Fatih Birol

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
Fatih Birol
Uluslararası Enerji Ajansı İcra Direktörü
Görevde
Makama geliş
1 Eylül 2015
Yardımcı Paul E. Simons
Yerine geldiği Maria van der Hoeven
Uluslararası Enerji Ajansı Baş Ekonomisti
Görev süresi
1 Ekim 1995 - 31 Ağustos 2015
Kişisel bilgiler
Doğum 22 Mart 1958 (1958-03-22) (60 yaşında)
Ankara, Türkiye
Milliyeti Türk
Yaşadığı yer Paris, Fransa
Bitirdiği okul İstanbul Teknik Üniversitesi
Viyana Teknik Üniversitesi
Mesleği Ekonomist

Fatih Birol (22 Mart 1958, Ankara), Türk ekonomist ve enerji uzmanı. 1 Eylül 2015'den beri Paris merkezli Uluslararası Enerji Ajansı'nda icra direktörlüğü görevini yürütmektedir. Bundan önce, 1995–2015 tarihleri arasında aynı kurumda baş ekonomist ve Küresel Enerji Ekonomisi Direktörü olarak görev aldı.

12 Şubat 2015'de, 29 üye ülkenin oy birliği ile Uluslararası Enerji Ajansı İcra Direktörü pozisyonuna seçildi.

İlk yılları ve eğitimi[değiştir | kaynağı değiştir]

Fatih Birol 22 Mart 1958 tarihinde Ankara'da doğdu. TED Ankara Koleji'ni tamamladı. İstanbul Teknik Üniversitesi Elektrik Elektronik Fakültesi'nin elektrik mühendisliği bölümünden mezun oldu. Viyana Teknik Üniversitesi'nde enerji ekonomisi alanında yüksek lisans ve doktora yaptı. Viyana'da eğitim alırken aynı zamanda çalıştı.[1]

Kariyeri[değiştir | kaynağı değiştir]

İlk olarak Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü (OPEC)'nde petrol analisti olarak yedi yıl çalıştı. 1995–2015 yılları arasında Paris merkezli Uluslararası Enerji Ajansı'nda baş ekonomist ve kurumun enerji ve iklim değişikliği politikasının ekonomik analizinden sorumlu uzman olarak görev aldı.[2] 12 Şubat 2015'de, 29 üye ülkenin oyu ile Dünya enerji politikalarının belirlediği Uluslararası Enerji Ajansı'nın en yüksek pozisyonu olan icra direktörlüğüne seçildi. Birol, Amerika ve Avrupa ülkelerinden seçilmeyen ve siyasetçi olmayan ilk başkan oldu.[1] 1 Eylül 2015'de görevi Hollanda Ekonomi Bakanı Maria van der Hoeven'dan devraldı.[3][4]

Birol, gelişmekte olan ülkelerin dünya ekonomi ve enerji pazarındaki rolünün artması vizyonu ile; başkanlığı süresince Çin, Endonezya, Fas, Hindistan, Meksika ve Singapur'un örgüte üyeliğe kabul edilmesini sağladı. Ayrıca ajansa üye ülkelerin dünya enerji tüketimindeki payının %50'den %70'e yükselmesini sağladı.[1] 2009 yılında Forbes dergisinin yayınladığı, aralarında Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Barack Obama, Suudi Arabistan Kralı Abdullah bin Abdülaziz el-Suud ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in de olduğu "Dünya Enerjisini Yönlendiren 7 Kişi" arasında gösterildi.[5] Fatih Birol Aralık 2017'de İngiliz iş ve ekonomi gazetesi Financial Times tarafından "Yılın Enerji İnsanı" seçildi.[6]

Aldığı ödül ve madalyalar[değiştir | kaynağı değiştir]

2005 yılında Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı Üstün Hizmet ödülü verildi.[7] 2006'da Fransa tarafından Ordre des Palmes Académiques Nişanı ile ödüllendirildi.[8] 2007'de Avusturya Hükümeti tarafından Avusturya Federal Cumhuriyeti Liyakat Nişanı'na layık görüldü.[9] 19 Kasım 2009 tarihinde Almanya Federal Cumhuriyeti Liyakat Nişanı'na layık görüldü.[9] 14 Haziran 2012'de Paris'te İtalya Cumhuriyeti Liyakat Nişanı tevcih edildi.[8] 2013 yılında İsveç Enerji Bakanı Anne-Karin Hatt tarafından, enerji sorununu bölgesel ve küresel alanda analiz eden yıllık raporları ve çalışmaları sebebiyle İsveç Kuzey Yıldızı Nişanı ile ödüllendirildi.[10] 31 Ocak 2014'te Japonya'nın en yüksek devlet nişanı olan Yükselen Güneş Nişanı tevcih edildi.[11]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ a b c Ergu, Elif (8 Eylül 2017). "Hamallıktan enerjinin zirvesine". Hürriyet. Erişim tarihi: 14 Ocak 2018. 
  2. ^ "No: 55, 12 Şubat 2015, Dr. Fatih Birol'un UEA İcra Direktörlüğüne Seçilmesi Hk". Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı. 12 Şubat 2015. Erişim tarihi: 25 Aralık 2015. 
  3. ^ Habertürk.com/Ekonomi Servisi (1 Eylül 2015). "Fatih Birol, IEA İcra Direktörlüğü görevine başladı". Habertürk. Erişim tarihi: 17 Aralık 2015. 
  4. ^ "IEA Chief Economist Fatih Birol is named Agency's next Executive Director". Uluslararası Enerji Ajansı. 12 Ocak 2015. Erişim tarihi: 25 Aralık 2015. 
  5. ^ Pickens, T. Boone (11 Kasım 2009). "T. Boone Pickens Picks The World's Seven Most Powerful In Energy". Forbes. Erişim tarihi: 14 Ocak 2018. 
  6. ^ Butler, Nick (17 Aralık 2017). "Energy personality of the year: Fatih Birol, IEA". Financial Times. Erişim tarihi: 14 Ocak 2018. 
  7. ^ "Dışişleri Bakanlığı Üstün Hizmet Ödülü ile Devlet Nişan ve Madalyaları". Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı. 25 Aralık 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Aralık 2015. 
  8. ^ a b "Awards of Fatih Birol". Uluslararası Enerji Ajansı. 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 25 Nisan 2016. 
  9. ^ a b "Biography: Dr. Fatih Birol" (PDF). Uluslararası Enerji Ajansı. 28 Haziran 2017 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ocak 2018. 
  10. ^ İkiz, Osman (11 Aralık 2013). "Fatih Birol'a İsveç'ten Kraliyet Nişanı". NTV.com.tr. Erişim tarihi: Fatih Birol’a İsveç’ten Kraliyet Nişanı.  Tarih değerini gözden geçirin: |erişimtarihi= (yardım)
  11. ^ "IEA Chief Economist receives Japanese Emperor's Order of the Rising Sun". Uluslararası Enerji Ajansı. 15 Ocak 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Ocak 2018.