Etanol

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Etanol
Etanol Etanol
Genel
Kimyasal Adı Etanol
Diğer adları Etil alkol,
bitkisel alkol,
hidroksietan,
EtOH
Kimyasal formül C2H5OH
SMILES CCO
Molekül ağırlığı 46.06844(232) g/mol
Görünüşü Renksiz Sıvı
CAS numarası 64-17-5
Özellikler
Yoğunluk ve faz 0.789 g/cm³, sıvı
Suda Çözünürlük Tamamıyla
Erime noktası −114.3 °C (158.8 K)
Kaynama noktası 78.4 °C (351.6 K)
Asidite (pKa) 15.9 (OH grubundan H+)
Viskozite 1.200 cP 20 °C de
Dipol momenti 1.69 D (gaz)
Tehlikeleri
MGVS Dış MGVS
EU sınıflandırması Yanıcı (F)
NFPA 704

NFPA 704.svg

3
2
0
 


R-ifadeleri R11
S-ifadeleri S2, S7, S16
Parlama noktası 13 °C
RTECS nosu KQ6300000
Destekleyici veri sayfası
Yapısı ve özellikleri n, εr, vb.
Termodinamik veri Faz davranışı
Katı, sıvı, gaz
Spektral veri UV, IR, NMR, MS
İlgili bileşikler
İlgili alkoller Metanol, 1-Propanol
Diğer heteroatomlar Etilamin, Etil klorür,
Etil bromür, Etantiyol
Yerine geçen etanoller Etilen glikol, Etanolamin,
2-Kloroetanol
Diğer bileşikler Asetaldehit, Asetik asit
Aksi belirtilmediği sürece, veriler
malzemelerin standart halleri (at 25°C, 100 kPa)
için verilmiştir
Kaynakça ve sorumluluk reddi

Etanol renksiz, hafif hoş kokulu ve yanıcı bir sıvıdır. Alkollü içeceklerde kullanılan tek alkol türüdür[1]. Ayrıca çözücü olarak kullanılır. Kimyasal formülü C2H6O olup EtOH ya da C2H5OH olarak da yazılır.

Kullanımı[değiştir | kaynağı değiştir]

Antiseptik[değiştir | kaynağı değiştir]

Etanol bakterisit ve mantar önleyici etkileri nedeniyle tıbbi temizlikte ve çoğunlukla da antibakteriyel el dezenfaktanı jellerde antiseptik olarak kullanılır.[2]

Etanol mikroorganizmaların membranlarının çift katlı lipit katmanını eriterek ve membran proteinlerinin doğasını değiştirerek öldürür ve çoğu bakteri ve fungi ve virüslere karşı etkilidir. %70 etanol içeren çözelti saf etanolden daha etkilidir çünkü etanol, optimum antimikrobiyal aktivite için su moleküllerine dayanır. Mutlak etanol, mikropları yok etmeden hareketsiz yapabilir çünkü alkol mikrop zarına tam olarak nüfuz edemez.[3][4] Etanol antiseptik ve dezenfaktan olarak da kullanılır çünkü hücre zarı boyunca ozmotik dengeyi bozarak hücrenin susuz kalmasına (dehidrasyon) neden olur, böylece susuzluk hücreyi öldürür.[5]

Panzehir[değiştir | kaynağı değiştir]

Etanol, etilen glikol zehirlenmesi[6] ve metanol zehirlenmesi için antidot olarak uygulanabilir.[7] Etanol, alkol dehidrojenaz için metanol ve etilen glikole karşı rekabet engelleyici olarak hareket ederek bu sürece hizmet eder.[8] Daha çok yan etkisi olmasına rağmen, etanol daha ucuzdur ve metanol ve etilen glikol zehirlenmesi için panzehir olarak da kullanılan fomepizole'den daha kolay temin edilebilir.[9]

Tıbbi çözücü[değiştir | kaynağı değiştir]

