Kanije Savunması

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Kanije Savunması
1593-1606 Osmanlı-Avusturya Savaşı
Kanizsa.jpg
Tarih9 Eylül 1601 - 18 Kasım 1601
Bölge
Sonuç Kesin Osmanlı zaferi
Taraflar
Banner of the Holy Roman Emperor (after 1400).svg Kutsal Roma Cermen İmparatorluğu
Flag of Austria.svg Avusturya Arşidüklüğü
Coat of Arms of Hungary.svg Macaristan Krallığı
CoA of the Kingdom of Croatia.svg Hırvat Krallığı
Flag of New Spain.svg İspanyol İmparatorluğu
Flag of the Papal States (1808-1870).svg Papalık Devleti
Flag of the Order of St. John (various).svg Malta Şövalyeleri
Osmanlı İmparatorluğu
Komutanlar ve liderler
Habsburg Monarşisi Arşidük II. Ferdinand Tiryaki Hasan Paşa
Güçler
35.000[1]-100.000 asker
47 büyük savaş topu
9000 asker
100 küçük savaş topu
Kayıplar
30,000den fazla ölü[2]
6,000 yaralı ve hasta[3]
bilinmiyor

Kanije Savunması, 1593-1606 Osmanlı-Avusturya Savaşı döneminde, 1601 yılında 73 gün boyunca Kanije Kalesini kuşatan Habsburg ordusuna karşı Osmanlıların yaptığı savunma ve karşı saldırıdır.[4]

Kuşatma öncesi durum[değiştir | kaynağı değiştir]

1600 yılında Osmanlı ordusu, Avusturya ile yapılan savaşta Kanije Kalesi'ni ele geçirdi.[4] Daha sonrasında kalenin komutanlığına Tiryaki Hasan Paşa getirildi. Kalede 9000 civarında bir askeri kuvvete ek olarak cephane ve erzak bırakan Osmanlı ordusu bölgeden ayrıldı. Bu fırsatı değerlendirmek üzere Avusturyalılar, 9 Eylül 1601'de Kanije Kalesi önlerine geldiler.

Kuşatmanın gelişmesi[değiştir | kaynağı değiştir]

Avusturya ordusu 35.000 ila 100.000 arası asker ve 47 büyük topa sahip idi. Orduda Avusturyalıların yanı sıra İtalya, İspanya, Malta ve Papalık askerleri de vardı. Osmanlı Ordusunda ise 9000 asker ve küçük çaplı 100 civarında top bulunmaktaydı. Bunun yanında, az miktarda cephane ve erzak bulunuyordu. Ayrıca kalenin tüm dış bağlantısı kesilmiş durumdaydı.

Tiryaki Hasan Paşa, çatışmadan önce sadece tüfek ile atış talimi yaptırmıştır. Haçlı Ordusu’nun komutanı Arşidük II. Ferdinand, Osmanlı ordusunun topu olmadığını varsayarak saldırıya geçti. Osmanlı Ordusunun Haçlı Ordusunun saldırısına karşılık olarak bütün toplarını ateşlemesiyle birlikte Haçlı Ordusu çok sayıda kayıplar vermiştir.

Verdiği ağır kayıplardan sonra Haçlı Ordusu, daha sert bir şekilde saldırdı. Saldırılara karşı bir süre direnen Tiryaki Hasan Paşa düşmanın psikolojisini bozarak geri çekilmeye zorlamaya karar verdi. Kalenin dışında ölen askerlerinin cebine gerçek dışı bilgiler içeren mektuplar koyulmuştur. Bu mektuplarda genel olarak kalenin uzun bir süre daha dayanabilecek erzakının ve cephanesinin bulunduğu ve destek güçlerinin Belgrad yakınında olduğuna olduğuna dair bilgiler bulunuyordu.

Kuşatmanın ikinci ayına girildiğine kaledeki cephanenin büyük bir kısmı azalmış durumdaydı. Erzakların ihtiyacı yeterince karşılamaması ve kış mevsiminin yaklaşmasıyla birlikte kalenin savunması imkansız görülüyordu.Tiryaki Hasan Paşa başka bir plan uygulamaya karar verdi. Bu plan ile birlikte gece baskını (huruç hücumu) yapmaya karar verildi.

Kuşatmanın 73. gecesi (18 Kasım 1601), Tiryaki Hasan Paşa ve kurmayları Haçlılara bir gece baskını düzenledi. Padişahtan beklenen yardımın geldiğini sanan Arşidük Ferdinand çok sayıdaki adamı ve muhafızları ile birlikte geri çekildi. Haçlı ordusu bu geri çekilme sonucunda geride 47 büyük top, 14.000 tüfek, 60.000 çadır, 15.000 kazma kürek, binlerce erzak ve Ferdinand'ın altın tahtını ve karargâh olarak kullandığı çadırını geride bırakmıştır. Kuşatma kesin Osmanlı zaferi ile sonuçlanmıştır.[4]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Austria in conflict with the Porte, The German Political Broadsheet, 1600-1700: Vol. I, 1600-1615, Ed. John Roger Paas, (MZ-Verlagsdruckerei GmbH, 1985), 51.[1] 3 Ocak 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.: "Archduke Ferdinand of Austria led an imperial army of 35,000 back to Nagykanizsa and laid siege to the fortress"
  2. ^ Prof. Yaşar Yüce-Prof. Ali Sevim: Türkiye tarihi Cilt III, AKDTYKTTK Yayınları, İstanbul, 1991 p 38-40
  3. ^ Austria in conflict with the Porte, The German Political Broadsheet, 1600-1700: Vol. I, 1600-1615, ed. John Roger Paas, (MZ-Verlagsdruckerei GmbH, 1985), 51.[2] 10 Mayıs 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
  4. ^ a b c "Kanije Savunması" (PDF). Milli Savunma Bakanlığı elektronik arşivi. 23 Eylül 2021 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 30 Haziran 2022. 

Bibliyografya[değiştir | kaynağı değiştir]

  • H. Ziya Ersever, (1986), Kanije savunması ve Tiryaki Hasan Paşa, Ankara: Genelkurmay Basımevi,
  • Namık Kemal, (1993), Kanije ,İstanbul: Sebil Yayınevi, 1993, ISBN 975-7480-39-8.
  • Kemal Erkan, (2008)Tiryaki Hasan Paşa ve Kanije Müdafaası İstanbul: Çamlıca Basım Yayın ISBN 9944-905-44-2. (Aslı: Târîh-i Tîr Hasan Paşa, Millet Kütüphanesi, Nr.: 187)
  • M. Halistin Kukul, Kanije Destanı, , Türkiye Diyanet Vakfı, ISBN 975-389-082-6.
  • Ali Osman Atak Kanije Zaferi , Damla Yayınevi, ISBN 978-975-381-320-4.
  • Osmanlılar Albümü 2. Kitap, Akit
  • Ufuk Seyar Tulpar Kanije Savunması, Cinius Yayınları, 2017 ISBN 6052960516