Malbec

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Malbec
Üzüm (Vitis)
Malbec grapes.jpg
"Malbec üzümleri"
Tür adı Vitis vinifera
Diğer adı Auxerrois in Cahors, Côt, Pressac (daha fazla)
Orijinal kökeni Fransa
Önemli üretim yerleri Arjantin, Cahors
VIVC kimliği 2889

Malbec (telaffuzu [mal.bɛk]) kırmızı şarap yapımında kullanılan mor bir üzüm çeşididir. Üzümleri mürekkep gibi koyu renge ve sağlam tanenlere sahip olma eğilimindedir ve kırmızı Bordo şarabı karışımında izin verilen altı üzümden biri olarak bilinir. Fransa'da, Malbec bağları halen başlıca Güney Batı Fransa'da Cahors'dadır ancak üzüm dünya çapında yetiştirilir. Bir Arjantin üzüm çeşidi olarak giderek daha fazla kutlanmaktadır.

Üzüm 1956'dan sonra mahsulün % 75'inin dondan öldüğü Bordeaux'da daha az popüler oldu. Cahors'un üzüm bağlarını harap eden aynı dondan etkilenmesine rağmen Malbec yeniden dikildi ve o bölgede popüler olmaya devam etti. Bölgedeki şarap üreticileri koyu renkli, tam gövdeli şaraplar yapmak için Malbec'i sık sık Merlot ve Tannat ile karıştırdılar ancak son zamanlarda %100 Malbec şarapları için girişimde bulundu.[1]

Popüler ancak doğrulanmamış teoriye göre Malbec adını Fransa'ya ilk kez üzüm çeşidini yayan Macar köylüden almıştır.[2] Fransız ampelograf ve bağcılık uzmanı Pierre Galet kanıtların çoğunun çeşidin asıl adının Côt olduğunu ve muhtemelen kuzey Burgundy'den geldiğini gösterdiğini not eder.[3] Eşanlamlılardaki benzerlikler nedeniyle Malbec genellikle diğer üzüm türleri ile karıştırılır. Malbec argenté Malbec değil güneybatı Fransız üzümü Abouriou'nun bir çeşididir.[1] Cahors'da Malbec üzümüne Auxerrois veya Côt Noir denilir; bu bazen tamamen farklı bir çeşit olan Auxerrois blanc ile karıştırılır.

Malbec üzümü ince kabuklu bir üzümdür ve olgunlaşması için Cabernet Sauvignon veya Merlot'tan daha çok güneşe ve sıcağa ihtiyaç duyar.[4] Sezon ortasında olgunlaşır ve çok koyu renk, bol tanen ve bordo karışımlarına karmaşıklık katan belirli bir erik benzeri aroma bileşeni getirebilir. Bazen özellikle geleneksel yetiştirme bölgelerinde, kafeslenmez, bunun yerine çalı asmaları (kadeh sistemi) ile yetiştirilir. Bu gibi durumlarda bazen hektar başına yaklaşık 6 ton gibi nispeten az bir verimde tutulur. Bu yetiştirme yöntemiyle üretilen üzümler zengin, koyu ve suludur.

Çeşit olarak Malbec oldukça mürekkepli kırmızı (veya menekşe), yoğun bir şarap yaratır bu nedenle kırmızı Fransız Bordo bordo koyu kırmızı karışımını juapmak için Merlot ve Cabernet Sauvignon gibi karışımlarda da çok kullanılır. Üzüm Loire Vadisi gibi bazı bölgelerde Cabernet Franc ve Gamay ile harmanlanır. Diğer şarap bölgeleri bu üzümleri Bordeaux tarzı karışımlar yapmak için kullanır.[5] Çeşit dona karşı hassastır ve parçalanma veya kırılma eğilimi gösterir.

Malbec yaprakları

Bağcılık[değiştir | kaynağı değiştir]

Malbec çeşitli üzüm hastalıklarına ve bağcılıktaki tehlikelere karşı çok hassastır - en önemlisi don, tüy, tüylü küf ve çürük - ancak yeni klonların ve bağ yönetimi tekniklerinin geliştirilmesi, bu olası sorunların bazılarının kontrol edilmesine yardımcı oldu.[3] Bu çeşitli rahatsızlıklardan, özellikle de kuru otlardan etkilenmediği zaman, yüksek verim potansiyeline sahiptir.

