Küresel Barış Endeksi

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
2018 Küresel Barış Endeksi Dünya haritası. Daha barışçıl olan ülkeler daha yeşil görünürken, daha az barışçıl olan ülkeler daha kırmızı ve siyah görünmektedir.

Küresel Barış Endeksi (İngilizce: Global Peace Index), ülkelerin ve bölgelerin göreli barışçıl konumunu ölçen bir girişimdir.[1] Sidney, Avustralya merkezli Ekonomi ve Barış Enstitüsü'nün bir çalışması olan Küresel Barış Endeksi, Ekonomist İstihbarat Birimi tarafından derlenen verilerle barış enstitüleri ve düşünce kuruluşlarında görev alan uzmanlardan oluşan uluslararası bir panel ile istişare içinde geliştirilmektedir. Liste ilk olarak Mayıs 2007 yılında yayınlandı ve o zamandan bu yana yıllık olarak güncellemeler yapılmaktadır. Dünyanın dört bir yanındaki ülkeleri sükunetlerine göre derecelendiren ilk çalışma olduğu iddia edilmektedir. Bu çalışma Entegre Araştırma'nın kurucusu Avustralyalı teknoloji girişimcisi Steve Killelea'nın buluşudur ve Kofi Annan, 14. Dalay Lama Tenzin Gyatso, Başpiskopos Desmond Tutu, eski Finlandiya Cumhurbaşkanı Martti Ahtisaari, Nobel ödüllü Muhammed Yunus, ekonomist Jeffrey Sachs, eski İrlanda başkanı Mary Robinson ve eski ABD Başkanı Jimmy Carter tarafından desteklenmektedir.

Endeks, üç temel temayı kullanarak küresel barışı ölçer: toplumdaki güvenlik ve güvenlik düzeyi, ulusal ve uluslararası çatışmanın boyutu ve militarizasyon derecesi. Faktörler ülke içindeki şiddet ve suç seviyeleri, ülke içindeki ve dışındaki askeri harcamalar ve savaşlardır. Küresel Barış Endeksi, Riane Eisler tarafından özellikle kadınlara ve çocuklara yönelik şiddetle ilgili göstergeler içermediği için eleştirildi.

Güncellenmiş endeks her yıl Londra, Washington'daki etkinliklerde ve New York'taki Birleşmiş Milletler Sekreterliği'nde yayınlanmaktadır. Küresel Barış Endeksi, İzlanda, Danimarka, Avusturya, Portekiz ve Yeni Zelanda'yı en barışçıl ülkeler; Suriye, Afganistan, Güney Sudan, Orta Afrika Cumhuriyeti ve Irak'ı en az barışçıl ülkeler olarak gösteriyor.

Küresel Barış Endeksi sıralaması[değiştir | kaynağı değiştir]

Daha barışçıl olduğu düşünülen ülkelerin endeks puanları daha düşüktür.

