Edirne Muharebesi (1913)

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Atla: kullan, ara
Edirne Kuşatması
Birinci Balkan Savaşı
Siege of Adrianople 1912-13.png
Edirne Kuşatması
Tarih 2 Kasım 1912-26 Mart, 1913
Bölge Edirne Sancağı, Edirne Vilayeti, Osmanlı Devleti
(bugün Edirne, Türkiye)
Sonuç Kesin Bulgar-Sırp zaferi
Taraflar
Bulgaristan Krallığı Bulgaristan Krallığı
Sırbistan Krallığı Sırbistan Krallığı
Osmanlı İmparatorluğu Osmanlı İmparatorluğu
Komutanlar
Bulgaristan Krallığı General Nikola Ivanov (Bulgar 2. Ordusu)
Bulgaristan Krallığı General Georgi Vazov (Bulgar 2. Ordusu, doğu bölgesi)
Sırbistan Krallığı General Stepa Stepanović (Sırp 2. Ordusu)
Osmanlı İmparatorluğu Şükrü Paşa
Güçler
106,425 Bulgar (424 top)[1]
47,275 Sırp (62 top, 34 obüs)[2]
52.597 asker (340 top)[3][4]
Kayıplar
Bulgarlar:[3]
2.364 ölü, 13.386 yaralı ve 827 kayıp
Sırplar:[3]
356 ölü, 1.559 yaralı ve 2 kayıp
13.000 zayiat[3]
42.500 esir (14.000'i serbest bırakıldı)[3]

Edirne Kuşatması (Bulgarca: Битка при Одрин, Sırpça: Bitka za Jedrene, İngilizce: Siege of Adrianople) Birinci Balkan Savaşı esnasında 1912 Ekim ortalarından 26 Mart 1913'e kadar Bulgaristan 2. Ordusu tarafından gerçekleştirilmiştir. Şehrin içinde savunma için bulunan 52.597 asker dışında, 106.000 üzerinde sivil bulunuyordu (yarısı Türk, kalanları Yunan, Ermeni, Bulgar, Yahudi ve Batı Avrupalılar).[5]

24 Eylül 1912 tarihinde Osmanlı Sofya Elçiliğinin İstanbul'a gönderdiği uyarı telgrafı yaklaşan tehlikeyi bildiriyordu: "Bulgarların ilk amacı Osmanlı'nın güçsüz Kırklareli tümenidir. Edirne'ye ise baskın taarruzu düşünüyorlar. Edirne müstahkem mevkii takviye edilmeli, vatani hizmet süresi dolan askerler terhis edilmemelidir."

Edirne müstahkem mevkii kumandanlığına getirilen Mehmed Şükrü Paşa, Edirne kuşatması başlamadan bir hafta önce kente gelebildi. Edirne'nin savunması görevi verilen Şükrü Paşa'ya şehrin kuşatılması halinde 50 gün savunulması emri verilmişti. Bu sürede ya Bulgar ordularının geriletileceği ya da İstanbul'dan destek gönderileceği öngörülmüştü. Ancak Mehmed Şükrü Paşa, İstanbul'dan destek alamamasına rağmen, Bulgar ve Sırp ordularının saldırılarına 5 ay 5 gün süreyle direnerek tarihe geçen bir savunma gerçekleştirdi.

Yine de kuşatmanın başarıyla sonuçlanması büyük bir askeri başarı kabul edilir, çünkü şehrin savunması Alman kuşatma uzmanları tarafından geliştirilmiş ve yenilmez kabul edilmişti. Bulgaristan ordusu 5 aylık kuşatma neticesinde, Mehmed Şükrü Paşa'nın teslimi kabul etmesi ile Edirne'yi ele geçirdi.

Kuşatma bittikten sonra, kaynaklara göre Bulgar askerleri veya Yunan yerlileri, Edirne'de bulunan Müslümanların ve Yahudilerin evlerini üç gün boyunca yağmaladı.[6] Ayrıca Carnegie raporuna göre, Bulgar askerleri Türk esirlere vahşice davrandı ve bazılarını öldürdü.[6]

Resimler[değiştir | kaynağı değiştir]

Kaynaklar[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ ЦВА, ф. 48, оп. 1, а, е. 3, л. 86; а. е. 5, л. 205-206; Иванов, Н. Балканската война... с. 332-335 (Bulgarca)
  2. ^ Alexandar Vachkov: The Balkan War 1912-1913, sayfa 124
  3. ^ a b c d e Necdet Hayta, Togay Seçkin Birbudak: Balkan Savaşları'nda Edirne, T.C. Genelkurmay Başkanlığı, Ankara, 2010, Genelkurmay Askerî Tarih ve Stratejik Etüt (ATASE) Başkanlığı Yayınları, sayfa 96.
  4. ^ Richard C. Hall: The Balkan Wars 1912-1913: Prelude to the First World War, Routledge, 2002, ISBN 0203138058, sayfa 39. (İngilizce)
  5. ^ Balkanistica (Sayı 8), American Association for South Slavic Studies, American Association for Southeast European Studies, South East European Studies Association, Slavica, 1993, sayfa 46. (İngilizce)
  6. ^ a b Avigdor Levy: Jews, Turks, Ottomans: a shared history, fifteenth through the twentieth century, 2002, sayfa 186-187. (İngilizce)

Wikimedia Commons'ta Edirne Muharebesi (1913) ile ilgili çoklu ortam kategorisi bulunur.