Yakın zamana kadar Arjantin'de olduğu gibi verim çok yüksek yoğun taşma sulama kullanımları nedeniyle daha basit ve lezzetsiz şaraplar üretir. Malbec çeşitli toprak türlerinde iyi şekilde üretebiliyor gibi görünür ancak Cahors'un kireçtaşı bazlı topraklarında en karanlık ve tanen tezahürünü verir gibi görünmektedir.[1] Fransa ve Arjantin'de bulunan Malbec klonlarında, Arjantinli Malbec daha küçük meyvelere sahip olma eğiliminde olan belirgin ampelografik farklılıklar vardır.[6]

Catena Şarap Enstitüsü ve California Üniversitesi, Davis tarafından yürütülen karşılaştırmalı bir araştırma çalışması, Kaliforniya, ABD ve Mendoza, Arjantin'deki Malbec şaraplarının fenolik bileşimi arasındaki farkı inceledi. Kaliforniya'daki on altı üzüm bağı ve Mendoza'daki yirmi altı blok tekdüzeliklerine ve bölgesel temsiliyetlerine göre seçildi. Çalışma Mendoza ve California'da üretilen Malbec şaraplarında farklı lezzet ve bileşim farklılıkları olduğu sonucuna varmıştır.[7]

Bölgeleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Malbec Cahors için Appellation Controlée düzenlemelerinin minimum % 70 içerik gerektirdiği Cahors'daki baskın kırmızı çeşittir. 1868'de Fransız ziraat mühendisi Michel Pouget tarafından Arjantin'e tanıtılan Malbec halen Arjantin'de yaygın olarak yetiştiriliyor. Bu bölgedeki üzümler Cahors'tan daha yumuşak, daha az tanenli şaraplar yaparlar. Malbec ile Arjantin'de bir zamanlar 50,000 hektar ekilmişti; şimdi La Rioja, Salta, San Juan, Catamarca ve Buenos Aires'teki üretime ek olarak sadece Mendoza'da 25,000 hektar vardır. Şili'de yaklaşık 6,000 hektar, Fransa 5,300 hektar ve Kaliforniya'nın daha soğuk bölgelerinde ise sadece 45 hektar bulunur. Kaliforniya'da üzüm Meritage yapmak için kullanılır.[5] Malbec ayrıca Washington Eyaleti, Oregon'un Rogue ve Umpqua bölgelerinde, Kolorado Grand Valley AVA, Avustralya, Yeni Zelanda, Güney Afrika, Brezilya, Britanya Kolombiyası, New York Long Island AVA, Oregon, güney Bolivya, Peru, kuzeydoğu İtalya ve son zamanlarda Teksas ve güney Ontario, Virginia ve Meksika'nın Baja California bölgesinde yetiştirilir.

Fransa[değiştir | kaynağı değiştir]

Cahors'da bir üzüm bağı

Malbec Fransa'nın 30 farklı bölümünde yetiştirildi; bu çeşitliliğin yerel eşanlamlıları listesinde hala var olan ve 1000 ismi kolayca aşan bir mirastır. Ancak son zamanlarda çeşitliliğin popülaritesi çoğunlukla ülkenin güneybatı kısmına sevk edilen asmanın yalnızca 15,000 dönümlük (6.100 hektar) olduğunu bildiren 2000 nüfus sayımıyla sürekli olarak azalmaktadır. Appellation d'origine contrôlée (AOC) yönetmeliklerinin Malbec'in harmanın en az % 70'ini oluşturmasını şart koştuğu, Merlot ve Tannat'ın kalan yüzdeyi tamamladığı Malbec’in kalesi Cahors ‘dir. Cahors dışında Malbec, Bergerac, Buzet, Côtes de Duras, Côtes du Marmandais, Fronton ve Pécharmant'ın AOC'lerinde izin verilen bir çeşit olarak hala küçük miktarlarda bulunur. Ayrıca Côtes du Brulhois'in Vin Délimité de Qualité Supérieure'sinde (VDQS) de izin verilmektedir. Languedoc'un Le Midi bölgesinde Cabardès ve Côtes de Malepère'nin AOC bölgelerinde izin verilir (ancak nadiren yetiştirilir). Orta Loire Vadisi'nde yetişen ve Anjou, Coteaux du Loir, Touraine AOC'lerinde ve Cabernet Sauvignon ve Gamay ile harmanlandığı Saumur köpüklü şarabı AOC'de izin verilen az miktarda Malbec vardır. Yine de, Fransa'nın başka yerlerinde olduğu gibi, Malbec, Loire'deki diğer çeşitlerin en önemlisi Cabernet Frangı'nın dönümünü kaybetmektedir.[3]

