Mateos Kantakuzinos

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
Mateos Kantakuzinos
Ματθαίος Ασάνης Καντακουζηνός
Bizans İmparatoru
Hüküm süresi 1353–1357
1353-1357 : V. Yoannis Paleologos'la birlikte
1353-1354 VI. Yoannis Kantakuzinos'la birlikte
Taç giymesi 1353
Önce gelen V. Yoannis Paleologos ve
VI. Yoannis Kantakuzinos
Sonra gelen V. Yoannis Paleologos
Eş(leri) İrini Paleologina
Çocukları Yoannis Kantakuzinos
Dimitrios Kantakuzinos
Teodora Kantakuzini
Eleni Kantakuzini
Maria Kantakuzini
Tam ismi
Mateos Asanis Kantakuzinos
Hanedan Paleologos Hanedanı
Babası VI. Yoannis Kantakuzinos
Annesi İrini Asanina
Doğum y.1325
Konstantinopolis
Ölüm 1383 veya 1391
Mora

Mateos Asanis Kantakuzinos (Yunan: Ματθαίος Ασάνης Καντακουζηνός Matthaios Asanēs Kantakouzēnos; y. 1325 - 1383 veya 1391), 1353 ile 1357 arasında Bizans İmparatoru olmuştur.

Yaşam öyküsü[değiştir | kaynağı değiştir]

Mateos Kantakuzinos, Bizans İmparatoru VI. Yoannis Kantakuzinos ile İrini Asanina'nın oğludur. Babası olan VI. Yoannis Kantakuzinos'un V. Yoannis Paleologos ile olan rekabetinin yenidien kızışmaya başladığı bir dönemde babasına büyük yardımda bulunmuş ve buna karşılık babası tarafından Trakya'nın büyük bir kısmını Edirne'den yarı bağımsız olarak idare etme imtiyazı verilmiştir. 1353'te ise babası tarafından ortak imparator ilan edilmiştir. Ancak bu, Paleologos hanedanına sadık olan ve bu kararı ülkede iktidarın geleceğinin bu sülalenin Kantakuzinos dalının mensuplarının eline geçeceği gibi gören büyük bir halk kitlesi ve idareciler arasında hoşnutsuzluk yaratmıştır.

1354'te bir saray komplosu hazırlanmış ve o yıl sonunda ortak imparator görevi yapan V. Yoannis Paleologos yine kıdemli imparator olduğunu ilanla Konstantinopolis üzerine yürümüş ve Konstantinapolis'e halk alkışları arasında girmiştir. 1 Aralık'ta iki ortak imparator arasında bir anlaşma yapılmış. Buna göre Mateos Kantakuzinos bir ortak imparator olarak Trakya içindeki daha önce idare ettiği arazileri elinde tutması ve Edirne'de yarı-bağımsız olarak hükümdarlığa devam etmesi önerilmiştir.

Babası VI. Yoannis Kantakuzinos bu anlaşmayı uygun görmemiş ve tahtından feragat ederek bir manastıra girmiştir. Babasının tahttan ayrılmasına rağmen Mateos Kantakuzinos kendini korumaya imkân bulmuş ve ortak imparator unvanı ile Edirne'den Trakya'nın bir kısmını idareye devam etmiştir. Buradan Sırplara karşı birkaç başarılı hücumlarda bulunmuştur. 1360'taki Sırplara karşı seferinde başarı kazanmış görülmekte iken kullandığı Türk asıllı paralı askerlerin ordusunu terk etmesi üzerine sonuç alamamıştır.

Mateos ve karısı Şubat 1356'da Sırp orduları tarafından esir alınmışlardır. Sırplar tarafından Aralık 1357'de V. Yoannis Paleologos'a teslim edilmelerine kadar esaret altında kalmışlardır. Mateos Kantakuzinos ortak imparatorluk tahtından indirilmiştir.

Böylece Ortak imparatorluk görevinden ayrıldıktan sonra Mateos Kantakuzinos 1361'de kardeşi Manuil Kantakuzinos'in hükümdarı olduğu Mora Despotluğu'na kaçmıştır. 1380 ile 1382 arasında kardeşi öldüğünde yeni despot seçilip Mora'ya gelinceye kadar Mora Despotu olarak yine tarih sahnesine çıkmıştır. Mora'da iktidar Kantakuzinos sülalesinden Palealogos henedanı mensuplarına geçmesi nedeniyle 1383'te oğlu I. Dimitrios Kantakuzinos lehine despotluk görevinden feragat etmiştir.

Ailesi[değiştir | kaynağı değiştir]

Mateos Kantakuzinos, Bizans İmparatoru II. Andronikos Paleologos ile Montferratlı İrene çiftinin büyük torunu olan İrini Paleologina ile evlenmiştir. İsimleri bilinen çocukları şunlardır:

  1. Yoannis Kantakuzinos: despot
  2. I. Dimitrios Kantakuzinos, sebastokratōr
  3. Teodora Kantakuzini
  4. Eleni Kantakuzini: Salona Kontu Luis Fadrique ile evli.
  5. Maria Kantakuzini: Yoannis Laskaris Kaloferos ile evli.

Dış kaynaklar[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Ostrogorsky, Georg (çev. Fikret Işıltan), (1999 5.baskı) Bizans Devleti Tarihi, Ankara:Türkiye Tarih Kurumu ISBN 975-16-0348-X (Orijinal 1.baskı:1940)
  • Gregory, Timothy E. (çev. Esra Ermert), (2008), Bizans Tarihi, İstanbul:Yapı Kredi Yayınları ISBN 978-975-08-1507-2
  • Norwich, John Julius (1991) (İngilizce). Byzantium: The Decline and Fall. Londra: Penguin. s. 156-182. ISBN 0-14-011447-5. 
Resmî unvanlar
Önce gelen:
V. Yoannis Paleologos ve VI. Yoannis Kantakuzinos
Bizans İmparatoru
1353 – 1357
1353-1357 : V. Yoannis Paleologos ile
1353 - 354 VI. Yoannis Kantakuzinos ile
Sonra gelen:
V. Yoannis Paleologos