Etanol, genellikle yüksek konsantrasyonlarda suda çözünmeyen birçok ilacı ve ilgili bileşikleri çözmek için kullanılır. Örneğin ağrı kesici ilaçlar, öksürük ve soğuk algınlığı ilaçları ve ağız gargaralarının sıvı müstahzarları %25'e kadar etanol[10] içerebilir ve alkol kaynaklı solunum reaksiyonları gibi etanol reaksiyonuna yan etkisi olan kişilerde bundan kaçınılmalıdır.[11] Etanol, asetaminofen, demir takviyeleri, ranitidin, furosemid, mannitol, fenobarbital, Trimetoprim-sulfametoksazol ve reçetesiz öksürük ilacı dahil olmak üzere 700'den fazla sıvı ilaç müstahzarında esas antimikrobiyal koruyucu olarak bulunur.[12]

Özellikler[değiştir | kaynağı değiştir]

Etanol iki karbonlu bir monoalkoldür. dimetil eterin izomeridir. Etanol uçucu, renksiz bir sıvıdır. Günışığında fark edilmeyen mavi, dumansız bir alevle yanar.

Spiritusflamme mit spektrum.png

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "Arşivlenmiş kopya". 28 Eylül 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 26 Eylül 2013. 
  2. ^ Pohorecky, Larissa A.; Brick, John (Ocak 1988). "Pharmacology of ethanol". Pharmacology & Therapeutics. 36 (2–3). ss. 335-427. doi:10.1016/0163-7258(88)90109-X. PMID 3279433. 
  3. ^ "Chemical Disinfectants | Disinfection & Sterilization Guidelines | Guidelines Library | Infection Control | CDC". www.cdc.gov (İngilizce). 1 Temmuz 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ocak 2018. 
  4. ^ "Why is 70% ethanol used for wiping microbiological working areas?". ResearchGate (İngilizce). 15 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 29 Ocak 2018. 
  5. ^ "Ethanol". www.drugbank.ca. 4 Mart 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Ocak 2019. 
  6. ^ Scalley, Robert (September 2002). "Treatment of Ethylene Glycol Poisoning". American Family Physician. 66 (5): 807-813. PMID 12322772. 26 Kasım 2017 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Ocak 2018. 
  7. ^ Beauchamp, GA; Valento, M (September 2016). "Toxic Alcohol Ingestion: Prompt Recognition And Management In The Emergency Department". Emergency Medicine Practice. 18 (9): 1-20. PMID 27538060. 
  8. ^ Sasanami, Misa; Yamada, Taihei; Obara, Takafumi; Nakao, Atsunori; Naito, Hiromichi (2020). "Oral Ethanol Treatment for Ethylene Glycol Intoxication". Cureus. 12 (12): e12268. doi:10.7759/cureus.12268. ISSN 2168-8184. PMC 7827791 $2. PMID 33510981. 
  9. ^ Anseeuw, Kurt; Sabbe, Marc B.; Legrand, Annemie (April 2008). "Methanol poisoning: the duality between 'fast and cheap' and 'slow and expensive'". European Journal of Emergency Medicine. 15 (2): 107-109. doi:10.1097/MEJ.0b013e3282f3c13b. ISSN 0969-9546. PMID 18446077. 26 Mayıs 2022 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 28 Mayıs 2022. 
  10. ^ "Alcohol Content in Common Preparations" (PDF). Medical Society of the State of New York. 26 Mart 2015 tarihinde kaynağından (PDF) arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Ekim 2019. 
  11. ^ Adams KE, Rans TS (December 2013). "Adverse reactions to alcohol and alcoholic beverages". Annals of Allergy, Asthma & Immunology. 111 (6): 439-445. doi:10.1016/j.anai.2013.09.016. PMID 24267355. 
  12. ^ Zuccotti GV, Fabiano V (July 2011). "Safety issues with ethanol as an excipient in drugs intended for pediatric use". Expert Opinion on Drug Safety. 10 (4): 499-502. doi:10.1517/14740338.2011.565328. PMID 21417862. 

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]