Üzüm, tarihsel olarak Bordo'da önemli bir ekim olmasına ve karışımlarına renk ve meyve sağlasa da 20. yüzyılda Merlot ve Cabernet Franc'a zemin kaybetmeye başladı. Bunun nedeni kısmen pek çok farklı asma hastalığına (renklenme, tüylü küf, don) karşı savunmasızlığıydı. Şiddetli 1956 donu Bordeaux'daki Malbec üzümlerinin önemli bir bölümünü yok ederek birçok yetiştiriciye farklı çeşitlerle yeniden başlama şansı verdi. 1968'de Libournais'teki ekimler 4,900 hektara (12,100 dönüm) düştü ve 2000 yılına kadar 1,400 hektara (3,460 dönüm) daha da düştü. Malbec o zamandan beri Yeni Dünya meziyetlerinin veya Bordeaux karışımlarının popüler bir bileşeni haline gelmesine ve Bordeaux'nun tüm önemli şarap bölgelerinde hala izin verilen bir çeşit olmasına rağmen Bordeaux'daki varlığı azaldı; tek önemli dikimler Côtes-de-Bourg, Blaye ve Entre-Deux-Mers bölgelerindedir.[3]

Arjantin[değiştir | kaynağı değiştir]

Fransa'da Malbec'in ekim alanı azalırken Arjantin'de üzüm artmaya devam etmekte olup Arjantin şarabıyla benzersiz bir şekilde özdeşleşmiş bir tür "ulusal çeşit" haline geldi. 19. yüzyıl ortalarında Domingo Faustino Sarmiento eyalet valisi iken üzüm asma çeliklerinin Fransa'dan Arjantin'e getirilmesi için Fransız ziraat mühendisi Michel Pouget‘ye verdiği talimatla üzüm ilk önce bölgeye tanıtıldı. Pouget'in getirdiği asmalar arasında ülkede dikilen ilk Malbec asmaları da vardı.[8] 20. yüzyılın ekonomik kargaşası sırasında Criolla Grande ve Cereza'nın sürahi şarap üreten çeşitlerine yer açmak için Malbec'in bazı ekimleri söküldü. Üzüm 20. yüzyılın sonlarında Arjantin şarap endüstrisinin odağını ihracat için birinci sınıf şarap üretimine kaydırmasıyla yeniden keşfedildi. Arjantin şarap endüstrisi üzümden yapılabilecek eşsiz şarap kalitesini keşfettikçe Malbec daha büyük önem kazandı ve bugün ülkede en çok ekilen kırmızı üzüm çeşididir. 2003 yılı itibarıyla Arjantin'de 20,000 hektarın (50,000 dönüm) üzerinde Malbec vardı.[3] Mendoza bölgesi ülke genelinde La Rioja, Salta, San Juan, Catamarca ve Buenos Aires gibi yerlerde bulunan ekimlerle Arjantin'deki Malbec'in önde gelen üreticisidir.

Arjantin Malbec'in üzüm salkımları Fransız akrabalarından farklıdır, daha sıkı, daha küçük salkımlarda daha küçük tanelidir. Bu Pouget ve daha sonra Fransız göçmenler tarafından getirilen çeliklerin, don ve filoksera salgını nedeniyle Fransa'da soyu tükenmiş olabilecek eşsiz bir klon olduğunu gösteriyor.[9] Arjantin Malbec şarabı, derin rengi ve kadifemsi dokulu ve yoğun meyveli tatları ile bellidir.[10] Fransız Malbec'ler tanen yapısından yoksun olsalar da doku bakımından daha yumuşak olan Arjantinli Malbec'ler Fransız benzerlerine benzer yaşlanma potansiyeli gösterdi.[3]

Yüksek rakım Mendoza Malbec[değiştir | kaynağı değiştir]

Arjantin'in en yüksek puanlı Malbec şarapları Mendoza'nın Luján de Cuyo ve Uco Vadisi gibi yüksek rakımlı şarap bölgelerinden gelir. Bu ilçeler, And Dağları'nın eteklerinde, 800 m ve 1500 m yükseklik (2.800 - 5.000 fit)leri arasındadır.[11][12][13]

