Potasyum siyanür

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla

Potasyum siyanür kimyasal formülü KCN olan bir bileşiktir. Bu renksiz kristal tuzu, görünüş olarak şekere benzer ve suda yüksek oranda çözünebilir. KCN çoğu zaman altın madenciliği, organik sentez ve elektrikle kaplamada kullanılır. KCN'nin kullanıldığı daha küçük uygulamalar mücevher yaldızlama ve cilalamadır.[1]

Potasyum siyanür yüksek oranda zehirlidir. Nemli katı, bileşikte meydana gelen hidrolizle beraber az miktarda, kokusu acı bademe benzeyen hidrojen siyanür gazını yayar.[2] Bu kokuyu sadece belli bir genetik özelliğe sahip olanlar koklayabilir.

Yenildiğinde yanma hissi veren potasyum siyanürün tadı, keskin ve acı olarak tanımlanmıştır.[3] Her yıl yaklaşık 50.000 ton potasyum siyanür üretilir.

Toksiklik[değiştir | kaynağı değiştir]

Potasyum siyanür oksijenli solunumun güçlü bir durdurucusudur, mitokondriyal sitokrom c oksidaza etki eder ve oksidatif fosforilasyonu engeller. Bu, vücudun gıdaları oksitlemesini ve yararlı enerji üretmesini engeller. Bunun sonucunda oksijensiz solunumla beraber laktik asidoz gerçekleşir. Başlangıçta, akut siyanür zehirlenmesi kurbanda kırmızı veya kırmızımsı bir cilde neden olur çünkü dokular kandaki oksijeni kullanamaz. Potasyum siyanür ve sodyum siyanürün etkileri aynıdır ve zehirlenme belirtileri tipik olarak maddeyi içtikten birkaç dakika sonra ortaya çıkar: kişi bilincini yitirir ve sonrasında beyin ölümü gerçekleşir. Bu süre zarfında kurban havale geçirebilir. Ölüm serebral hipoksiya sonucu gerçekleşir. İnsan için ortalama ölümcül doz 200–300 mg arasında değişmektedir.[4]

Potasyum siyanür kullanılarak bazı önde gelen intihar etmiş veya öldürülmüştür. Örnek olarak Genç Bosna üyeleri ve Nazi Almanya'sındaki bazı tanınmış kişiler verilebilir: Erwin Rommel, Adolf Hitler'in uzun süreli hayat arkadaşı Eva Braun, Joseph Goebbels, Heinrich Himmler, ve Hermann Göring; bilgisayar bilimci Alan Turing, polimer kimyageri Wallace Carothers ve Alman kimyager Viktor Meyer.[5]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Andreas Rubo, Raf Kellens, Jay Reddy, Joshua Wooten, Wolfgang Hasenpusch "Alkali Metal Cyanides" in Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry 2006 Wiley-VCH, Weinheim, Germany. DOI:10.1002/14356007.i01_i01
  2. ^ "Suicide note reveals taste of cyanide". 2006-07-08. 27 Kasım 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  3. ^ "The only taste: Cyanide is acrid". hindustantimes.com. Hindustan Times. 2006-07-08. 20 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  4. ^ John Harris Trestrail III. Criminal Poisoning - Investigational Guide for Law Enforcement, Toxicologists, Forensic Scientists, and Attorneys (2nd edition). p. 119
  5. ^ "Top 10 Scientists who Committed Suicide". 2007-10-07. 20 Haziran 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi.