Dorudon

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Dorudon
Yaşadığı dönem aralığı: 40,4-33,9 Ma
Bartoniyen-Oligosen 
Dorudon atrox Senckenberg.jpg
Dorudon atrox iskeleti, Senckenberg Müzesi
Bilimsel sınıflandırma Bu sınıflandırmayı düzenle
Âlem: Animalia
Şube: Chordata
Sınıf: Mammalia
Takım: Cetacea
Familya: Basilosauridae
Alt familya: Dorudontinae
Cins: Dorudon
Gibbes, 1845
Tip tür
Dorudon serratus
(Gibbes, 1845)
Türler
  • Dorudon atrox (Andrews, 1906)
  • Dorudon serratus (Gibbes, 1845)
Sinonimler
Prozeuglodon (Andrews, 1906)

Dorudon (anlamı: "Mızrak dişli"; sinonim: Prozeuglodon), Orta Eosen (Bartoniyen) ila Geç Eosen (Priaboniyen) dönemleri arasında yaşamış ilkel bir arkaik balina cinsi. Fosilleri Mısır'da (Balinalar Vadisi - Wadi al-Hitan) Fayum vahasının yakınında, Tunus'ta ve Güney Carolina'da bulundu. Dorudon, batı Atlantik'te ve Tetis Okyanusu'nda yaşadı. Cinse ait iki geçerli tür vardır: Kuzey Afrika'dan D. atrox ve Güney Carolina'dan D. serratus. Tanımlanan diğer tüm türler bunlarla eş anlamlıdır.

Özellikler[değiştir | kaynağı değiştir]

D. atrox'un iskeleti, üstten ve yandan görünüm.

Dorudon 5 metre uzunluğa ulaştı ve kafatası 60 santimetre uzunluğa ulaştı. Kafatası özellikle uzun değildi, beyin nispeten küçüktü ve kavun organı yoktu. Dişleri heterodontikti, arka dişleri testere benzeri kenarlarla donatılmıştı. Boyun hala nispeten uzun ve esnekti, pelvik bölge uzamış ve güçlü kaslarla donatılmıştı. Kaudal sap omurgası konik değildi. Dorudon muhtemelen bir şans eseri yaşadı, ancak fosil biçiminde korunmadı. Üst kol kemiği (humerus) radiustan çok daha uzundu ve dirsek eklemi hareketliydi. Ön bacak kemikleri ince ve süngerimsiydi, ön bacaklar yüzgeçlere dönüşmüştü. Günümüz balinalarının aksine, Dorudon hala tamamen gelişmiş ancak çok küçük arka ayaklara sahipti. Pelvis ile temasları yoktu. Son zamanlardaki balinalarla karşılaştırıldığında, Dorudon muhtemelen zayıf bir yüzücüydü.

Sistematik[değiştir | kaynağı değiştir]

Dorudon, 18 metre uzunluğundaki Eosen balinası Basilosaurus ile yakından ilişkilidir ve onunla birlikte Basilosauridae ailesine aittir. Basilosauridae içinde Dorudon, diğer bazı küçük türlerle birlikte Dorudontinae'nin alt ailesini oluşturur.

Filogeni[değiştir | kaynağı değiştir]

Gatesy ve arkadaşlarının 2013 yılındaki analizine göre fosil taksonlar ile mevcut balinalar arası ilişkileri gösteren kladogram.[1]

Cetaceamorpha

RaoellidaeIndohyus BW.jpg

Cetacea

PakicetidaePakicetus BW.jpg

Ambulocetus natans

Remingtonocetus harudiensisRemingtonocetus cropped.png

MaiacetusMaiacetus NT.jpg

Rodhocetus

Artiocetus clavis

Protocetus atavus

Georgiacetus vogtlensis

Dorudon atroxDorudon cropped.png

BasilosaurusBasilosaurus cropped.png

Neoceti (modern balinalar ve soyu tükenmiş akrabaları) Balaena mysticetus NOAA.jpg

Kaynakça[değiştir | kaynağı değiştir]

  1. ^ "A phylogenetic blueprint for a modern whale". Molecular Phylogenetics and Evolution (İngilizce). 66 (2): 479-506. 1 Şubat 2013. doi:10.1016/j.ympev.2012.10.012. ISSN 1055-7903. 13 Mayıs 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Eylül 2021. 

Dış bağlantılar[değiştir | kaynağı değiştir]