidon

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Risperidon
Risperidone.svg
Risperidone-3D-balls.png
Risperidon
Kimlik belirteçleri
CAS numarası 106266-06-2
Kimyasal özellikler
Kimyasal formül C23H27FN4O2
Farmakokinetik özellikler
Biyoyararlanım %70 (oral)[1]
Metabolizma Hepatik
Yarılanma ömrü 20 saat (oral), 3–6 gün (enjeksiyon)[1]
Tedavi bilgileri
Uygulama yolu Oral, intramüsküler enjeksiyon

Risperdal markası altında satılan Risperidon, şizofreni ve bipolar bozukluğu tedavi etmek için kullanılan atipik bir antipsikotiktir. Ağız yoluyla veya kas içine enjeksiyon yoluyla alınır.[1] Enjekte edilebilir versiyon uzun süre etkilidir ve etkisi yaklaşık iki hafta sürer.[2]

Yaygın yan etkiler arasında hareket sorunları, uyku hali, baş dönmesi, görmede güçlük, kabızlık ve kilo artışı sayılabilir.[1][3] Ciddi yan etkiler arasında potansiyel olarak kalıcı hareket bozukluğu olan geç diskinezi ve ayrıca nöroleptik malign sendromu, artan intihar riski ve yüksek kan şekeri seviyeleri sayılabilir.[1][2] Demans sonucu psikozu olan yaşlı kişilerde ölüm riskini artırabilir.[1] Hamilelikte kullanımının güvenli olup olmadığı bilinmemektedir.[1] Etki mekanizması tam olarak açık değildir, ancak dopamin ve serotonin antagonisti etkisi olduğuna inanılmaktadır.[1]

Risperidon çalışması 1980'lerin sonlarında başladı ve 1993'te Amerika Birleşik Devletleri'nde satış için onaylanmıştır.[1][4][5] Dünya Sağlık Örgütü'nün Temel İlaçlar Listesi'nde yer almaktadır.[6] Jenerik bir ilaç olarak mevcuttur.[2] 2018'de Amerika Birleşik Devletleri'nde en sık reçete edilen 159. ilaç olmuştur.[7][8]

D- amino asit oksidaz inhibisyonu hariç risperidon farmakodinamiği

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ a b c d e f g h i "Risperidone". The American Society of Health-System Pharmacists. 2 Aralık 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Aralık 2015.  Kaynak hatası: Geçersiz <ref> etiketi: "AHFS2015" adı farklı içerikte birden fazla tanımlanmış (Bkz: Kaynak gösterme) Kaynak hatası: Geçersiz <ref> etiketi: "AHFS2015" adı farklı içerikte birden fazla tanımlanmış (Bkz: Kaynak gösterme)
  2. ^ a b c Tarascon Pocket Pharmacopoeia 2015 Deluxe Lab-Coat Edition. Jones & Bartlett Learning. 2015. ss. 434-435. ISBN 9781284057560.  Kaynak hatası: Geçersiz <ref> etiketi: "Ric2015" adı farklı içerikte birden fazla tanımlanmış (Bkz: Kaynak gösterme) Kaynak hatası: Geçersiz <ref> etiketi: "Ric2015" adı farklı içerikte birden fazla tanımlanmış (Bkz: Kaynak gösterme)
  3. ^ "Weight gain and glucose dysregulation with second-generation antipsychotics and antidepressants: a review for primary care physicians". Postgraduate Medicine. 124 (4): 154-67. July 2012. doi:10.3810/pgm.2012.07.2577. PMID 22913904. 
  4. ^ The American Psychiatric Publishing textbook of psychopharmacology. 4th. Washington, D.C.: American Psychiatric Pub. 2009. s. 627. ISBN 9781585623099. 
  5. ^ "Risperdal- risperidone tablet Risperdal M-Tab- risperidone tablet, orally disintegrating Risperdal- risperidone solution". DailyMed. 30 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 31 Aralık 2019. 
  6. ^ World Health Organization model list of essential medicines: 21st list 2019. Cenevre: World Health Organization. 2019. WHO/MVP/EMP/IAU/2019.06. License: CC BY-NC-SA 3.0 IGO. 
  7. ^ "The Top 300 of 2021". ClinCalc. 16 Mart 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Şubat 2021. 
  8. ^ "Risperidone - Drug Usage Statistics". ClinCalc. 29 Nisan 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 18 Şubat 2021. 

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]