Jüt

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
Jüt

Jüt, Corchorus türlerinden üretilen bir çeşit lif. Ticarette kullanılan jüt, Corchorus capsularis ve Corchorus olitorius olmak üzere iki tür bitkiden elde edilir. Bu bitkiler bir sene içerisinde 2-4 metre boyuna ulaşır.

Jütün, İndus Vadisi Uygarlığı tarafından MÖ 2200-1900 arasında tekstil üretiminde kullanıldığına dair deliller bulunmaktadır.[1] Çin ve Malezya'da yetiştirilmeye başlanmıştır. C. olitorius, Akdeniz'de de tanınmış ve yetiştirilmeye başlanmıştır. Amerika'ya ulaşması 1870 senelerine rastlar. Amerika'da Teksas ve Güney Karolina eyaletlerinde üretilmektedir.

Dünya jüt üretiminin hemen hemen hepsi Hindistan'a ve Bangladeş'e aittir, bu ülkeleri ise Çin, Özebkistan ve Nepal takip eder.[2] Üretimin buralarda fazla olmasının bir sebebi de işçiliğinin çok ucuz olmasıdır. Jüt toplaması oldukça zordur. Bitki üç ayda yetişkin hale gelir. Çiçek açtığı vakit toplanması gerekir. Tohum dönemine rastlayan mahsul ağır olur, ama lifler kalınlaşmış ve sertleşmiştir.

Toplanan jüt bitkisi balyalanarak havuzlara atılır. Havuzların üzeri orman bitkileri, hatta hayvan gübresi ile örtülerek bekletilir. Bu kirli ve havasız su içinde jüt kabukları çürüyerek açılır. Kabuklar içinden lifler çıkarılıp serilerek kurutulur. Bundan sonraki işlemlere fabrikalarda makinalarla devam edilir. Pamuk ipliği üretiminde olduğu gibi taraklardan geçirilerek temizlenir, tamamen liflerine ayrılır, bobinlere ip olarak sarılır. İp kalınlıkları maksada göre değişiktir.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "New evidence for jute (Corchorus capsularis L.) in the Indus civilization" (PDF). Harappa.com. 8 Ocak 2019 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 7 Ocak 2019. 
  2. ^ "FAOSTAT – Crops" (Query page requires interactive entry in four sections: "Countries"–Select All; "Elements"–Production Quantity; "Items"–Jute; "Years"–2014). Food And Agricultural Organization of United Nations: Economic And Social Department: The Statistical Division. 13 Şubat 2017. 12 Kasım 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Şubat 2017.