Kurtbasar

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara
Kurtbasar (Azerbaycan Çoban Köpeği)
Qurdbasar(Volkodav).JPG
Kurtbasar (Azerbaycan Çoban Köpeği)
Diğer adlar Qurdbasar (Azerice)
Ülke Azerbaycan
Köpek (Canis lupus familiaris)

Kurtbasar[1] (bazen Azerbaycan çoban köpeği, halk arasında ise Çoban köpeği, koyun köpeği Kurt, Kurdbasar veya Alabaş olaraq çağırılır) Azerice: Qurdbasar - Azerbaycan köpek ırkı. Genellikle koyunculukta kullanılır. Koyun sürülerinin konfortlu kontrol edilmesine hizmet etmektedir.

Dağılımı[değiştir | kaynağı değiştir]

Bu ırk genellikle Azerbaycan topraklarında şekillenmiştir. Özellikle Karabağ bölgesinde: Füzuli, Kubadlı, Laçın, Kelbecer bölgelerinde. Ayrıca Kuba, Hızı, Şamahı, İsmayıllı ve Kazak bölgelerinde hayvancılıkta daha fazla kullanılır. Kurtbasarlar çoğunlukla yaylalar ve kışlalarda tutulmaktadırlar. Onlar ister dağlık, isterse düzen ortamına uyumludurlar.

Hizmet alanı[değiştir | kaynağı değiştir]

Kurtbasarlar eskiden Azerbaycanda kervanların, koyun sürülerinin, evlerin ve arazilerin korunmasında kullanılıyordular. Onlar sahibine ve ailesine sadakati ile seçiliyor. Yabancılara karşı ise çok acımasızdırlar. Dayanıklığının yüksek olması ve sadakatlı olması onları korumada mükemmel yapıyor. Günümüzde ise özellikle hayvan sürülerinin vahşi hayvanlardan korunmasında kullanılıyorlar.

Özellikleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Kurtbasar yavrusu

Orta ve iri vücut yapısına sahiptirler. Kök ve esnek cilt ırkın boyun bölümündə buxax oluşturur. 3. yılında olgunluğa ulaşıyorlar. 15 ve daha yukarı yaş yaşayan köpekler uzun ömürlü olarak kabul ediliyor.

Adaleli kapaya sahiptir. Alt çeneleri geniş açılabiliyor ve iyi gelişmiştir. Burnuları büyük ve genellikle siyahtır. Kulakları gözleri ile doğru orantılır. Dişleri iyi gelişmiştir. Beyaz dişlere və güçlü boyuna sahiptirlər.

Erkeklerinin boyu genellikle 72 cm, dişilerinin ise 66 cm olur. Erkeklerin ağırlığı 52 kg, dişilerin ağırlığı ise 42 kg olur.

Kürk[değiştir | kaynağı değiştir]

Genellikle yoğun tüylərə sahip olurlar. Köpeklerin uzunluğundan bağlı olaraq kürkleri 3 farklı tipe ayrılır:

Uzuntüylü tip - tüylerinin uzunluğu 10–12 cm olur. Boğaz bölümünde ise kalınlık daha fazladır. Arka etraflarda tüyler sanki pantolon oluşturur. Kuyruk ise kalın ve şişman (tüyleri) olur.

Seyrektüylü tip - tüylerin uzunluğu 5–8 cm oluyor ve nadir durumlarda kuyruk bölgesinde şişman tüyler olur.

Kısatüylü tip - yoğun tüye sahip olurlar, tüyleri kısa olur. Tüylerin altında deri iyi gelişmiştir. Boyun bölümünde kalın kürk yoktur.

Renkleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Genellikle sarı (sarının çeşitli tonlarda olabiliyor), siyah, çizgili, beyaz, kül rengi ve gri renklerde olabiliyor. Hatta kırmızı-sarı renkli lekeler pençe ve boyun bölümlerinde görünür. Siyah renkli köpeklerde göz çevrelerinde sarı lekeler oluyor.

Kendisine mahsus kendisini götürme özellikleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Güçlüdürler, kompakt yapılıdır. Aktif şekilde koruma özelliğine sahiptirler.

Davranışları[değiştir | kaynağı değiştir]

Serbesttir, aceleci davranmaz. Hareket sırasında ön ve arka çevreler serbesttir.

Eksiklikleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Eksiklikleri aka çevrelerinin zayıf olması, fiziksel zaafiyeti, dişlerinin küçüklüğü, ensiz bel bölgesi, yeşil gözlü olması, uyumsuz davranmasıdır. Sahipsiz köpeklerde yalağlıq ve kontrol edilmeyen öfke olur.

Standartları "Kafkas köpeklerinin ırkları" sosyal örgütünün 7 Şubat 2008 tarihli toplantısında 01-0208 numaralı protokolle onaylanmıştır.

İlginç olgu[değiştir | kaynağı değiştir]

Araştırmalara göre 3 bin yıl önce Azerbaycan'da evcilleştirilmiş köpekler insanlara avda ve evcil hayvanların korunmasında yardımcı oluyorlardı.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ İlham Qasımzadə. "Azərbaycan coban iti — Qurdbasar" (ru). www.euwo.com.ua. 2016-05-04 tarihinde kaynağından arşivlendi. http://archive.is/L0E84. Erişim tarihi: 2016-05-04. 

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]