Muhammed Ali Cinnah

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Pakistan'ın kurucusu Muhammed Ali Cinnah, Hindistan'ın kurucusu Gandhi ile birlikte 1944'te Bombay'da.

Muhammed Ali Cinnah (d. 25 Aralık 1876 – ö. 11 Eylül 1948), (Kaydi Azam قائد اعظم / Büyük Önder ve Milletin Babası olarak da anılır.), 20. yüzyıl hukukçusu, politikacısı ve devlet adamıdır.

Tüm Hindistan Müslüman Birliği ve Pakistan bağımsızlık mücadelesinin önderidir, aynı zamanda Pakistan'ın kurucusu ve ilk devlet başkanıdır. Doğum ve ölüm yıl dönümlerinde ülkesinde törenler düzenlenir.

Biyografi[değiştir | kaynağı değiştir]

İlk ve ortaöğrenimini Karaçi ve Bombay’da tamamladı. Babası oğlunun da kendisi gibi tüccar olmasını istiyordu. Bu amaçla, işletmecilik okuması için onu 1892’de İngiltere’ye gönderdi. Ama Cinnah, Londra’da işletmecilik yerine hukuk okumaya karar verdi. Baroya girmek için gerekli sınavları iki yıl içinde geçti.[1]

Baroya girdikten sonra iki yıl daha İngiltere’de kaldı. Parlak bir hukukçu olarak göze battı.[1] 1896’da Karaçi’ye döndü. 1897’de Bombay’a geçerek avukatlık yapmaya başladı. Başarılı bir avukat olarak Bombay’da ün yaptığı sırada, 1900’de yargıçlığa atandı. Cinnah, etkin siyasi yaşama 1906’da girdi. O yıl Hindistan’da İngiltere’ye karşı bağımsızlık mücadelesini yürütecek olan Kongre Partisi’nin Kalküta’daki genel kurul toplantısına katıldı. Genel Kurula Dadabhoy Naoroji başkanlık ediyordu. Naoroji ile Londra yıllarından gelen tanışıklık ve işbirliği sayesinde onun özel sekreterliğini üstlendi.[1]

1920 yılı Cinnah’ın siyasi yaşamında önemli bir dönüm noktası sayılır. O yıl, Kongre Partisi Gandhi’nin etkisiyle İngiltere hükümetiyle uzlaşma yollarını terk etmeyi ve yabancı mallara boykot uygulamayı kararlaştırdı.[1] Cinnah, bunu anayasa ve hukuk dışı mücadele biçimlerine kaymak biçiminde görerek, Gandhi ile yöntem ayrılığına düştü.[1] Gandhi 1918’den beri Hinduların, Cinnah ise Müslümanların önderi olarak simgeleşmişlerdi.[1] Gandhi-Cinnah ayrılığı zaten hiçbir zaman tam anlamıyla bir ulusal birlik temeli üzerinde pekişmemiş olan Hindularla Müslümanlar arasındaki ayrılığın derinleşmesine yol açtı ve Cinnah, 1921’de Kongre Partisi’nden ayrıldı.[1]

14 Ağustos 1947’de İngiltere’nin Hindistan’a bağımsızlık tanımak zorunda kalması üzerine, aynı gün hem Pakistan hem de Hindistan devleti kuruldu.[1]

Yaşamı, Gandhi ve Nehru’nun Hindistan’ın bağımsızlığına kavuşması için mücadelelerine koşut mücadele içinde geçen Cinnah, önceleri Hindu-Müslüman birliğine inandıysa da sonra bu tutumdan vazgeçerek Müslümanlara önderlik etti. Uzun ve kararlı bir mücadele sonunda Hindistan’da Müslümanları tek bir ulus ve devlet altında toplamayı başarmıştır.[1]

Muhammed Ali Cinnah'ın adı Ankara'nın Çankaya ilçesinde bir caddeye verilmiştir. Cinnah Caddesi'nin 1970'lerden önceki eski adı "Vali Dr. Reşit Caddesi" idi.

Commons-logo.svg
Wikimedia Commons'ta
Muhammed Ali Cinnah ile ilgili çoklu ortam belgeleri bulunmaktadır.

Kaynaklar[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ a b c d e f g h i Muhammed Ali Cinnah hakkında Türkiye Cumhuriyeti İslamabad Büyükelçiliği sitesinde yer alan bilgi

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]