Kolombiya mutfağı

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Pirzola "Valluna"

Kolombiya mutfağı, ülkeyi oluşturan altı bölgenin (Pasifik, Amazon, Andean, Orinoco, Karayipler ve Adalar) mutfak geleneklerinin bir birleşimidir. Kolombiya mutfağı bölgesel olarak değişir ve özellikle Yerli Kolombiya, İspanyol[1] ve Afrika mutfaklarından[2] etkilenmiş olup, bazı bölgelerde Arap etkisi de görülür.[3] Dünyadaki en fazla biyolojik çeşitliliğe sahip ülkelerden biri olan Kolombiya mutfağı da bu biyolojik çeşitliliği yemeklerinde yansıtır.

Kolombiya yemeklerinin tarihi[değiştir | kaynağı değiştir]

Kolombiya mutfağı, Afro-Karayip ve Avrupa geleneklerinden etkilenmişlerdir. Ayrıca,Avrupa'nın fethinden önce en büyük iki yerli grup, Karayip kıyılarında yaşayan Tairona ve güneydeki dağlık bölgelerde yaşayan Muisca mutfaklarından da kısmen etkilenmiştir.[4] Öğütülmüş mısırdan yapılan arepa, Kolombiya mutfağının en eski pişmiş yemeklerinden biridir. Arepa isminin Chibcha dillerinde ''mısır'' kelimesinden geldiğine inanılıyor. Arepa, popüler bir modern Kolombiya yemeğidir.

Bölgesel mutfaklar[değiştir | kaynağı değiştir]

Kolombiya'nın çeşitli mutfağı, çeşitli fauna ve florasının yanı sıra çeşitli etnik grupların kültürel geleneklerinden etkilenir. Kolombiya yemekleri ve yemeklerin kullandıkları malzemeler, bölgeden bölgeye çok büyük değişiklikler gösterir. Pirinç, mısır, patates ve manyok, sığır eti, tavuk, domuz ise ülkenin tümünde kullanılır. Kolombiyalı mutfağı ayrıca birçok tropik meyveleri yemeklerde kullanmasıyla tanınır. Bu meyveler arasında, pelerin bektaşi üzümü, Feyhoa, arazá, ejderha meyvesi, mangostan, granadilla, papaya, guava, böğürtlen, lulo, soursop ve çarkıfelek meyvesi bulunur.[5][6]

Antioquia, Kolombiya'ya özgü olan Peñól de Guatapé'den Bandeja paisa yemeği

Yemekler ve yiyecekler[değiştir | kaynağı değiştir]

Mezeler ve garnitürler[değiştir | kaynağı değiştir]

Patacones ve hogao

Hamur işleri ve Unlu Mamuller[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Almojábana, mısır unu ve cuajada ile yapılan küçük peynirli çörekler
  • Bollos İtalyan polentası
  • Buñuelos, Noel sezonunda yapılan yağda kızartılmış hamur topları
  • Achira bisküvileri
  • Carimañolas (manyoktan oluşan ve empanadas'a benzeyen börek)
  • Garullas (mısır ekmeği)
  • Pan de sagú (sago ekmeği)
  • Pandebono manyok unu ve Costeno peyniri ile yapılan peynir ile yapılan
  • Pan de Maíz mısır ekmeğine benzer
  • Pan de yuca (manyok unuyla yapılan fırında peynirli ekmek)
  • Roscón (Arequipe veya guava reçeli ile doldurulmuş yumuşak ve tatlı bir simit)

Arepa çeşitleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Izgarada Arepas ve chorizo
Arepa de huevo
  • Arepa Boyacense
  • Arepa de arroz
  • Arepa de huevo
  • Arepa de maiz
  • Arepa de queso
  • Arepa de yuca
  • Arepa ocañera
  • Arepa Paisa / Antioqueña
  • Arepa Santandereana
  • Arepa Valluna
  • Arepas de choclo (tatlı mısır)
  • Esmer pirinç ve susam arepa
  • 'Oreja de perro', pirinç arepaları

Meyve[değiştir | kaynağı değiştir]

İspanyol misket limonu (Melicoccus bijugatus)

Kolombiya'da, özellikle de ülkenin Karayip kıyılarında yemeklerde tropik meyveler sıklıkla kullanılır. Kullanılan meyvelerin arasında:

Yerli meyve[değiştir | kaynağı değiştir]

Kolombiya, başka yerlerde nadiren bulunan çok sayıda tropikal meyveye ev sahipliği yapmaktadır. Bu meyveler arasında Zapote, (Quararibea cordata) nispero (Manilkara Zapota), lulo (Solanum quitoense), uchuva (altın çilek), dağ papayası (Vasconcellea pubescens), çarkıfelek meyvesi, borojó (Borojoa patinoi), curuba (Passiflora Tarminiana), mamoncillo (Melicoccus bijugatus), guanábana ( Annona muricata ), guava (Psidium guajava), tomate de arbol (tamarillo) ve noni (Morinda citrifolia) bulunur. Kolombiya'da yaygın olarak yetişen meyveler arasında ise mango, elma, armut, böğürtlen ve çilek bulunur.