2019[2] 2011 2010 2009 2008 2007
Ülke Sıra Puan Sıra Puan Sıra Puan Sıra Puan Sıra Puan Sıra Puan
 İzlanda 1 1 1.148 2 1.212 4 1.225 1 1.176
 Yeni Zelanda 2 2 1.279 1 1.188 1 1.202 4 1.350 2 1.363
 Portekiz 3 17 1.453 13 1.366 14 1.348 7 1.412 9 1.481
 Avusturya 4 6 1.337 4 1.290 5 1.252 10 1.449 10 1.483
 Danimarka 5 4 1.289 7 1.341 2 1.217 2 1.343 3 1.377
 Kanada 6 8 1.355 14 1.392 8 1.311 11 1.451 8 1.481
 Singapur 7 24 1.585 30 1.624 23 1.533 29 1.673 29 1.692
 Slovenya 8 10 1.358 11 1.358 9 1.322 16 1.491 15 1.539
 Japonya 9 3 1.287 3 1.247 7 1.272 5 1.358 5 1.413
 Çek Cumhuriyeti 10 5 1.320 12 1.360 11 1.328 17 1.501 13 1.524
 İsviçre 11 16 1.421 18 1.424 18 1.393 12 1.465 14 1.526
 İrlanda 12 11 1.370 6 1.337 12 1.333 6 1.410 4 1.396
 Avustralya 13 18 1.455 19 1.467 19 1.476 27 1.652 25 1.664
 Finlandiya 14 7 1.352 9 1.352 9 1.322 8 1.432 6 1.447
 Bhutan 15 34 1.693 36 1.665 40 1.667 26 1.616 19 1.611
 Malezya 16 19 1.467 22 1.539 26 1.561 37 1.721 37 1.744
 Hollanda 17 25 1.628 27 1.610 22 1.531 22 1.607 20 1.620
 İsveç 18 13 1.401 10 1.354 6 1.269 13 1.468 7 1.478
 Belçika 18 14 1.413 17 1.400 15 1.359 15 1.485 11 1.498
 Norveç 20 9 1.356 5 1.322 2 1.217 3 1.343 1 1.357
 Macaristan 21 20 1.495 20 1.495 27 1.575 18 1.576 18 1.575
 Almanya 22 15 1.416 16 1.398 16 1.392 14 1.475 12 1.523
 Slovakya 23 23 1.576 21 1.536 24 1.539 20 1.576 17 1.571
 Romanya 25 40 1.742 45 1.749 31 1.591 24 1.611 26 1.682
 Bulgaristan 26 53 1.845 50 1.785 56 1.775 57 1.903 54 1.936
 Şili 27 38 1.710 28 1.616 20 1.481 19 1.576 16 1.568
 Hırvatistan 28 37 1.699 41 1.707 49 1.741 60 1.926 67 2.030
 Polonya 29 22 1.545 29 1.618 32 1.599 31 1.687 27 1.683
 Botsvana 30 35 1.695 33 1.641 34 1.643 46 1.792 42 1.786
 Katar 31 12 1.398 15 1.394 16 1.392 33 1.694 30 1.702
 İspanya 32 28 1.641 25 1.588 28 1.577 30 1.683 21 1.633
 Kosta Rika 33 31 1.681 26 1.590 29 1.578 34 1.701 31 1.702
 Uruguay 34 21 1.521 24 1.568 25 1.557 21 1.606 24 1.661
 Letonya 35 46 1.793 54 1.827 54 1.773 39 1.723 47 1.848
 Tayvan 36 27 1.638 35 1.664 37 1.652 44 1.779 36 1.731
 Estonya 37 47 1.798 46 1.751 38 1.661 35 1.702 28 1.684
 Litvanya 38 43 1.760 42 1.713 43 1.687 41 1.723 43 1.788
 İtalya 39 45 1.775 40 1.701 36 1.648 28 1.653 33 1.724
 Malavi 40 39 1.740 51 1.813 47 1.711 73 2.024 68 2.038
 Lüksemburg 7 1.341 13 1.341 9 1.446
 Hong Kong 23 1.608 23 1.657
 Birleşik Krallık 45 26 1.631 31 1.631 35 1.647 49 1.801
 Kuveyt 43 29 1.667 39 1.693 42 1.680 45 1.786 46 1.818
 Vietnam 57 30 1.670 38 1.691 39 1.664 37 1.720 35 1.729
 Laos 45 32 1.687 34 1.661 45 1.701 51 1.810
 Birleşik Arap Emirlikleri 53 33 1.690 44 1.739 40 1.667 42 1.745 38 1.747
 Fransa 60 36 1.697 32 1.636 30 1.579 36 1.707 34 1.729
 Umman 69 41 1.743 23 1.561 21 1.520 25 1.612 22 1.641
 Gana 44 42 1.752 48 1.781 52 1.761 40 1.723 40 1.765
 Tunus 82 44 1.765 37 1.678 44 1.698 47 1.797 39 1.762
 Mozambik 94 48 1.809 47 1.779 53 1.765 50 1.803 50 1.909
