Hel Yarımadası

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Władysławowo'daki en yüksek binadan Hel Yarımadası'nın görünümü

Hel Yarımadası (Lehçe: Mierzeja Helska, Almanca: Halbinsel Hela or Putziger Nehrung), Polonya'nın kuzeyinde Puck Körfezi'ni açık Baltık Denizi'nden ayıran 35 km uzunluğunda bir kum yarımadasıdır. Pomeranya Voyvodalığı'nın Puck İlçesinde yer almaktadır.

İsim[değiştir | kaynağı değiştir]

Yarımadanın adı, boş, açıkta kalan yer anlamına gelen eski Lehçe'deki "hyl / hel" kelimesinden veya yarımadanın biçiminden ve bölgenin ilk kez Doğu Alman Gotları tarafından yerleştiği gerçeğinden türetilen Almanca topuk kelimesinden gelme ihtimali vardır.[1]

Coğrafya[değiştir | kaynağı değiştir]

Hel Yarımadasında Uçurtma sörfü yapanlar.

Yarımadanın genişliği Jurata yakınlarında yaklaşık 300 m'den en dar kesiminde 100 m'den uçta 3 km'ye kadar değişmektedir. Yarımada tamamen kumdan oluştuğu için sık sık kış fırtınalarıyla adaya dönüşüyor. 17. yüzyıla kadar yarımada, yalnızca yazın bir kara şeridi oluşturan bir adalar zinciriydi.

Yarımada boyunca ana karadan en uzak noktada, popüler bir turizm merkezi olan Hel'de bulunan kasabaya kadar bir yol ve bir demiryolu geçmektedir. Yarımadada bulunan diğer kasabalar, limanlar ve turistik yerler ise Jurata, Jastarnia, Chłapowo, Kuźnica, Chałupy ve Władysławowo'dur.

Yarımadada otobüs taşımacılığı tek bir rotadan oluşur.[2][3]

Askeri önemi[değiştir | kaynağı değiştir]

Hel Yarımadası, 1772'den 1919'a kadar Prusya'nın ve ardından Almanya'nın bir parçasıydı. Yarımada, Birinci Dünya Savaşı'ndan sonra İkinci Polonya Cumhuriyeti'nin bir parçası olduktan sonra, önemli bir askeri önem kazandı. Bölge Danzig Koridoru'nun önemli bir parçasını oluşturuyordu ve bu öneminden dolayı küçük bölgede yaklaşık 3.000 kişilik bir garnizondan bir müstahkem hat oluşturulmuştu. 1939'daki Hel Savaşı sırasında, Polonya güçleri yarımadayı bir noktada dinamitleyerek bir adaya dönüştürdü.

Alman işgali yıllarında (1939–1945), Hel'in savunması daha da genişletildi ve silahlar kısa süre sonra işgal altındaki Fransa'daki Atlantik Duvarı'na taşınmasına rağmen, Hel'de üç adet 40.6 cm'lik bir SK C/34 top bataryası inşa edildi. Yarımada, II.Dünya Savaşı'nın sonuna kadar, Almanların elinde kaldı. Alman birlikleri, Almanya'nın teslim olmasından altı gün sonra 14 Mayıs 1945'te teslim oldu.

Savaştan sonra, Hel tekrar Polonya'nın bir parçası olduğunda, alanının çoğu askeri kullanım için ayrılmıştı. 1940'larda ve 1950'lerde ilave silah bataryaları yerleştirildi. Bugün yarımadanın bazı bölgeleri hala Polonya Silahlı Kuvvetlerine ait olmasına rağmen, tahkimatların ve bataryaların çoğu turistlere açık.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]