Dokümantasyon

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Şuraya atla: kullan, ara

Dokümantasyon teriminin ilk kullanıcılarından Paul Otlet ve Henri La Fontaine, çalışmalarının başlangıç aşamasında dokümantasyonu, " dokümanlar hakkında bilgi toplama ve bunları rasyonel bir şekilde organize etme " işi olarak tanımlamışlardır. Daha sonra Otlet 1934 yılında hazırladığı "Traité de Documentation" başlıklı çalışmasında önceki tanımının sınırlarını oldukça genişletmiş ve dokümantasyonu "dokümanın, yazanın kaleminden çıktığı andan başlayarak okuyanın ya da bilgi edinenin dimağına girene değin izleyen bir süreç" olarak ifade etmiştir Dokümanlar dört genel grupta incelenir:

• Kitap cinsinden olanlar (kitap, broşür, ansiklopedi, dergi, gazete, tez, rapor v.b.) • Grafik dokümanlar (haritalar, planlar, gravürler, fotoğraflar, afişler v.b.), • Kitap yerine geçen dokümanlar (modeller,maketler,ders araçları, görsel-işitsel araçlar vb.), • İdari dokümanlar (yazışmalar, notlar, resmi kayıtlar, listeler v.b.)

  Dokümantasyoun Amacı
Dokümantasyon bilim adamlarının ve araştırmacıların bilimsel ve teknik güncel bilgilere ulaşmasını sağlamaktadır. Bilim adamları ve araştırmacıların güncel bilgiyi aramada kütüphaneler yetersiz kalmıştır. Bilgi kaynaklarının artması ve teknolojideki gelişmeler de etkili olmuştur. II.Dünya Savaşından sonra, bilim adamı ve araştırmacılara daha iyi hizmet vermek amacıyla sorumluluk alanını genişleterek enformasyon merkezi olarak yapılandırılmıştır.Bu merkezler genellikle kütüphane altyapısı üzerine oluşturulmuş ve bazı konularda kullanıcılarına özel bilgi sağlamayan uzman kişilerce denetlenen bir kuruluşlardır.
Dokümantasyon Tarihi
  Dokümantasyon 18.yüzyılın sonlarında ortaya çıkmıştır. Uluslararası dokümantasyon alanındaki ilk çalışma 1878’de Fransa’da yapılmıştır.1 Temmuz 1878 uluslararası bibliyografik kuruluşlar bir araya gelerek bütün araştırmacılara gerekli ve güvenilir bilgi sağlamak için bibliyografik kaynakların toplanmasına karar vermiştir.2 Eylül 1895’de Belçika'da yapılan ikinci konferansın ardından uluslararası Bibliyografya Enstitüsü(IIB) kurulmuştur.1905-1914 yılları arasında uluslararası Bibliyografya Enstitüsü bültenini yayınladı.1937’de ismi uluslararası Dokümantasyon Federasyonu olarak değiştirilmiştir.FID’in temel amacı, uluslararası işbirliği ve dayanışma yoluyla dokümantasyon ve enformasyon çalışmalarını yönlendirmek ve geliştirmektir.Bu bağlamda; dokümantasyon konusuyla ilgilenen kuruluşların çalışmalarını koordine etmek, üye örgütler arasında bilgi alışverişini sağlamak, gerekli yayınlar çıkarmak ve ilgili konularda uzmanların yetiştirilmesine öncülük etmek görevleri arasında yer almaktadır.Halen 90 ülkeden 350 ulusal, kurumsal ve bireysel düzeyde üyesi bulunmaktadır.
Türkiye'de Dokümantasyon
  Türkiye 1956'da uluslararası Dokümantasyon Federasyonu’na(FID) üye olmuştur.Türkiye'de 1967'de TÜBİTAK bünyesi altında Dokümantasyon Merkezi(TURDOK) kurulmuştur.24 Aralık 1984 tarihinde Yükseköğretim Kurulu Dokümantasyon ve Uluslararası Bilgi tarama Merkezi kurulmuştur. Merkez, üniversitelerde yer alan her disipline ilişkin önemli görülen süreli yayınların ve danışma kaynaklarının satın alınarak oluşturulan bir koleksiyon aracılığıyla  tüm öğretim elemanlarına ve diğer araştırmacılara bilgi hizmetleri vermek  amacıyla oluşturulmuştur.(Tuncer, 1986:33). 1988 yılında Başbakanlık Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü Dokümantasyon Dairesi Başkanlığı kurulmuştur. Bu kurumun amacı ihtiyaç duyulan bilgi ve belgeyi daha sağlıklı bir şekilde bulmak, üretilen her türlü yayını uluslararası standartlara göre kataloglamak,sınıflandırmak,indekslemek ve hizmete sunmaktır.Ayrıca ülkemizde Ankara,Hacettepe,İstanbul,Marmara Üniversitelerinde Bilgi ve Belge Yönetimi bölümü altında dokümantasyon ve enformasyon eğitimi verilmektedir.

Kaynakça

  • ^Çakın.(2011) Bilgi ve Belge Yönetimine giriş Ankara: Hacettepe Üniversitesi

Dış Bağlantılar