Doxing

Vikipedi, özgür ansiklopedi

Doxlama veya doxx ("dox" tan, İngilizce belgeler kelimesinin kısaltması), bir kişi veya kuruluş hakkında özel veya tanımlayıcı bilgileri (özellikle kişisel olarak tanımlayıcı bilgiler) araştırmak ve kamuya açık platformlarda yaymaktır.[1][2][3][4][5][6] Bu bilgileri elde etmek için kullanılan yöntemler arasında herkese açık veritabanlarında ve sosyal medya web sitelerinde (Facebook gibi) arama, bilgisayar korsanlığı ve sosyal mühendislik yer alır. İnternet yasa dışı kanun infazcılığı ve hacktivizm ile yakından alakalıdır.

Doxlama; zarar verme, taciz, çevrimiçi ayıplama, gasp, zorlama, iş analizi, risk analizi, hukuki uygulamalara yardımcı olmak veya adaletin yasa dışı infazcılığı gibi çeşitli nedenlerle gerçekleştirilebilir.[7][8]

Etimoloji[değiştir | kaynağı değiştir]

"Doxlama" kısa tarihi boyunca gelişen bir neologizmdir . İngilizce "dokümanlar" ("documents") kelimesinin kısaltmasının ("docs") yazım değişikliğinden türemiştir ve "birisine ilişkin kişisel bilgilerin bir dosyalarının derlenmesi ve yayınlanması" anlamına gelir.[9] Esasen doxlama, bir bireyin normalde özel veya elde edilmesi zor olan kayıtlarının açığa çıkarılması ve yayınlanmasıdır.

Dox terimi, Wired yazarı Mat Honan'a göre "1990'larda hacker kültüründe ortaya çıkan eski okul intikam taktiği 'dox bırakma'" teriminden geliyor. O dönemde yasa dışı faaliyet gösteren bilgisayar korsanları, rakiplerini tacize veya yasal yaptırımlara maruz bırakmanın bir yolu olarak rakibin anonimliğini ortadan kaldırırlardı.[9]

Sonuç olarak doxlama, genellikle olumsuz bir çağrışım yapar çünkü eylem, gizliliğin ihlali yoluyla intikam için güçlü bir araç olabilir.[10]

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ S-W. "What doxxing is, and why it matters". The Economist, UK. 4 Mayıs 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Ocak 2016. 
  2. ^ "The Security of Our Election Systems". 29 Temmuz 2016. 29 Temmuz 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 6 Ağustos 2016. 
  3. ^ Ryan Goodrich (2 Nisan 2013). "What is Doxing?". TechNewsDaily.com. 29 Ekim 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Ekim 2013. 
  4. ^ "The FBI's warning about doxing was too little too late". Thetechherald.com. 19 Aralık 2011. 31 Ekim 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Ekim 2012. 
  5. ^ "Duke freshman reveals porn identity". BBC, United Kingdom. 7 Mart 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 9 Nisan 2014. 
  6. ^ "Anti-fascists say police post mugshots on Twitter to 'intimidate and silence' Doxing arrested protesters has become common, and can have lasting consequences even after the charges are dropped". The Guardian. 16 Ağustos 2018 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Ağustos 2018. 
  7. ^ "Doxed: how Sabu was outed by former Anons long before his arrest". Ars Technica. 7 Mart 2012. 8 Mart 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Ekim 2012. 
  8. ^ "Did LulzSec Trick Police Into Arresting the Wrong Guy? – Technology". The Atlantic Wire. 28 Temmuz 2011. 19 Ağustos 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Ekim 2012. 
  9. ^ a b Honan (6 Mart 2014). "What Is Doxing?". Wired. 23 Kasım 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Aralık 2014. 
  10. ^ Garber (6 Mart 2014). "Doxing: An Etymology". The Atlantic. 10 Aralık 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Aralık 2014.