Ana yemekler[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Arroz con Pollo, baharatlı pirinç, tavuk ve çeşitli sebzelerden oluşur.
  • Ajiaco, Bogota'dan gelen geleneksel bir And yemeğidir. Yerel bir bitki olan guasca ( Gallant Soldiers ) ile bir tavuk, mısır ve patatesten yapılan bir güveçtir.
  • Bandeja Paisa geleneksel bir Antioquia yemeği olan ve beyaz pirinç, kırmızı fasulye, kıyma, muz, chorizo, morcilla, chicharron, arepa, avokado ve kızarmış yumurtadan oluşan "Eje Cafetero".
  • Cuchuco, buğday, patates, kaburga ve bezelyeden yapılan bir çorba
  • Cuy asado, patates ve patlamış mısır eşliğinde ızgara gine domuzu. Narino'nun geleneksel yemeğidir.
  • Lechona, Tolima departmanından geleneksel yemek, sarı bezelye püresi ve domuz eti karışımı, yanında pirinç İspanyolcaarepa 'oreja de perro' ve mısır İspanyolca'insulzo'
  • Mondongo, kalın bir işkembe çorbası.
  • Picada Colombiana, kıyılmış etler birlikte bir şarküteri tabağında servis edilir.
  • Sancocho, Valle del Cauca bölgesinden gelen popüler bir çorbadır. Genellikle manyok ve mısır içerir ve sıklıkla muz dilimleriyle yenir.
  • Tamales, muz ağacı yapraklarına sarılan ve buharda pişirilen mısır veya pirinç "kekleri"dir.

Çorbalar[değiştir | kaynağı değiştir]

Tatlılar ve şekerlemeler[değiştir | kaynağı değiştir]

Tres Leches Kek

İçecekler[değiştir | kaynağı değiştir]

Lulada [7]
  • Aguapanela, su içinde panela (bir tür şeker somunu) çözülerek yapılır. Lezzet için limon suyu eklenebilir. Soğuk veya sıcak olarak servis edilebilir. Sıcak olarak servis edildiğinde, Kolombiyalıların erimesi için aguapanela'larına peynir koymaları yaygındır.
  • Champús, mısır, ananas, lulo ve diğer malzemelerden yapılan yoğun bir içecektir.
  • Sıcak çikolata, Kolombiyalı sıcak çikolata süt, su ve yarı tatlı çikolatadan yapılır. Isıtmak ve dökmek için özel bir metal sürahi ( chocolatera olarak adlandırılır) ve molinillo adı verilen bir alet kullanılır. - esasen sonunda kürekleri olan bir çubuk - karıştırmak ve köpürtmek için kullanılır. Kolombiya sıcak çikolatasında genellikle tarçın, karanfil ve vanilya bulunur.
  • Coca çayı, bir bitki çayı bir yapılan infüzyon yapraklarından koka bitkisinin için hafif bir uyarıcı ve ilaç olarak kabul irtifa hastalık
  • Kolombiya kahvesi, kalitesi ve farklı tadı ile tanınır. Dünyanın kaliteli kahve çekirdeklerinin çoğu Kolombiya'dan gelse de, birçok Kolombiyalı genellikle demlemek yerine hazır kahve içiyor. Popüler olarak yanında şeker veya panela ile siyah anlamına gelen "tinto" olarak veya yarım kahve ve yarı ısıtılmış sütün bir müstahzarı olan café con leche olarak tüketilir. 2011 yılında UNESCO , Kolombiya'nın Kahve Kültürel Peyzajını Dünya Mirası alanı ilan etti.[8]
  • Colombiana, özel ve farklı tadı olan bir kola şampanya sodası. ( jenerik marka )
  • Guandiolo, afrodizyak özellikleri olduğu iddia edilen Borojo meyvesinden yapılan Afro-kolombiyalı bir içecektir.
  • Lulada, Cali menşeli bir içecektir. Lulodan hazırlanır ve bir smoothie kıvamına ve kıvamına sahiptir.
  • Malta : Gazlı malt alkolsüz içecek ( jenerik marka ).
  • Postobón, Colombiana'nın üreticisinden çeşitli soda aromaları, en popüler lezzet elmadır ("Manzana"). ( jenerik marka )
  • Salpicón (kelimenin tam anlamıyla büyük sıçrama anlamına gelir) doğranmış meyve ve sodadan, genellikle Colombiana veya herhangi bir Kola aromalı sodadan yapılır. Aynı zamanda bir meyve kokteyli içeceği olabilir (genellikle karpuz veya mandalina suyuyla yapılır).[9]

