Hıbrî Ali Efendi

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara

Hıbrî Ali Efendi (d. Kütahya; ö 1682?), Osmanlı âlimi.

Kütahya'da doğdu. Bülbülzâde lakabıyla da bilinirdi. Babasının adı Mustafa, deesinin adı Pîr Mehmed El-Ma'rûf idi. İlk tahsilini Kütahya'da ve Eğriboz Adası'ndaki Kızıl Hisar (Karistos) şehrinde tamamladıktan sonra burada uzun bir müddet kalarak zamanını eser yazmakla geçirdi.

Ağırlıklı olarak fıkıh ve kelâm üzerine eserler yazan Hıbrî Ali Efendi sağlam bir medrese eğitimi almış, bazı Arapça eserleri de Türkçeye çevirmiştir.[1][2]

Eserleri[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. Hadîkatü’l-fukahâ fi’l-fetâvâ: Bu eser Hıbrî Ali Efendi'nin fıkıhtaki ihtisasını gösterir. Eseri 1643'te yazmış olup "Telhîsü’l-fetâva" ismiyle beş ciltte şerh etmiştir.
  2. Hediyyetü’l-Hibrî fî tercemeti’l-Minhâci’l-Muhammedî: Yine kendi eseri olan "Minhâci’l-Muhammedî"'yi tercümesidir
  3. Zübdetü’l-fiker fî ziyâreti seyyidi’l-beşer: Medine-i Münevvere'yi ziyaret âdâbından bahseder
  4. Ukūdü’d-dürriyye fî şerĥi Ferâiżü’l-Ĥibriyye: Daha önce Ferâiz[3]'e dair yazmış olduğu eserin şerhidir
  5. Nebzetü’l-menâsik: Hac ibadetiyle ilgilidir
  6. Münyetü’ssalihîn: Akide ilmine dairdir
  7. Şerh-i Hadîs-i Erbaîn
  8. Zuhrü’l-âhire: İbrâhim el-Halebî’ye ait Mülteķa’l-ebĥur’un geniş tercümesidir
  9. Zuhrü’l-masîr: Akide konularında dair manzumedir
  10. Şifâü’l-ebdâni: İmam Nesâî'nin "Eddürrünnazim" adlı eserinin şerhidir
  11. Berķu’l-lâmi: İmam Nesâî'nin eserinin tercümesidir[4]

Hıbrî Ali Efendi bunlardan başka Kur'an'dan Gazâlî'nin bir hayli ayeti kerimesini ve sureler hakkındaki niteliklerini de Türkçeye tercüme etmiş, kendi tetkiklerini de ilave etmiştir.

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ Bursalı Mehmed Tâhir, Osmanlı Müellifleri, c,1, s, 278-279
  2. ^ Türkmen, U. - Güler, K. Kütahyalı Sanatçılar, KUTSO, 2013, s, 134
  3. ^ Ferâiz: bir kimse vefat ettikten sonra mallarının kime, nasıl verileceğini, dağıtılacağını öğreten ilim
  4. ^ Uzunçarşılı, İ.Hakkı, Kütahya Şehri, İstanbul Devlet Matbaası, 1932, s, 241, 242