 Panama 47 49 1.812 61 1.878 59 1.798 48 1.797 45 1.798
 Güney Kore 55 50 1.829 43 1.715 33 1.627 32 1.691 32 1.719
 Burkina Faso 104 51 1.832 57 1.852 71 1.905 81 2.062
 Zambiya 48 52 1.833 51 1.813 58 1.779 53 1.856 53 1.930
 Namibya 60 54 1.850 59 1.864 65 1.841 77 2.042 64 2.003
 Arjantin 75 55 1.852 71 1.962 66 1.851 56 1.895 52 1.923
 Tanzanya 54 56 1.858 55 1.832 59 1.796 58 1.919 57 1.966
 Moğolistan 42 57 1.880 92 2.101 89 2.040 88 2.155
 Fas 90 58 1.887 58 1.861 63 1.811 63 1.954 48 1.893
 Moldova 68 59 1.892 66 1.938 75 1.925 83 2.091 72 2.059
 Bosna-Hersek 81 60 1.893 60 1.873 50 1.755 66 1.974 75 2.089
 Sierra Leone 52 61 1.904 53 1.818
 Gambiya 62 62 1.910 63 1.890
 Arnavutluk 51 63 1.912 65 1.925 75 1.925 79 2.044
 Ürdün 77 64 1.918 68 1.948 64 1.832 65 1.969 63 1.997
 Yunanistan 65 65 1.947 62 1.887 57 1.778 54 1.867 44 1.791
 Paraguay 88 66 1.954 77 2.019 73 1.916 70 1.997 55 1.946
 Küba 91 67 1.964 72 1.964 68 1.856 62 1.954 59 1.968
 Endonezya 41 68 1.979 67 1.946 67 1.853 68 1.983 78 2.111
 Ukrayna 150 69 1.995 97 2.115 82 2.010 84 2.096 80 2.150
 Esvatini 69 1.995 73 1.966
 Kıbrıs Cumhuriyeti 63 71 2.013 76 2.013 48 1.737 52 1.847 51 1.915
 Nikaragua 120 72 2.021 64 1.924 61 1.801 59 1.919 66 2.020
 Mısır 136 73 2.023 49 1.784 54 1.773 69 1.987 73 2.068
 Brezilya 116 74 2.040 83 2.048 85 2.022 90 2.168 83 2.173
 Ekvator Ginesi 71 75 2.041 68 1.948 61 1.801 64 1.964 71 2.059
 Bolivya 85 76 2.045 81 2.037 81 1.990 78 2.043 69 2.052
 Senegal 58 77 2.047 79 2.031 80 1.984 71 2.011 65 2.017
 Kuzey Makedonya 65 78 2.048 83 2.048 88 2.039 87 2.119 82 2.170
 Trinidad ve Tobago 93 79 2.051 94 2.107 87 2.035 98 2.230 94 2.286
 Çin 110 80 2.054 80 2.034 74 1.921 67 1.981 60 1.980
 Gabon 96 81 2.059 74 1.981 51 1.758 55 1.878 56 1.952
 ABD 128 82 2.063 85 2.056 83 2.015 97 2.227 96 2.317
 Bangladeş 101 83 2.070 87 2.058 90 2.045 86 2.118 86 2.219
 Sırbistan 50 84 2.071 90 2.071 78 1.951 85 2.110 84 2.181
 Peru 80 85 2.077 89 2.067 79 1.972 80 2.046 70 2.056
 Kamerun 138 86 2.104 106 2.210 95 2.073 92 2.182 76 2.093
 Angola 77 87 2.109 86 2.057 100 2.105 110 2.364 112 2.587
 Guyana 92 88 2.112 91 2.095
 Karadağ 67 89 2.113
 Ekvador 71 90 2.116 101 2.185 109 2.211 100 2.274 87 2.219
 Dominik Cumhuriyeti 84 91 2.125 93 2.103 70 1.890 82 2.069 74 2.071
 Gine 100 92 2.126
 Kazakistan 64 93 2.137 95 2.113 84 2.018 72 2.018 61 1.995
 Papua Yeni Gine 98 94 2.139 95 2.113 93 2.059 95 2.224 88 2.223
 Nepal 76 95 2.152 82 2.044
 Liberya 59 96 2.159 99 2.148
 Uganda 105 96 2.159 100 2.165 103 2.140 114 2.391 104 2.489
 Kongo Cumhuriyeti 121 98 2.165 102 2.192 106 2.202 117 2.417
 Ruanda 79 99 2.185 75 2.012 86 2.027 76 2.030
 Mali 145 100 2.188 109 2.240 96 2.086 99 2.238
 Suudi Arabistan 129 101 2.192 107 2.216 104 2.167 108 2.357 90 2.246
 El Salvador 113 102 2.215 103 2.195 94 2.068 89 2.163 89 2.244
 Tacikistan 105 103 2.225
