Gümüşdere, Sarıyer
| Gümüşdere | |
|---|---|
 Mahallenin haritadaki yeri | |
Koordinatlar: 41°14′14″N 28°59′11″E / 41.23736°K 28.98633°D | |
| Ülke |  Türkiye |
| İl | İstanbul |
| İlçe | Sarıyer |
| Bulunduğu yer | Avrupa Yakası  |
| Coğrafi bölge | Marmara Bölgesi |
| Kıyısı olduğu | Karadeniz |
| İdare | |
| • Yönetici | Muhtar[1] İhtiyar heyeti[1] |
| Yüzölçümü | |
| • Toplam | 9.4 km² |
| Nüfus (2024) | 2.519 |
| Zaman dilimi | UTC+03.00 (TSİ) |
| İl alan kodu | 212[2] |
| İl plaka kodu | 34[3] |
| Posta kodu | 34450[4] |
| İstatistiki bölge | İstanbul alt bölgesi (TR10) |
| Seçim çevresi | İstanbul 2. seçim çevresi[5] |
Gümüşdere, İstanbul ilinin Sarıyer ilçesine bağlı bir mahalledir. İlçe merkezine 14 km uzaklıktadır.
Tarih
[değiştir | kaynağı değiştir]Köyün adının geçtiği en eski yer, 1867 tarihli Berlin baskılı Constantipolel und der Bosporus haritasındadır. Bu haritada adı Domuzdere olarak geçer. 19. yüzyıldaki Osmanlı arşivleri köyün bir Rum yerleşimi olduğunu belirtir.
Domuzdere köyü Osmanlı döneminde bağcılık ve şarap yapımı ile bilinirdi. Mübadelenin ardından Cumhuriyet döneminde Gümüşdere'de seracılık ve bahçecilik yapılmaya başlanmıştır.
93 Harbi'nin ardından Batı Trakya'daki bazı kentlerden Müslüman tebaası Gümüşdere ve civar köylere yerleşti. Rumların yerine 1924 yılında Türkiye-Yunanistan nüfus mübadelesi ile Domuzdere'ye Selanik'ten Fuştanlı Pomaklar iskân edildi. Bu dönemde adı Gümüşdere haline geldi.[6]
Gümüşdere'nin adı, bölgedeki gümüş cevheri yataklarından gelmektedir. Bu cevherler, Bizans döneminde de değerli bulunmuş ve bölgede madencilik faaliyetleri yapılmıştır.[6]
Osmanlı döneminde ise Gümüşdere, İstanbul'un önemli limanlarından biri olan Kilyos'un yanında bulunması nedeniyle ticaret açısından da önemli hale gelmiştir. Semtte bulunan tarihi evler, kiliseler ve çeşmeler de bu dönemde inşa edilmiştir. Semtte eski Rum kalıntılarından bir kilise bulunur.[6]
Gümüşdere, Cumhuriyet dönemiyle birlikte tarım ve hayvancılık faaliyetlerinin yoğunlaştığı bir bölge haline gelmiştir. Günümüzde ise semt, doğal güzellikleri, plajı ve tarihi dokusu ile ziyaretçilerin ilgisini çeken bir yer haline gelmiştir.[6]
Nüfus
[değiştir | kaynağı değiştir]| Yıl | Değişim | Nüfus | Tespit yöntemi |
|---|---|---|---|
| 2013 | 2.744[7] | ADNKS | |
| 2014 |  0% |
2.746[7] | ADNKS |
| 2015 | 46% |
4.003[7] | ADNKS |
| 2016 | 3% |
4.137[7] | ADNKS |
| 2017 | 1% |
4.193[7] | ADNKS |
| 2018 |  7% |
3.914[7] | ADNKS |
| 2019 | 15% |
4.506[7] | ADNKS |
| 2020 | 29% |
3.190[7] | ADNKS |
| 2021 | 18% |
3.762[7][8][9] | ADNKS |
| 2022 | 2% |
3.680[7] | ADNKS |
| 2023 | 27% |
2.673[10] | ADNKS |
| 2024 | 6% |
2.519[11] | ADNKS |
Kaynakça
[değiştir | kaynağı değiştir]- ^ a b "5393 sayılı Belediye Kanunu" (PDF). mevzuat.gov.tr. 3 Temmuz 2005. s. 3. 1 Haziran 2024 tarihinde kaynağından (pdf) arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Eylül 2024.
Madde 9- Mahalle, muhtar ve ihtiyar heyeti tarafından yönetilir.
- ^ "Coğrafi Numaralar". Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu. 19 Ocak 2024 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Nisan 2024.
- ^ "İl bilgileri Haritası". Türkiye Cumhuriyeti İçişleri Bakanlığı. 27 Eylül 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Nisan 2024.
- ^ "PTT posta kodu sorgulama". PTT. Erişim tarihi: 9 Haziran 2024.
- ^ "Yüksek Seçim Kurulu Kararı" (PDF). Yüksek Seçim Kurulu. 3 Mart 2023. 3 Mart 2023 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Temmuz 2024.
- ^ a b c d Pehlivanoğlu, Levent (7 Haziran 2024). "Sarıyer'de hangi köyün adı Domuzköy'dü?". Sarıyer Posta Gazetesi I Sarıyer Haberleri I Sarıyer Son Dakika I Sarıyer Yaşam I Sarıyer Siyaset I Sarıyer Spor. 15 Temmuz 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ocak 2026.
- ^ a b c d e f g h i j "Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi". Türkiye İstatistik Kurumu. Erişim tarihi: 23 Ekim 2023.
- ^ Hata: Referans düzgün görüntülenemiyor. Bilgi için belgeleme sayfasına bakınız.
- ^ Hata: Referans düzgün görüntülenemiyor. Bilgi için belgeleme sayfasına bakınız.
- ^ "Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi". Türkiye İstatistik Kurumu. Erişim tarihi: 9 Nisan 2024.
- ^ "Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi". Türkiye İstatistik Kurumu. Erişim tarihi: 1 Mayıs 2025.
Dış bağlantılar
[değiştir | kaynağı değiştir]
OpenStreetMap'te Gümüşdere, Sarıyer ile ilgili coğrafi veriler
| Otorite kontrolü |
|
|---|