Portekizce

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
Portekizce
Falantes no mundo.jpg
Portekizcenin dünya üzerindeki dağılımı
Bölge İber yarımadası, Amerika, Afrika
Etnik köken Portekizliler
Dönem 2010[1]
Dil aileleri
Hint-Avrupa
Yazı sistemi Latin
Resmi durumu
Resmi dil  Angola
 Brezilya
 Yeşil Burun Adaları
Doğu Timor Doğu Timor
 Gine-Bissau
 Ekvator Ginesi
Mozambik Mozambik
 Portekiz
 São Tomé ve Príncipe
Dil kodları
ISO 639-1 pt
ISO 639-2 por
ISO 639-3 por
Map of the portuguese language in the world.svg
  Resmi dil olduğu ülkeler.
  Resmi ve idari olduğu ülkeler.
  Kültürel ya da ikinci bir dil olarak konuşan ülkeler.
  Portekizcenin azınlık olarak konuşulduğu yerler.
  Portekizce tabanlı Creole dilleri.
Linguistic map Southwestern Europe.gif
Portekizcenin gelişim alanı.

Portekizce, iki yüz milyon üzerinde insan tarafından ana dil olarak konuşulmaktadır. Dünya üzerinde en yaygın altıncı dildir. Güney Amerika'da yaklaşık 190 milyon (nüfusun %51'i) kişi tarafından, Latin Amerika'da ise nüfusun % 34'ü tarafından konuşulmaktadır. Hint-Avrupa dil ailesinin İtalo-Keltik alt grubunun Roman Dilleri koluna bağlıdır. İspanyolcaya çok yakın olmakla birlikte İspanyolca’dan daha yumuşak ve melodiktir. Sözcük hazneleri %70 ortak olsa da, İspanyolcada kullanılmayan burundan seslere Portekizcede çokça rastlanır. Bu sesler aksanlı olduklarında, ã (coração: kalp), õ (corações: kalpler) harfleriyle; aksansız olduğunda ise sözcük sonuna konan m (bem: iyi) harfi ile gösterilir. İtalyanca, Fransızca ve Rumence ile de oldukça benzerlik taşır. Portekizceye en yakın lisan ise İspanya’nın Galiçya bölgesinde konuşulan Galiçyacadır (Gallego). Dünya üzerinde yayılımı 15. ve 16. yüzyılda Portekiz'in sömürgeleştirme sürecinde hız kazanmıştır.

Brezilya ve Portekiz’de konuşulan şiveler telaffuz açısından pek çok farklılık taşısa da, iki ülkede yaşayanlar birbirlerini en ufak bir zorluk olmadan anlayabilirler. Az sayıda da olsa bazı kelimeler iki ülkede değişik biçimde söylenir. Portekiz’de “ananas”, Brezilya’da “abacaxi”dir. Portekiz’de kız “rapariga”, erkek “rapaz” iken; Brezilya’da bu kelimeler “moça”, ve “moço” olarak söylenir.

Bazı sözcüklerin Portekizceleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Sayılar[değiştir | kaynağı değiştir]

  • bir - um
  • iki - dois
  • üç - três
  • dört - quatro
  • beş - cinco
  • altı - seis
  • yedi - sete
  • sekiz - oito
  • dokuz - nove
  • on - dez

Sözcükler ve söz öbekleri[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Nasılsınız? - Como está?
  • Teşekkür ederim, iyiyim - Bem, obrigado / Bem, obrigada
  • Siz nasılsınız? - E tu? (Portekizde) E você? (Brasilyada)
  • Lütfen - Por favor
  • Lütfen - Se faz favor (kullanımı daha yaygındır!) (Portekizde)
  • Teşekkür ederim - Obrigada (Kadınlar teşekkür ederken kullanırlar)
  • Teşekkür ederim - Obrigado (Erkekler teşekkür ederken kullanırlar)
  • Bir şey değil - De nada
  • Şerefe - Saúde (Aynı zamanda "Çok yaşa!" anlamında da kullanılır. )
  • Evet- Sim
  • Hayır - Não
  • Var mı? - Tem? (Soru sormak için ek yok ancak soru vurgusuyla okumak gerekiyor.)
  • Var - Tem
  • Yok - Não tem
  • Bugün - Es Hoje
  • Yarın - Amanhã
  • Bilmiyorum - Não sei
  • Çok insan - muita gente
  • Seni seviyorum - Amo-te (Portekizde) Te amo (Brasilyada)
  • sonra - depois
  • önce - antes
  • selam - oi (Brezilya'da)
  • merhaba - Olá
  • ne haber - tudo bem (cevap da aynıdır.)
  • öptüm - beijo
  • güle güle - tchau (genelde 'xau' diye kullanırlar) adeus (Portekiz'de)
  • ben ... - eu sou
  • .... severim - eu gosto
  • .... sevmem - eu não gosto
  • ben - eu
  • sen - tu (Portekiz'de), você (Brasilya'da)
  • o (kız) - ela
  • o (erkek) - ele
  • biz - nós
  • siz - vocês
  • onlar (kızlar) - elas
  • onlar (erkekler) - eles
  • için - para (cümlenin içeriğine göre farklı kelimeler de kullanılmaktadır!)
  • benim için - para mim
  • senin için - para te
  • sonsuza kadar - para sempre
  • anlaştık - combinado
  • sabah - de manhã
  • öğle - tarde
  • akşam, gece - noite
  • sevgi - mante adoro

Konuşulduğu Bölgeler[değiştir | kaynağı değiştir]

Portekizcenin resmî dil statüsünde olduğu ülkeler
Ülke Nüfus (2014 tahmini)[2]
Brezilya Brezilya 202.656.788
Mozambik Mozambik 24.692.144
Angola Angola 24.383.301
Portekiz Portekiz 10.813.834
Gine-Bissau Gine-Bissau 1.693.398
Doğu Timor Doğu Timor 1.201.542
Makao Makao 587.914
Yeşil Burun Adaları Yeşil Burun 538.535
São Tomé ve Príncipe São Tomé ve Príncipe 190.428
Toplam 262,184,943

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]