Alkollü içecekler[değiştir | kaynağı değiştir]

  • Aguardiente, şeker kamışından elde edilen ve anason ile tatlandırılmış alkollü bir içecektir. Kolombiya partilerinde yaygın olarak tüketilir ve gücü% 20 ila% 40 arasında değişir. İspanyol alkollü içkisinin bir çeşididir.
  • Biche (alternatif olarak: Viche), olgunlaşmamış şeker kamışından yapılan Afro-Kolombiyalı bir alkollü içecektir.
  • Canelazo, tarçın ve aguardiente ile karıştırılmış aguapanela'nın alkollü bir versiyonudur. Şeker servis yapılırken bardağın kenarlarına sürülür.
    • Hervido geleneksel canelazo yerel bir çeşitlilik vardır Nariño .
  • Chapil de geleneksel bir içecek olduğunu Nariño .
  • Chicha, başlangıçta And Dağları'nın yerli halkları tarafından yapılan önceden yasaklanmış güçlü bir alkollü içecektir. Hemen hemen her şeyden hazırlanabilir, ancak tipik olarak mısırdan yapılır. Mısır, daha sonra yeşil muz yapraklarına sarılan ve mayalanana kadar üç gün yalnız bırakılan panela ile pişirilir ve öğütülür.[10] Daha sonra su ve portakal yaprağı veya nane gibi seçilen tatlarla karıştırılır.
  • Guarapo, büyük bir seramik kavanozda tutulan çeşitli meyvelerden yapılır ve yaklaşık 2 ay mayalanmaya bırakılır. Bu süre içinde alkolü güçlendirmek için sıvıya panela eklenir. Genellikle üzüm ve ananas kullanılır. Guarapo, Chicha'ya çok benzer.
    • Chirrinche, damıtılmış guarapo.
  • Masato, Pirinç, şeker, su, tarçın ve bütün karanfil (baharat) ile hazırlanır; Süzülür ve su korunur ve pürüzsüz bir fermantasyona sahip olması için bir kenara bırakılır.[11]
  • Refajo , Kola Hipinto (santanderian bölgesinde), Colombiana (Bogota gibi şehirlerde) veya Kola Roman (Karayipler bölgesinde) bira veya rom ile karıştırılarak yapılan bir tür shandy içeceğidir. Bu soda ve bira karışımı çok popülerdir ve genellikle mangallarda hayvansal yağ oranı yüksek yiyeceklere eşlik etmek söz konusu olduğunda çokça görülür. Kolanın tatlılığı ile biranın ekşiliğinin ve karbonatlı sodanın ek etkisinin birleşimi, bazı tipik yemeklerin yağlarını orijinal lezzetlerini gizlemeden tolere etmeye yardımcı olur.[12]
  • Sabajón, Cordillera Oriental'dan tatlı ve kremalı bir alkollü içecek olan Sabajón.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "Colombia". EveryCulture.com. 4 Mayıs 2006 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Temmuz 2018. 
  2. ^ "The lasting influence of Colombia's African heritage". Colombia.co. 1 Temmuz 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Temmuz 2018. 
  3. ^ "A Cheat Sheet to Colombian Food". Eater. 1 Aralık 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Kasım 2018. 
  4. ^ Albala, Ken, (Ed.) (2011). "Colombia". Food cultures of the world encyclopedia. Santa Barbara, California: Greenwood. ss. 75. ISBN 9781785394126. OCLC 915350255. 
  5. ^ "Typical Colombian Food". 25 Nisan 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Ekim 2013. 
  6. ^ "Colombian Food: Variety, Tradition and Nature Fruits". going2colombia.com. 3 Nisan 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Ekim 2013. 
  7. ^ "Jugos naturales" (İspanyolca). 3 Ocak 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Temmuz 2013. 
  8. ^ Coffee Cultural Landscape of Colombia 12 Mayıs 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., UNESCO, unesco.org
  9. ^ "Fruit Cocktail (Salpicón De Frutas)". My Colombian Recipes. 17 Şubat 2009. 17 Nisan 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Temmuz 2013. 
  10. ^ "Chicha". Colombia.com. 23 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Ekim 2016. 
  11. ^ "Masato". Colombia.com. 23 Ekim 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Ekim 2016. 
  12. ^ "El refajo". www.semana.com. 12 Temmuz 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Ekim 2016.