Jest kitapları

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara

Jest kitapları (Ingilizce Jest books) edebiyat tarzında şakalar ve esprili anekdotlar kitap şekline toplanıyor. Yeniçağ dönemin önemli edebiyat türlerinden biri dir.[1]

Kökenleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Bugüne kalan en eski şaka koleksiyonu Bizans döneminden. Philogelos diye bilinen koleksiyon 265 espirili hikâyeden oluşur.[2] Batı Avrupa'da, Ortaçağ Fransiz fabliau edebiyatı [3]  ve Arap/İtalyan kısa masalları[4] arasında çok espirili hikâye bulunabilir. Poggio Bracciolini'nın yazdığı Facetiae (1451) bunların bir orneği dir.[5]

Elizabethan Dönemin jest kitabları[değiştir | kaynağı değiştir]

Özellikleri[değiştir | kaynağı değiştir]

Tudor ve Stuart döneminden kalan jest kitaplari genellikle anonim koleksiyonlar dır. Latince dili yerine İngiliz dili ile yazılırmış.[6]  Richard Tarlton'ın Elizabethan tiyatro sahnesınde okuduğu siirler Tarlton'ın Jestleri diye yayınlandı.[7]

Jest kitapları genellikle alaycı bir tavır kullanarak[8]  'aptal alim' gibi üst sosyal sınıflar ile dalga geçermiş.[9]

Etkisi[değiştir | kaynağı değiştir]

Toplumun alt kesiminde yaşamı anlattan jest kitapların gerçekci sesi Thomas Nashe ve Thomas Deloney gibi erken Ingliliz roman yazarlarını etkilemiş. .[10]

Jest kitapların çok beğenilen sahne eğlencelerinede katkısı oldu. Marlowe ve Shakespeare gibi oyun yazarlarıda jest kitaplardan etkilenmiş[11] 

Başvurular[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ G. Legman, Rationale of the Dirty Joke (1973) Vol 1 p. 27
  2. ^ G. Legman, Rationale of the Dirty Joke (1973) Vol 1 p. 25
  3. ^ B. Ford ed., The Age of Shakespeare (1973) p. 126
  4. ^ G. Legman, Rationale of the Dirty Joke (1973) Vol 1 p. 26
  5. ^ G. Legman, Rationale of the Dirty Joke (1973) Vol 1 p. 37
  6. ^ Linda Woodbridge, Vagrancy, Homelessness and English Renaissance Literature (2001) p. 291
  7. ^ Linda Woodbridge, Vagrancy, Homelessness and English Renaissance Literature (2001) p. 293
  8. ^ B. Ford ed., The Age of Shakespeare (1973) p. 72
  9. ^ G. Legman, Rationale of the Dirty Joke (1973) Vol 1 p. 77
  10. ^ B. Ford ed., The Age of Shakespeare (1973) p. 73 and p. 126
  11. ^ B. Ford ed., The Age of Shakespeare (1973) p. 57