Arjantinli şarap üreticisi Nicolás Catena Zapata yüksek irtifanın etkileri üzerine ciddi deneyler yaparak Arjantinli Malbec ve Mendoza bölgesinin statüsünü yükselttiği için büyük ölçüde itibar kazandı.[11][14][15] 1994 yılında yaklaşık 1500 yaşında bir Malbec bağını ilk o kurdu. Adrianna Üzüm Bağı Tupungato'nun Gualtallary alt bölgesinde neredeyse 1500m (5.000 fit) yüksekliktedir. Ayrıca Arjantinli Malbec'in klonal bir seçimini geliştiren ilk kişi oldu.[16][17]

Yüksek irtifa Mendoza Paul Hobbs, Michel Rolland, Herve Joyaux-Fabre, Roberto Cipresso ve Alberto Antonini gibi birçok önemli yabancı şarap üreticisinin ilgisini çekti.[11][12] Bugün bölgeden Wine Spectator ve Robert Parker'ın The Wine Advocate oyunlarında 95'in üzerinde puan alan birkaç Malbec vardır.[18][19][20]

Amerika Birleşik Devletleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Malbec bir biftek ile eşleştirilmiş

Amerika Birleşik Devletleri'ndeki alkol yasağından önce Malbec, Kaliforniya'da esas olarak harmanlanmış dökme şarap üretimi için kullanılan önemli bir çeşitti. Yasaktan sonra üzüm, 1990'ların ortalarında "Meritage" Bordo tarzı harmanların bir bileşeni olarak ilgi artışı yaşayana kadar küçük bir çeşitti. 1995 ve 2003 yılları arasında Kaliforniya'daki Malbec'in ekimleri 404 hektardan (1.000 dönüm) 2.830 hektarında (7000 dönüm) üzerine çıktı. Kaliforniya türü Malbec'in görünümü artarken üzüm hala en yaygın şekilde harmanlama için kullanılmaktadır.[3] Kaliforniya'da Malbec'in en çok ekildiği Amerikan Bağcılık Alanları (AVA) Napa Vadisi, Alexander Vadisi, Paso Robles ve Sonoma Vadisi'dir.[5]

Kaliforniya'da Malbec'in bazı ekim alanlarının bulunduğu diğer bölgeler arasında Livermore Vadisi, Atlas Zirvesi, Carmel Vadisi, Los Carneros, Ramona Vadisi, Orta Sahil, Red Hills Lake County, Chalk Hill, Clear Lake, Diamond Mountain District, Russian River Valley, Dry Creek Valley bulunmaktadır., Rutherford, El Dorado, San Lucas, Santa Clara Valley, Santa Cruz Dağları, Santa Lucia Highlands, Santa Maria Valley, Santa Ynez Valley, Howell Mountain, Sierra Foothills, Knights Valley, Spring Mountain District, St. Helena, Lodi, Stags Leap District, Madera, Suisun Valley, Temecula Valley, Monterey, Mount Veeder, North Coast, Oak Knoll District, Yorkville Highlands, Oakville, Paicines, Clements Hills, Fair Play, Willow Creek, North Yuba ve Yountville bulunur.[5]

Seven Hills Şaraphanesi 1990'ların sonunda Oregon eyaletinde Walla Walla Vadisi'ndeki Windrow üzüm bağlarına ilk Malbec asmalarını dikti. 21. yüzyılın başından bu yana birkaç şarap imalathanesin% 100 varyetal Malbec ile deneyler yapmakta ve aynı zamanda Meritage karışımlarında çeşitliliği kullanmaktadır.[21] Washington eyaletinde ağırlıklı olarak Columbia Vadisi ve Walla Walla Vadisi, Çıngıraklı Yılan Tepeleri, Kızıl Dağ, Wahluke Eğimi, At Cenneti Tepeleri ve Yakima Vadisi'nin alt AVA'larında yetiştirilmektedir.[5]

Amerika Birleşik Devletleri'nde Malbec üreten diğer AVA'lar arasında North Fork of Long Island ve Finger Lakes New York unvanları; Applegate Vadisi, Rogue Vadisi, Güney Oregon, Umpqua Vadisi ve Willamette Vadisi'nin Oregon isimleri; Snake River Valley'in Idaho unvanı; Teksas ait appellations Teksas Yüksek Plains ve Texas Hill Country ; Monticello ve North Fork of Roanoke'nin Virginia isimleri; Yadkin Vadisi'nin Kuzey Carolina unvanı; Old Mission Yarımadası ve Leelanau Yarımadası'nın Michigan unvanları; Outer Coastal Plain'in New Jersey temsili ve yüksek rakım, Grand Valley'in Colorado ismi. Ek olarak Missouri ve Georgia'da federal olarak tanımlanmış unvanların dışında bazı dikimler vardır.[5]

Diğer bölgeler[değiştir | kaynağı değiştir]

Malbec, koyu rengi ile karakterizedir.

