Jest kitapları

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla

Jest kitapları (İngilizce Jest books) edebiyat tarzında şakalar ve esprili anekdotlar kitap şekline toplanıyor. Yeniçağ dönemin önemli edebiyat türlerinden biri dir.[1]

Kökenleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Bugüne kalan en eski şaka koleksiyonu Bizans döneminden. Philogelos diye bilinen koleksiyon 265 esprili hikâyeden oluşur.[2] Batı Avrupa'da, Ortaçağ Fransiz fabliau edebiyatı [3]  ve Arap/İtalyan kısa masalları[4] arasında çok esprili hikâye bulunabilir. Poggio Bracciolini'nın yazdığı Facetiae (1451) bunların bir orneği dir.[5]

Elizabethan Dönemin jest kitabları[değiştir | kaynağı değiştir]

Özellikleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Tudor ve Stuart döneminden kalan jest kitapları genellikle anonim koleksiyonlar dır. Latince dili yerine İngiliz dili ile yazılırmış.[6]  Richard Tarlton'ın Elizabethan tiyatro sahnesınde okuduğu siirler Tarlton'ın Jestleri diye yayınlandı.[7]

Jest kitapları genellikle alaycı bir tavır kullanarak[8]  'aptal alim' gibi üst sosyal sınıflar ile dalga geçermiş.[9]

Etkisi[değiştir | kaynağı değiştir]

Toplumun alt kesiminde yaşamı anlattan jest kitapların gerçekçi sesi Thomas Nashe ve Thomas Deloney gibi erken Ingliliz roman yazarlarını etkilemiş. .[10]

Jest kitapların çok beğenilen sahne eğlencelerinede katkısı oldu. Marlowe ve Shakespeare gibi oyun yazarlarıda jest kitaplardan etkilenmiş[11] 

Başvurular[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ G. Legman, Rationale of the Dirty Joke (1973) Vol 1 p. 27
  2. ^ G. Legman, Rationale of the Dirty Joke (1973) Vol 1 p. 25
  3. ^ B. Ford ed., The Age of Shakespeare (1973) p. 126
  4. ^ G. Legman, Rationale of the Dirty Joke (1973) Vol 1 p. 26
  5. ^ G. Legman, Rationale of the Dirty Joke (1973) Vol 1 p. 37
  6. ^ Linda Woodbridge, Vagrancy, Homelessness and English Renaissance Literature (2001) p. 291
  7. ^ Linda Woodbridge, Vagrancy, Homelessness and English Renaissance Literature (2001) p. 293
  8. ^ B. Ford ed., The Age of Shakespeare (1973) p. 72
  9. ^ G. Legman, Rationale of the Dirty Joke (1973) Vol 1 p. 77
  10. ^ B. Ford ed., The Age of Shakespeare (1973) p. 73 and p. 126
  11. ^ B. Ford ed., The Age of Shakespeare (1973) p. 57