Ertaş (Suriye Selçuklu meliki)

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla
Ertaş
Suriye Selçuklu Şam Meliki
Hüküm süresi 1104
Önce gelen II. Tutuş
Sonra gelen Tuğtekin (Şam Atabeyi)
Tam ismi
Muhiddin Ertaş bin Tutuş bin Alp Arslan bin Davud bin Mikail bin Selçuk
Hanedan Selçuklu Hanedanı
Babası I. Tutuş
Ölüm 1104
İsfahan
Dini İslam

Ertaş ya da Bektaş, (? - 1104) Büyük Selçuklu Devleti altında 1104'de, Suriye Selçuklu Devleti Şam Meliki.

Hayatı[değiştir | kaynağı değiştir]

Suriye Selçuklu Devleti meliki olan Tutuş'un en küçük oğlu idi. Babası olan Tutuş 1095'de Sultan Berkyaruk'un ordularıyla Rey'de yapılan bir muharebe sırasında öldürüldü. Amcası olan Rıdvan kendine rakip bırakmamak hedefiyle tüm kardeşlerini öldürtmek emri vermişti. Fakat ağabeyi olan Dukak ile küçük yaşta olan kardeşi Muhiddin Bektaş bu katliamdan kurtuldular. Dukak, Şam'a kaçıp orada kendini Şam Meliki ilan etti ve Güney Suriye'yi hükmü altına aldı. Kuzey Suriye ve Haleb'i kendini Haleb Meliki ilan eden kardeşi Rıdvan'a bıraktı. Muhiddin Bektaş ağabeyi Dukak'ın yanında yetişti.

Dukak 8 Haziran 1104'da öldü. Yerine yetişkin olmayan oğlu olan II. Tutuş Şam Melikliği görevine getirildi. Ama II. Tutuş daha yetişkin değildi. Zahiriddin Tuğtekin "Şam Atabeyi" unvanını alarak Şam'da meliklik taht naibi oldu ve gerçek iktidar gücünü elinde topladı. Atabek Tuğtekin iktidarının temelini daha da güçlendirmek için Dukak'ın dul karısı ile de evlendi. Çok geçmeden Tuğtekin yetişkin olmayan II. Tutuş'u Şam Melikliği tahtından indirdi.[1]

Atabey Tuğtekin, II. Tutuş yerine yine 1104'de bir önceki Şam Meliki olan Tutuş'un en küçük oğlu Muhiddin Bektaş'ı Şam Meliki yaptı. Ama daha o yıl sona ermeden 1104'de Tuğtekin Muhiddin Bektaş'ı da Şam Meliklik tahtından uzaklaştırdı.

Muhiddin Bektaş önce Baalbek'e kaçtı. Sonra Şam Melikliği'ni tekrar eline geçirmek için Basra sahibi olan Aytekin ile anlaştı ve Basra sahibinin ordusu ile Şam'ta Tuğtekin'e saldırı yaptılar. Fakat Tuğtekin askeri çatışmalardan sonra Muhiddin Bektaş ve müttefiki Basra sahibi Aytekin komutasındaki orduya karşı galip geldi. Muhiddin Bektaş Şam Emirliği'ni eline geçirmek için bu sefer Frank Haçlılar Kudüs Kralı I. Baudouin'den destek istedi. Fakat Şam Emiri Tuğtekin ve müttefiki olan Fatimiler Kudüs Krallığı'na bir birleşik saldırıda bulundular ve bu keşmekeş içinde Kudüs Krallığı Bektaş'a destek veremedi.[1]

Muhiddin Bektaş Tuğtekin ordusu tarafından bu saldırı sırasında yakalandı. Zindana konulmak üzere İsfahan'a gönderildi. Bu zindana muhtemelen aynı yıl 1104'de öldüğü sanılmaktadır.[1]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ a b c Ibn al-Athīr (2006) The chronicle of Ibn al-Athīr for the crusading period from al-Kāmil fī'l-ta'rīkh: The years 491-541/1097-1146: the coming of the Franks and the Muslim response, Londra: Ashgate Publishing, ISBN 0754640779. (İngilizce)
Resmî unvanlar
Önce gelen:
II. Tutuş
Suriye Selçuklu Haleb Meliki
1104
Sonra gelen:
Tuğtekin (Şam Atabeyi)