 Eritre 133 104 2.227
 Madagaskar 55 105 2.239 77 2.019 72 1.912 43 1.770 41 1.766
 Jamaika 83 106 2.244 98 2.138 102 2.111 96 2.226 81 2.164
 Türkmenistan 115 108 2.248 117 2.295 101 2.110 102 2.302
 Tayland 116 107 2.247 124 2.393 118 2.353 118 2.424 105 2.491
 Ermenistan 118 109 2.260 113 2.266
 Kenya 119 111 2.276 120 2.369 113 2.266 119 2.429 91 2.258
 Özbekistan 102 109 2.260 110 2.242 106 2.202 111 2.377 110 2.542
 Beyaz Rusya 97 112 2.283 105 2.204 98 2.103 94 2.194
 Haiti 87 113 2.288 114 2.270 116 2.330 109 2.362
 Kırgızistan 95 114 2.296
 Kamboçya 89 115 2.301 111 2.252 105 2.179 91 2.179 85 2.197
 Honduras 123 117 2.327 125 2.395 112 2.265 104 2.335 98 2.390
 Güney Afrika 127 118 2.353 121 2.380 123 2.437 116 2.412 99 2.399
 İran 139 119 2.356 104 2.202 99 2.104 105 2.341 97 2.320
 Nijer 126 119 2.356
 Meksika 140 121 2.362 107 2.216 108 2.209 93 2.191 79 2.125
 Azerbaycan 130 122 2.379 119 2.367 114 2.327 101 2.287 101 2.448
 Bahreyn 124 123 2.398 70 1.956 69 1.881 74 2.025 62 1.995
 Venezuela 144 124 2.403 122 2.387 120 2.381 123 2.505 102 2.453
 Guatemala 114 125 2.405 112 2.258 111 2.218 103 2.328 93 2.285
 Sri Lanka 72 126 2.407 133 2.621 125 2.485 125 2.584 111 2.575
 Fildişi Sahili 128 2.417 118 2.297 117 2.342 122 2.451 113 2.638
 Cezayir 111 129 2.423 116 2.277 110 2.212 112 2.378 107 2.503
 Moritanya 122 130 2.425 123 2.389 124 2.478 120 2.435
 Etiyopya 131 131 2.468 127 2.444 128 2.551 121 2.439 103 2.479
 Burundi 135 132 2.532 131 2.577
 Myanmar 125 133 2.538 132 2.580 126 2.501 126 2.590 108 2.524
 Gürcistan 99 134 2.558 142 2.970
 Hindistan 141 135 2.570 128 2.516 122 2.433 107 2.355 109 2.530
 Filipinler 134 136 2.574 130 2.574 114 2.327 113 2.385 100 2.428
 Kolombiya 143 139 2.700 138 2.787 130 2.645 130 2.757 116 2.770
 Zimbabve 132 140 2.722 135 2.678 134 2.736 124 2.513 106 2.495
 Çad 137 141 2.740 141 2.964 138 2.880 135 3.007
 İsrail 146 145 2.901 144 3.019 141 3.035 136 3.052 119 3.033
 Lübnan 147 137 2.597 134 2.639 132 2.718 132 2.840 114 2.662
 Nijerya 148 142 2.743 137 2.756 129 2.602 129 2.724 117 2.898
 Kuzey Kore 149 149 3.092 139 2.855 131 2.717 133 2.850
 Sudan 151 151 3.223 146 3.125 140 2.922 138 3.189 120 3.182
 Türkiye 152 3.015 127 2.411 126 2.420 121 2.389 115 2.403 92 2.272
 Pakistan 153 146 2.905 145 3.050 137 2.859 127 2.694 115 2.697
 Rusya 154 147 2.966 143 3.013 136 2.750 131 2.777 118 2.903
 Kongo DC 155 148 3.016 140 2.925 139 2.888 128 2.707
 Libya 156 143 2.816 56 1.839 46 1.710 61 1.927 58 1.967
 Orta Afrika Cumhuriyeti 157 144 2.869 136 2.753 133 2.733 134 2.857
 Somali 158 153 3.379 148 3.390 142 3.257 139 3.293
 Irak 159 152 3.296 149 3.406 144 3.341 140 3.514 121 3.437
 Yemen 160 138 2.670 129 2.573 119 2.363 106 2.352 95 2.309
 Suriye 162 116 2.322 115 2.274 92 2.049 75 2.027 77 2.106
 Afganistan 163 150 3.212 147 3.252 143 3.285 137 3.126

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]