Karpoş İsyanı

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla

Karposh İsyanı, Viyana Savaşı'yla Balkanlar'da geri çekilmeye başlayan Osmanlı kuvvetlerine karşı çıkarılan ayaklanmadır.

Arka plan[değiştir | kaynağı değiştir]

1683'te Osmanlı İmparatorluğu'na karşı oluşturulan, Avusturya, Polonya ve Venedik'ten oluşan Kutsal İttifak, Viyana Savaşı'nda Osmanlı kuvvetlerini yenilgiye uğrattı. Bu yenilginin ardından Osmanlı Devleti, Orta Avrupa'dan hızla geri çekilmek zorunda kaldı. Geri çekilişi takip eden General Piccolomini liderliğindeki Avusturya ordusu, 25 Ekim 1689'da, Üsküp Ovasına vardı. Bölgede yaşayan köylüler, gelen orduyu sevinçle karşıladı. Aynı gün, General Piccolomini liderliğindeki Avusturya ordusu bölgeden geri çekilmeye başladı. 26 Ekim'de ordu, geri çekilirken şehri ateşe verdi. Üsküp, 26 ve 27 Ekim'de iki gün boyunca yandı. Üsküp'ün büyük bir kısmı yangın ile yok oldu. Piccolomini, Üsküp'ü ateşe vererek aslında şehirde başlayan bulaşıcı hastalıkların yayılmasını önlemek istemişti.

Ayaklanma[değiştir | kaynağı değiştir]

Ekim 1689'da, genç bir madenci olan Karposh liderliğinde halk, Köstendil, Pirot ve Üsküp arasındaki bölgede Osmanlı Devleti'ne karşı direniş kararı aldı. Direnişin başlamasıyla Osmanlı kuvvetleri, Kriva Palanka'daki kaleye çekildi. Ancak direnişçiler, Osmanlı kuvvetlerini takip etti. Kaleye kadar gelen direnişçiler, kaleyi kuşatıp, kaleyi ele geçirdi. Kriva Palanka'yı güvence altına alan direnişçiler, Kumanovo'da yeni bir kaleyi inşa etti.

Ayaklanmanın bastırılması[değiştir | kaynağı değiştir]

14 Kasım 1689'da Osmanlılar, Sofya'da topladıkları savaş konseyinde, Köstendil üzerinden direnişçilere saldırma kararı aldı. Fakat bunu yapmadan önce Kriva Palanka bölgesini güvence altına almak zorunda olan Osmanlılar, Kriva Palanka'ya saldırdı. Direnişçiler saldırıya uğradığını fark edince Kriva Palanka'dan, Kumanovo'da yapılan yeni kaleye çekilmişlerdi. Direnişçiler; sayıca üstün olan Osmanlı ve Tatar kuvvetleri karşısında bozuldu. Başta direnişin lideri Karposh olmak üzere çok sayıda direnişçi yakalandı.

Savaş bittiğinde Osmanlı'ya karşı direnen direnişçiler, yakalandığı zaman Osmanlı kuvvetleri tarafından katledildi. Yakalanamayanlar Sava ve Tuna Nehirleri aşarak kuzeye doğru kaçtı. Karposh ve yoldaşlarını diğerleri gibi esir alıp katleden Osmanlılar, Karposh ve yoldaşlarını da katletti. Karposh'un, Üsküp'teki tarihi taş köprü üzerinde katledildiğine inanılıyor.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]