Gigantopithecus

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gigantopithecus
Yaşadığı dönem aralığı: 2-0,3 Ma
Kuaterner-Rancholabrean[1][2] 
Gigantopithecus blacki.JPG
Mandibula örneği, Museo di storia naturale di milano
Bilimsel sınıflandırma Bu sınıflandırmayı düzenle
Âlem: Animalia
Şube: Chordata
Sınıf: Mammalia
Takım: Primates
Alt takım: Haplorhini
İnfra takım: Simiiformes
Familya: Hominidae
Alt familya: Ponginae
Cins: Gigantopithecus
Koenigswald, 1935
Tip tür
Gigantopithecus blacki
(Koenigswald, 1935)
Türler
  • G. bilaspurensis? (Simons & Chopra 1969)
  • G. blacki (Koenigswald, 1935)
  • G. giganteus? (Pilgrim, 1915)

Gigantopithecus (dev maymun), Pleistosen döneminde Güney Çin'de (Hubei ve Guangşi eyaleti) ve Vietnam'da yaşamış hominid cinsi.[1][3] Gigantopithecus blacki, çok sayıda izole diş ve birkaç çene kemiğinden bilinen bir Pleistosen taksonudur. Gigantopithecus giganteus, Siwaliklerin Geç Miyosen'inden (~7 myö) esas olarak boyutuyla ayırt edilen bir alt azı dişinden ve çene kemiğinden bilinen bu cinsin olası bir Miyosen üyesidir.[3][4]

Açıklama[değiştir | kaynağı değiştir]

Restorasyonu

Herhangi bir Sivapithecus'tan daha büyüktürler ve bilinen tek mandibula, ön diş kron yüksekliklerinin azalması ve molarize veya büyütülmüş küçük azı dişlerine sahip olmasıyla ayırt edicidir. Öte yandan G. blacki, daha da büyüktür ve oldukça karmaşık postkanin oklüzal morfolojiye, nispeten daha büyük mandibulalara ve daha küçük ön dişlere sahiptir. G. giganteus ve G. blacki, hominoid evrimi sırasında yaygın olarak görülen alt çene ve dişlerin karakterlerini paylaştığı için (aslında, diğer birçok memeli soyunda da), ikisi arasındaki ilişki belirsizdir. Genel olarak çeneler, dişler ve özellikle mandibulalar, primatların evrimindeki homoplazi için mıknatıslardır. Bununla birlikte, en pinti hipotez, G. giganteus'un Gigantopithecus soyunun ilkel bir üyesi olduğu ve azı dişlerindeki Sivapithecus'a olan güçlü benzerliğin, büyüklük dışında, o taksonun kardeş dal olduğunu düşündürdüğüdür. Gigantopithecus blacki için daha iyi bir ata ortaya çıkarsa, G. giganteus için Indopithecus adı kullanılabilir.[5]

Yaşam şekli[değiştir | kaynağı değiştir]

Gigantopithecus fosillerinin boyutu, ağaçsıllığını neredeyse kesinlikle engellemektedir ve rekonstrüksiyonların çoğunda yerde yaşayan bir ponginedir. Gigantopithecus için meyveler de dahil olmak üzere daha çeşitli diyetler önerilmiş olmasına rağmen, hacimli diyete sahipti ve belki de bambu (hem Siwalik hem de Çin yörelerinde bulunur) yemişti.[3]

Boyut[değiştir | kaynağı değiştir]

Gigantopithecus'un, 2 ayak üzerinde dururken yaklaşık 3 metre yüksekliğinde olduğu düşünülüyor.[6] Gigantopithecus blacki ayrıca bilinen en büyük primat türüdür.[1][7]

2017 yılında, Çinli paleoantropolog Yingqi Zhang ve Amerikalı antropolog Terry Harrison, 200 ila 300 kilogram arasında bir vücut kütlesi önerdiler, ancak bunun muhtemelen büyük bir tahmin olduğunu kabul ettiler ve daha eksiksiz kalıntılar olmadan güvenilir bir vücut kütlesi tahmini elde etmek zordur.[1]

Sistematik[değiştir | kaynağı değiştir]

Gigantopithecus'un pongine afiniteleri, Indopithecus ile phyletic bir bağlantı yoluyla Sivapithecus (kafatasındaki özelliklerine dayanan şüphesiz bir pongine) ile dolaylı bir ilişkiye dayanır. Bununla birlikte, Wood ve Harrison (2011) ve Begun (2015) tarafından belirtildiği gibi, G. blacki'nin karakteristik özellikleri (yani, ön dişlerin küçülmesi, küçük azı dişlerinin azı dişlerinin küçülmesi ve yanak dişlerinin göreli boyutunun artması) diğerlerinde (fosil hominoidler, özellikle daha sonraki Miyosen taksonları arasında) bağımsız olarak geliştirilmiştir. Karışımda, filogenetik faydanın sınırlı özellikleri ve G. blacki'deki dişlerin genel otopomorfik doğası ile birlikte homoplasti olasılığı göz önünde bulundurulursa, G. blacki ile Miyosen hominoidleri veya mevcut Orangutanlar arasında yakın bir ilişkiyi destekleyen kanıtlar zayıf olarak kabul edilmelidir.[1]

Zhang ve Harrison, 2017 tarafında oluşturulmuş kladogram:[1]

Hominoidea (insansılar)

Hylobatidae (gibonlar) Le gibbon (white background).jpg

Oreopithecus

Ouranopithecus

Dryopithecus

Homininae

Gorilla (goriller) Gorila de llanura occidental. Gorilla gorilla - Blanca Martí de Ahumada (white background).jpg

Pan (şempanzeler) PanTroglodytesSmit (white background).jpg

Australopithecus ve Homo (insanlar) Bechuana of Distinction-1841 (white background).jpg

Ponginae

Gigantopithecus Gigantopithecus.png

Lufengpithecus

Ankarapithecus

Sivapithecus

Pongo (orangutanlar) Simia satyrus - 1837 - Print - Iconographia Zoologica - Special Collections University of Amsterdam - White Background.jpg

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

Notlar[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ a b c d e f Zhang, Yingqi; Harrison, Terry (2017). "Gigantopithecus blacki: a giant ape from the Pleistocene of Asia revisited". American Journal of Physical Anthropology (İngilizce). 162 (S63): 153-177. doi:10.1002/ajpa.23150. ISSN 1096-8644. 
  2. ^ "Gigantopithecus". paleobiodb.org. Erişim tarihi: 1 Ağustos 2021. 
  3. ^ a b c Handbook of paleoanthropology sf. 1090
  4. ^ Handbook of paleoanthropology sf. 950
  5. ^ Handbook of paleoanthropology sf. 951
  6. ^ "The Largest Ape That Ever Lived Was Doomed By Its Size". Science (İngilizce). 5 Ocak 2016. 4 Mart 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ağustos 2021. 
  7. ^ "Gigantopithecus | Size, Fossils, & Facts". Encyclopedia Britannica (İngilizce). 5 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 1 Ağustos 2021. 

Bibliyografya[değiştir | kaynağı değiştir]

Handbook of paleoanthropology. Winfried Henke, Ian Tattersall, Thorolf Hardt. New York: Springer. 2007. ISBN 978-3-540-33761-4. OCLC 184984921.