Malbec'in başarısı Şili'deki bazı üreticilerin çeşidi denemesine yol açtı. Central Valley'de yetişen Şili Malbec muadilinden daha tanenli olma eğilimindedir ve öncelikle Bordeaux tarzı karışımlarda kullanılır. 2016 yılında Birleşik Krallık süpermarket zinciri Asda'dan uygun fiyatlı bir La Moneda Reserve Malbec, Decanter World Wine ödüllerinde bir kör tatma dalında Platinum Best in Show ödülünü kazandı.[22]

Asma, 19. yüzyılda Avustralya'ya tanıtıldı ve çoğunlukla dökme şarap üreten bir üzümdü. Avustralya'da ekilen belirli klonlar kalitesizdi ve tüylenme, don ve tüylü küflenmeye karşı oldukça hassastır. 20. yüzyılın ortalarından sonlarına kadar, birçok dönüm Malbec kökünden söküldü ve farklı çeşitlerle ekildi. 2000 yılına gelindiğinde en önemli miktara Clare Vadisi ve Langhorne Deresi olmak üzere 1,235 dönümden (500 hektar) biraz fazla alan vardı. Daha yeni klonlar ortaya çıktıkça Avustralya'daki Malbec ekimleri biraz arttı.[3]

Malbec'in bazı ekim alanlarının bulunduğu diğer bölgeler arasında kuzey İtalya,[3] Yeni Zelanda, Brezilya, Güney Afrika, British Columbia ve Ontario'nun Kanada bölgeleri, Peru, Bolivya ve Meksika ve Negev Teperberg 1870'teki Güney Indiana ve İsrail şarabı bulunmaktadır.

Şarap[değiştir | kaynağı değiştir]

Şarap uzmanı Jancis Robinson Libournais'de (Bordeaux bölgesi) yaygın olan Fransız Malbec tarzını Merlot'un "rustik" bir versiyonu, tanenlerde daha yumuşak ve gençliğinde böğürtlen meyvesiyle asitliği daha düşük olarak tanımlar. Cahors bölgesindeki Malbec koyu rengine katkıda bulunan daha fenolik bileşiklerle çok daha taniktir.[1] Oz Clarke, Cahors'un Malbec'ini mürdüm eriği, tütün, sarımsak ve kuru üzüm aromalarıyla birlikte koyu mor renkte tanımlıyor. Arjantin'de Malbec, daha yumuşak bir doku ve daha ince tanenlerle daha yumuşak hale geliyor. Şaraplar, menekşe aromalı sulu meyve notalarına sahip olma eğilimindedir. Arjantin ve Avustralya'nın çok sıcak bölgelerinde, şarabın asitliği çok düşük olabilir ve bu da bir şarabın tadı gevşek ve zayıf olmasına neden olabilir.[6] Washington eyaletinde yetiştirilen Malbec, koyu meyve notaları ve bitkisel aromalarla karakterize olma eğilimindedir.[21]

Eş anlamlı[değiştir | kaynağı değiştir]

Malbec üzümleri Cafayate, Arjantin'de büyüyor

Fransız ampelograf Pierre Galet, Malbec'in binin üzerinde farklı eşanlamlısı belgeledi ve bu kısmen Fransa'nın 30 farklı bölümünde büyüdüğü en yoğun döneminden kaynaklanır. Malbec en yaygın şarap içenlere bilinen isim olsa da Galet eş anlamlısı varietal olası ev olarak Burgundy kuzey ulaşır anlaşılacağı gibi Cot büyük olasılıkla üzüm cinsinin bir orijinal ismi ve Auxerrois sık görünüşü olduğunu düşündürmektedir. Çeşidin ilk kez ilgi gördüğü Bordeaux'da, Pressac eşanlamlısı olarak biliniyordu .[3]

Malbec için diğer yaygın eşanlamlılar arasında Agreste, Auxerrois, Auxerrois De Laquenexy, Auxerrois Des Moines De Picpus, Auxerrois Du Mans, Balouzat, Beran, Blanc De Kienzheim, Cahors, Calarin, Cauli, Costa Rosa, Côt, Cot A Queue Verte, Cotes Rouges bulunur, Doux Noir, Estrangey, Gourdaux, Grelot De Tours, Grifforin, Guillan, Hourcat, Jacobain, Luckens, Magret, Malbek, Medoc Noir, Mouranne, Navarien, Negre De Prechac, Negrera, Noir De Chartres, Noir De Pressac, Noir Doux, Nyar De Presak, Parde, Périgord, Pied De Perdrix, Pied Noir, Pied Rouge, Pied Rouget, Piperdy, Plant D'Arles, Plant De Meraou, Plant du Lot, Plant Du Roi, Prechat, Pressac, Prunieral, Quercy, Queue Rouge Quille De Coy, Romieu, Teinturin, Terranis, Vesparo.[23]

Ayrıca bakınız[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Malbec Dünya Günü
  • Cahors şarabı

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ a b c d J. Robinson Vines, Grapes & Wines pg 198 & 204 Mitchell Beazley 1986 1-85732-999-6
  2. ^ "A short history of Malbec". Uncork: wine tidbits. 24 Ekim 2005 tarihinde kaynağından arşivlendi. 
  3. ^ a b c d e f g h i j The Oxford Companion to Wine. 3rd. Oxford University Press. 2006. s. 421. ISBN 0-19-860990-6. 
  4. ^ Cellar notes Malbec Grape Variety 15 Şubat 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  5. ^ a b c d e f Appellation America Malbec Wine Grape 13 Mart 2018 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  6. ^ a b Oz Clarke. Encyclopedia of Grapes. pg 118–119. Harcourt Books, 2001. 0-15-100714-4.
  7. ^ Phenolic Composition of Malbec: A Comparative Study of Research-Scale Wines between Argentina and the United States 14 Mayıs 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., American Society for Enology and Viticulture, October 2014 .
  8. ^ A. Domine (ed.). Wine. pp. 840–844. Ullmann Publishing, 2008. 978-3-8331-4611-4.
  9. ^ H. Johnson & J. Robinson. The World Atlas of Wine. pp. 300–301. Mitchell Beazley Publishing, 2005. 1-84000-332-4.
  10. ^ K. MacNeil. The Wine Bible. pp. 848–857. Workman Publishing, 2001. 1-56305-434-5.
  11. ^ a b c Vino Argentino, An Insiders Guide to the Wines and Wine Country of Argentina. Chronicle Books. Eylül 2010. ISBN 978-0-8118-7330-7. 
  12. ^ a b Wines of Argentina. Mirroll. Ocak 2006. ISBN 978-987-20926-3-4. 
  13. ^ Wine Tip: Malbec Madness 2 Ağustos 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., Wine Spectator, April 12, 2010
  14. ^ Nicolás Catena honoured as Decanter Man of the Year 5 Aralık 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., Decanter.com. September 18, 2009.
  15. ^ "The Might of Mendoza: the romantic tale behind Argentina's booming malbec grape" 6 Mart 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., The Independent, June 2014.
  16. ^ Four Magazine 27 Aralık 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., Wine Spectator, 2012.
  17. ^ Nicolás Catena Such Great Heights 30 Kasım 2018 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., Gismondi, Anthony, Montecristo Magazine, November 7, 2014.
  18. ^ Catena Zapata 17 Temmuz 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., "Wine.com"
  19. ^ Achaval Ferrer 17 Temmuz 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., "Wine.com"
  20. ^ Cobos 17 Temmuz 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., "Wine.com"
  21. ^ a b P. Gregutt "Washington Wines and Wineries: The Essential Guide" pg 69-70 University of California Press 2007 0-520-24869-4
  22. ^ This £4.37 Asda red wine has been named best in show by industry experts 8 Kasım 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., Evening Standard, June 10, 2016.
  23. ^ "Vitis International Variety Catalogue". Information and Coordination Centre for Biological Diversity (IBV) of the Federal Agency for Agriculture and Food (BLE), Deichmanns Aue 29, 53179 Bonn, Germany. 1999. 27 Nisan 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Nisan 2007.